Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/8923 K.2023/344

2.Şeker Sigorta A.Ş vekili (Eski Unvanı Sbn Sigorta A.Ş)

Taraflar arasındaki Tarsim Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigorta Poliçesine dayalı tazminat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili ve Şeker Sigorta A.Ş. vekili (eski unvanı SBN Sigorta A.Ş.) tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının acentesi olarak çalışan Şekerbank Keşan Şubesi acentesi nezdinde sigortalanan bitkisel ürünün %100 hasarlandığını, eksik ödenen hasar bedelinin davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.SBN Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesinde davalı olarak SBN Sigorta Tarsim Tarım Sigortalarının belirtildiğini, Tarsim'in ayrı bir tüzel kişiliğe sahip farklı bir kurum olduğunu, müvekkilinin poliçelerin yapılmasına aracılık ettiğini, tüm sorumluluğunun Tarsim'de olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

2.Davalı Tarsim A.Ş. cevap dilekçesinde; meydana gelen zararın tespiti amacıyla ekspertiz incelemesi yaptırıldığını, rapor sonucunda taraflarca yeniden ekim kararı alındığını, davacının herhangi bir itirazda bulunmadığını, Devlet Destekli Tarım Sigortaları Genel Şartları'nın "Yeniden Ekim/Dikim" başlıklı B.6 maddesi gereğince işlem yapılarak sigortalıya tazminat ödemesi yapıldığını, sigortalının bilgisi dahilinde ve maliyet hesabına vermiş olduğu bilgiler ışığında alınan yeniden ekim/dikim kararı sonucu yeni ürün için ekim/dikim yapmanın tamamen sigortalının insiyatifinde olduğunu, davacı talebinin haksız olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen İlk Karar

İlk Derece Mahkemesi 29.05.2014 tarih, 2013/418 E. ve 2014/213 K. sayılı kararı ile sigorta poliçesinde sigortalının davacı, sigorta edenin (sigortacının) Tarsim Tarım Sigortaları Havuzu olduğu, davalı olarak görünen SBN Sigorta A.Ş.'nin ise sigorta poliçelerini Tarsim hesabına düzenleyen aracı kurum olduğu, 5363 sayılı Kanun'un 4 ve 14 üncü maddelerindeki düzenlemeler dikkate alındığında davanın poliçenin sigortacısı Tarsim'e yöneltilmesi gerektiği, her ne kadar 6100 sayılı HMK'nın 124/3 hükmü uyarınca tarafta iradi değişiklik hali söz konusu olabilecek ise de; davacı tarafın bu hususta bir talebinin olmadığı gerekçesi ile davanın pasif husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmiştir.

B. Bozma Kararı

Tarım sigortalarının niteliği, düzenlenen poliçe, dava dilekçesinin bir bütün olarak değerlendirilmesi, usul ekonomisi ve davacının dava etmek istediği tüzel kişiliğin TARSİM A.Ş. olduğu dikkate alınıp, dava dilekçesinin bu tüzel kişiliğe tebliği ile işin esasına girilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmediği gerekçesiyle kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen karar

Mahkemenin 08.10.2020 tarih, 2016/590 E. ve 2020/336 K. sayılı kararıyla; davacının tarımsal faaliyet gösterdiği Edirne, İpsala, Yenikarpuzlu, 4570 Ada 3-4-5 parsellerde bulunan arpa ürününün Tarsim tarafından düzenlenen 2534407-2534408-2534409 numaralı Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigorta Poliçeleri ile sigortalandığı, 27.01.2013 tarihinde sel rizikosunun meydana geldiği ve söz konusu rizikonun sigorta kapsamında olduğu, parsellerdeki ürünün sel nedeniyle zarar gördüğü, kardeşlenme safhasında olan arpa ürünlerinin hasadının mayıs ayı olduğu, arazinin çeltik veya ayçiçek ekimine elverişli olduğu,

zaman açısından Mayıs-Haziran aylarında sözkonusu ürünlerin ekilebileceği bu sebeple poliçe genel şartları B.6 md. gereği "Erken Dönemde Gerçekleşen Hasarlarda Ekim/Dikim " düzenlemesi ve Tarife ve Talimatın 2 nci 4 üncü md. uygulaması yapılarak sigorta bedellerinin %30'u oranına isabet eden tazminatların ödenmesinin doğru olduğu, Tarsim tarafından yapılan ödemelerden sonra davacının talep edebileceği bir alacağının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ve Şeker Sigorta A.Ş. vekili (eski unvanı SBN Sigorta A.Ş.) temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazda yeniden ekim yapılmasının imkansız ve hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, arpa ürününün %100 olarak hasarlandığını, arazi çamur ve balçık içinde kaldığından ekim yapılmasının çok uzun bir süre alabileceğini, 2013 Nisan ayında keşif sırasında çekilen fotoğraflarda da bu durumun belli olduğunu, dava konusu tarla bataklık halinde olmamış olsa idi dahi, mevsim itibari ile kış ayının ortasında, toprağın ekilmesinin hava muhalefeti ve şubat ayı itibari ile hiçbir mahsulün ekim döneminin olmaması ve toprağın ekim için gerektiği gibi hazırlanmaması, ayrıca çürümüş mahsulün çamur nedeni ile kaldırılamaması nedeni ile de yeniden ekim kararının uygulanmasının söz konusu olamayacağını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Şeker Sigorta A.Ş. vekili (eski unvanı SBN Sigorta A.Ş.) vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının dava dilekçesinde davalı olarak müvekkili şirket SBN Sigorta A.Ş.’nin gösterildiğini, mahkemece SBN Sigorta A.Ş. hakkında bir hüküm kurulmadığını, müvekkili şirket yönünden davanın husumetten reddi ile lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, Tarsim Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigorta Poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı Kanun)

3. Değerlendirme a.Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. b.Daire bozma ilamına uyulmakla Şeker Sigorta A.Ş. (eski unvanı SBN Sigorta A.Ş.)'nin davada taraf sıfatı bulunmadığından temyiz dilekçesinin reddi gerekmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1.Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

2.Şeker Sigorta A.Ş. (eski unvanı SBN Sigorta A.Ş.) davada taraf sıfatı bulunmadığından temyiz dilekçesinin REDDİNE,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Şeker Sigorta A.Ş. tarafından ödenen temyiz harcının istek hâlinde iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,