Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2021/8972 K.2023/404

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile devren birleşen Toprakbank A.Ş. ile davalı asıl borçlu ...nş.Yatırımı Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki genel kredi sözleşmelerini diğer davalıların müşterek ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıklarını, borcun ödenmemesi üzerine davalılar hakkında icra takibi başlatıldığını, davalıların haksız itirazı ile takibin durduğunu öne sürerek itirazın iptali ile %40 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı taraf süresinde cevap dilekçesi sunmamış, davalılar vekili yargılama esnasında davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen İlk Karar

Mahkemenin 10.09.2012 tarih, 2010/639 E. ve 2012/209 K. sayılı kararı ile dava konusu kredi sözleşmeleri nedeniyle ödenmemiş kredi borcu bulunduğu, dava konusu teminat mektubu metninde ''...ve ilgili kanun ile şartname hükümlerine uygun hareket edilmediği takdirde...'' denilmek suretiyle işin şartnameye uygun yapılmamasını garanti altına aldığı, sözkonusu teminat mektubunun süreli veya geçici bir teminat mektubu olarak kabul edilmesinin mümkün olmadığı, anılan teminat mektubunun halen muhatap elinde olup mer'i olduğu, muhatabı tarafından iade edilmemiş olan ve riski devam eden teminat mektubu için bankanın komisyon talep etmesi ve deposunu istemesinin haklı olduğu gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

B. Birinci Bozma Kararı

Yargıtay (Kapatılan ) 19. Hukuk Dairesinin 08.12.2015 tarih, 2015/10016 E. 2015/16485 K. sayılı kararı ile dava konusu teminat mektubunun geçici teminat mektubu olduğunun görüldüğü, buna rağmen Mahkemece nitelendirmede hata yapılarak, kesin teminat mektubu olduğunun kabulü ile yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediği, Mahkemece dava konusu geçici teminat mektubu içeriğindeki koşullar yönünden araştırma ve inceleme yapılarak konusunda uzman bir bilirkişi veya bilirkişi kurulundan ayrıntılı ve Yargıtay denetimine elverişli rapor alınıp tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gereğine işaret edilerek hükmün bozulmasına karar verilmiş, davacı vekilinin karar düzeltme istemi Dairece reddedilmiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu geçici teminat mektubunun verilmesi noktasındaki amacın geçici mektubun içeriğindeki koşullar gözetildiğinde gerçekleşmiş olduğu ve geçici teminat mektubundan beklenen fonksiyonun sona erdiği, hal böyle olunca davaya esas olan geçici teminat mektubuna konu tutarın, ihalenin gerçekleşmesi ya da sözleşmenin yapılmasından sonraki vakıaları kapsamadığı, açıklandığı üzere ihale ve sözleşme sürecinin tamamlandığı ve sonrasında ise sözleşmenin geçersiz olduğunun sabit olduğu,

dava konusu olan nakit ve gayri nakit alacakların tümünün 360.000,00 DEM tutarlı geçici teminat mektubuna ait olmakla yine dava konusu mektuba ait komisyon bedellerinin ve mektup depo bedelinin talep olunamayacağı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; teminat mektubunun hala muhatabının elinde olduğunu ve geçerliliğini koruduğunun belirtildiğini, bu durumda ibra edilmeyen teminat mektubuna komisyon taahhukukunun ve depo talebinin haklı olduğunu, teminat mehktubu içeriğindeki ifadelerden kesin teminat mektubu niteliğinde olduğunu, işin şartname hükümlerine uygun yapılmasını da garanti ettiğini, vekâlet ücreti hesabının hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, genel kredi sözleşmesine dayalı olarak başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali ve takibin devamının gerekip gerekmediğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 nci maddesi

3. Değerlendirme 1. Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.

2. Davacı tarafından davalılar aleyhine teminat mektubu komisyon alacağına ve teminat mektubu depo bedeline ilişkin olarak takip başlatılmış, davalılar tarafından takibe yapılan itirazın iptali talep edilmiştir. Mahkemece yukarıda yer alan gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir. Ancak taraflar arasındaki sözleşme gereği teminat mektubunun geçersizliğinin tespit edildiği tarihe kadar bankanın komisyon bedeli alacağının bulunduğu değerlendirilip yapılacak hesaplama sonucuna göre karar verilmesi gerekirken davanın tümden reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde davacıya iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,