Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/3084 K.2023/2488

Taraflar arasındaki ipoteğin fekki davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı banka lehine dava dışı Şeyh ...'ın davalı bankadan kullandığı krediye teminat olarak maliki olduğu taşınmazı ipotek verdiğini, ipoteğin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek ipoteğin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiğini belirterek görev itirazında bulunmuş, dava konusu ipoteğin davacının şahsen olan borcu ile dava dışı Şeyh ...'ın müvekkili bankaya doğmuş ve doğacak borçlarının güvencesini oluşturduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

1.Ankara 6.Asliye Hukuk Mahkemesinin 20.05.2014 tarihli kararı iledava dışı Şeyh ...'ın genel kredi sözleşmesi gereği kullandığı kredilerin ödendiği, davalı banka lehine verilen ipotek teminatının devam ettirilmesinin hukuki dayanağının kalmadığı, ipoteğin süresiz olarak devamının yasanın amacına uygun olmadığı gerekçesi ile davanın kabulü ile davacının maliki olduğu taşınmaz üzerindeki davalı lehine ipoteğin kaldırılmasına karar verilmiştir.

2.Hükmün davalı vekilince temyizi üzerine, Dairemizin 08.02.2016 tarih ve 2015/11093 E., 2016/1860 K. sayılı kararı ile taraflar arasındaki temel ilişki genel kredi sözleşmesinden kaynaklandığından 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun(6102 sayılı Kanun) 4 üncü maddesi uyarınca ticari mahiyetteki genel kredi sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda görevli mahkemenin ticaret mahkemesi olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiş, dosya bunun üzerine görevli ve yetkili Ankara 10.Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmiştir.

3.Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın konusuz kalması halinde yargılama giderinin davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre tayin edilmesi gerektiği, davanın açıldığı tarih itibariyle dosya kapsamından ve aldırılan bilirkişi raporundan ipoteğin teminatı kapsamında dava dışı şirketin nakit krediler kullandığı ve çek karnesinin yer aldığı, nakit kredilerin kapandığı, fakat dava tarihi (06.03.2017) itibariyle çek yapraklarından üç adedinin davalı bankaya iade edilmemiş olduğu,

3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun'un(3167 sayılı Kanun) 10 uncu maddesi (Değişik madde: 26/02/2003 - 4814 S.K./9. md.), 5941 sayılı Çek Kanunu'nun(5941 sayılı Kanun) 3 üncü maddesinin üçüncü fıkrasının (b/2) bendi hükmü gereğince, dava dışı asıl borçlu nezdinde olup davalı bankaya iade edilmemiş olan çek yaprakları dolayısıyla davalı bankanın çek hamillerine ödemekle sorumlu olduğu tutarların gayrinakdi kredi hükmünde olduğu,

davalı bankanın kendisine iade edilmemiş olan üç adet çek yaprağı, dolayısıyla dava tarihi (06.03.2017) itibariyle 3x815,00 TL = 2.445,00 TL gayrinakdi riski bulunduğu, davalı bankanın söz konusu çekler dolayısıyla hukukî sorumluluğunun 5941 sayılı Çek Kanunu'nun Geçici 3 üncü maddesinin üçüncü fıkrası hükmüne göre devam ettiği, aynı maddenin dördüncü fıkrası hükmü gereği 30.06.2018 tarihinde sona ereceği, gayrinakdi riskin davaya konu ipotek resmi senedinin 1 inci maddesi hükmü gereği ipotek kapsamında olduğu,

dolayısıyla dava tarihi itibariyle riski devam eden davalı bankanın aynı senedin 59 uncu madde hükmü gereği fekki kabul etme zorunluluğu olmadığı, bu durumda dava tarihi itibariyle davacının davayı açmakta haksız olduğu gerekçesiyle konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, davalı yararına yargılama giderleri ve avukatlık ücretine hükmedilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin kredi sözleşmeleri için kefil olduğunu, çek yaprakları için kefil olmadığını, kredilerin müvekkilinin eşi tarafından kapatıldığını, bu süreçte müvekkilinin ve eşinin çek yapraklarından bihaber olduğunu, davalı bankanın müvekkilinden habersiz kredi sözleşmesini kullanarak dava dışı kişiye verdiği çek yaprakları nedeniyle müvekkilinin sorumlu olmayacağını, davalı bankanın çek yapraklarını verdiği dava dışı kişi hakkında bu güne kadar herhangi bir işlem yapmadığını, çek yapraklarını geri istemediğini, tedavüle çıkmamış, miktarı,

sayısı ve kimin elinde olduğu dahi belli olmayan çekler için müvekkilinin taşınmazına ipotek tesis edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, işbu davanın açılmasından sonra davalı banka tarafından ipoteğin kaldırıldığını, bu nedenle dava tarihi itibariyle müvekkilinin haklı olduğunu, dolayısıyla davalı banka yararına vekalet ücretine hükmedilmesi ve yargılamam giderlerinin müvekkili üzerinde bırakılmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, ipoteğin kaldırılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 4721 sayılı Kanun'un 883 üncü maddesi.

3. Değerlendirme Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, Mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,