Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/5256 K.2024/1490

Taraflar arasındaki marka hakkına tecavüzün, haksız rekabetin tespiti, men'i davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 1998 yılından beri eğitim ve yayıncılık sektöründe faaliyet gösterdiğini, "PEGEM" ibareli tescilli markasının olduğunu, aynı ibarenin ticaret unvanınında da yer aldığını, markalarının tanınmış olduğunu, özellikle eğitim, öğretim, okul, basılı yayın, hazırlık eğitimleri, akademik kurslar vb. alanlarda yoğun olarak kullanıldığını, davalının “PAGEM” ibaresini markasal olarak kullandığını, “https://pagem.net/” ... adlı internet sitesi davalıya ait olduğu gibi “PAGEMPSİKOLOJİ” kullanıcı adıyla Instagram, Facebook, Twitter hesaplarının bulunduğunu,

davalı tarafından hazırlanan “PAGEM” ibaresinin bulunduğu sanal testlerin internet sitesinde yayınlandığını, davalı tarafından kullanılan internet sitesindeki yayınların ve testlerin müvekkili markaları ile iltibas ve haksız rekabet oluşturacağını, müvekkilinin “PEGEM” ibaresini psikoloji alanında da kullandığını, anılan ibarenin yüzlerce psikoloji kitabında ve çeşitli eğitim dokümanlarında yer aldığını, davalının haksız kazanç elde etmek amacıyla müvekkilinin marka hakkına tecavüz oluşturan eylemlerde bulunduğunu, özellikle psikoloji ve eğitim alanında kullanılan “PEGEM” markasını bilmeme ihtimalinin olmadığını, kötüniyetli olduğunu,

davalı eylemlerinin aynı zamanda müvekkili aleyhine haksız rekabet oluşturduğunu ileri sürerek “PEGEM” markasına yönelik tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, men'ine, ref'ine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, Manisa Psikoloji ve Terapi Merkezi'nin (PAGEM), psikolojik danışmanlık faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla 20.01.2011 tarihinde Manisa’da, davalı Psikolog ... tarafından kurulduğunu, müşteri kitlesinin psikolojik destek ve danışmanlık almak isteyen kişiler olduğunu, davacı markaları ile iltibas yaratma amacının bulunmadığını, davacının faaliyet alanının eğitim ve yayıncılık hizmetleri olduğunu, davalının sürdürmekte olduğu faaliyetlerin ise 44. sınıfta yer aldığını, psikolojik danışmanlık hizmeti veren kuruluşların marka tescillerinin bu sınıfta yapıldığını,

davacının markaları ile müvekkilinin işletmesinde kullandığı işaretlerin asli ve tali unsurlar bakımından farklılık gösterdiğini, müvekkilinin fiili kullanımlarında açıkça “psikolojik danışmanlık” ibaresinin kullanıldığını ve bu yönüyle işletmelerin hitap ettiği ortalama tüketiciler bakımından iltibas ihtimalinin bulunmadığını, “PAGEM” ibaresinin, “Psikolojik Danışmanlık ve Akademik Gelişim Merkezi” sözcük grubunun ... harflerinden oluştuğunu, ... süredir psikolojik danışmanlık alanında faaliyet gösteren müvekkilinin kötüniyetinden söz edilemeyeceğini, alanında belirli bir tanınmışlık düzeyine eriştiğini,

davacı markalarının tanınmış olmadığını, davacıdan herhangi bir çıkar elde edilmesinin mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı adına tescilli markalar ve tescil işlemleri devam eden marka başvurularının esas unsurunun “PEGEM” ibaresi olduğu, anılan ibarenin davalının fiili markasal kullanımlarının esas unsurunu oluşturan “PAGEM” ibaresi ile görsel ve işitsel anlamda ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, davalının yalnız psikolojik danışmanlık ve tedavi alanında faaliyet gösterdiği, bu faaliyetleri kapsamında tedavi ve teşhise yönelik, testler de dahil bir kısım yöntemler kullandığı,

bu hali ile davalının markasal kullanımlarının gerçekleştiği hizmetlerin psikolojik danışmanlık ve tedavi olarak somutlaştırılabileceği, anılan hizmetler ile davacı markalarının kapsamında yer ... mal ve hizmetler arasında benzerlik bulunmadığı, davacının yayıncılık faaliyetleri kapsamında psikoloji alanında kitaplar da yayınlamasının sınıfsal farklılığı ortadan kaldıracak nitelikte olmadığı,

psikolojik teşhis ve tedavi yöntemlerinde davacı markalarının kullanıldığının ve koruma kapsamı altında olduğunun söylenemeyeceği, davalının psikolojik danışmanlık ve tedavi amacıyla danışanlarına ve hastalarına uygulamış olduğu testlerin de eğitim ve öğretim faaliyeti kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, zira bu testlerin teşhis sürecinin bir parçası olup herhangi bir eğitici ya da öğretici amaca yönelik gerçekleştirilmediği,

sınıfsal benzerliğin bulunmaması nedeni ile davacıya ait "PEGEM" ibareli tescilli markalar ile davalıya ait "Pagem" ibaresinin markasal kullanımı nedeni ile ilgili tüketici nezdinde karıştırılma ihtimalinin meydana gelebileceğinin söylenemeyeceği, davacı her ne kadar tescilli markalarının tanınmış markalar olduğunu iddia etmişse de bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, garanti, kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayrımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür,

yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak tarif edilebilecek tanınmış marka olduğuna ilişkin ispata elverişli yeterli delil bulunmadığı, davalının kötü niyetli olduğuna ilişkin somut olgu ya da olayların bulunmadığı , davalının fiili kullanımlarının davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Mahkemece alınan bilirkişi raporunda müvekkiline ait "PEGEM" ibareli markalar ile davalının "PAGEM" ibareli kullanımları arasında ayır edilemeyecek derece benzerlik bulunduğunun tespit edildiğini, davalının internet üzerinden yayıncılık faaliyetinde bulunduğunu ve "PAGEM" ibaresini markasal olarak kullandığını, ibarenin bir tedavi teşhis yöntemi olmadığını, PAGEM ibaresinin yöntem olarak kullanılıp kullanılmadığında dair uzman değerledirmesi yapılması gerektiği yönündeki itirazlarının dikkate alınmadığını, PAGEM ibaresinin davalıya ait ticari işletme için markasal olarak kullanılan ad olduğunu,

davalı tarafa ait internet sitesinde pek çok psikolojik içerikli ... mahiyetinde yayın yapıldığını, bu yayınların tedavi ve teşhis yöntemi sayılmayacağını, davalının alenen yaptığı yayınlarda PAGEM ibaresini marka olarak kullandığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasın istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının "PEGEM" asıl unsurlu markalarının 16., 35., 38., 40., 41. ve 42. sınıf mal ve hizmetlerde tescilli olduğu, davalının "PAGEM" ibareli fiili kullanımlarının ise davacının markalarının tescil kapsamında yer almayan psikolojik danışmalık ve tedavi hizmetlerine ilişkin olduğu, davalının psikolojik danışmanlık ve tedavi amacıyla danışanlarına ve hastalarına uygulamış olduğu test, anket ve diğer yöntemler ile internet sitesinde gerçekleştirdiği faaliyetlerin yayıncılık hizmeti kapsamında değerlendirilemeyeceği, davacı markalarının tanınmış olduğunun ispatlanamadığı,

davalının dava konusu fiili kullanımları ile davacı markaları arasında karıştırılma ya da ilişkilendirilme ihtimalinin bulunduğundan söz edilemeyeceği, İlk Derece Mahkemesinin, davalının fiili kullanımlarının davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil etmediği yönündeki kabulünde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, men'i, ref'i talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2. 6102 sayılı Kanun'un 54 üncü, 55 ... maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve yasaya uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 ... maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,