Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2022/5435 K.2023/5045

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılardan ...’ya sayısal oyunlar bayilik ruhsatının verildiğini, oyun terminalinin teslim edildiğini, bayiliği iptal edilmesine rağmen davalı ...’nın bu terminali iade etmediğini, davaya konu oyun terminalinin 11.07.2013 tarihinde yapılan sözleşme ile davalı ... tarafından sigortalandığını, bu sözleşme gereği davaya konu terminalin teslim edilmemesi nedeniyle bedelinin ödenmesi için davalı ... şirketine bildirimde bulunulduğunu,

ancak talebin teminat kapsamında olmadığı gerekçesiyle reddedildiğini ileri sürerek ...’ya teslim edilen oyun terminal bedeli olan 2.914,00 USD'nin temerrüt tarihi olan 30.11.2014 tarihinden itibaren davalı ... şirketinden, 27.06.2014 tarihinden itibaren de davalı ...’dan devlet bankalarına açılmış USD'ye bir yıl vadeli mevduat hesabına uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden hesap edilecek faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, davacın talebinin Elektronik Cihaz Sigortaları Genel Şartlarının Teminat Kapsamı başlıklı 1. maddesi hükmü kapsamındaki bir hasar olmadığını, bayilerin borçlarını ödememesi halinde bu riski karşılayan ve terminal bedelinin ödenmesine sağlayan teminat bulunmadığını, olayın sözleşme koşullarının uygulanması ile ilgili olduğunu, sigorta poliçesinin 01.08.2013 il 01.08.2014 tarihleri arasında geçerli olduğunu, ancak davacı şirketin terminalin iadesini 30.10.2014 tarihinde istediğini, müvekkil şirketin diğer davalı ile müteselsil sorumlu olmasını gerektirecek bir düzenleme bulunmadığını,

poliçenin emniyeti suistimal eylemlerine ilişkin bir hasarı teminat altına almadığını, hırsızlığın sabit olması halinde bile sigorta kapsamında kabul edilmeyeceğini, davacının talebinin fahiş olduğunu, müvekkil şirketin dava tarihinden sonra faizden sorumlu olabileceğini ve ancak yasal faize hükmedilebileceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili beyan dilekçesinde, davacı tarafça yapılan şikâyet üzerine 11. Ağır Ceza Mahkemesinde görülen davanın ilamının kesinleşmesinin bekletici sorun yapılmasını, ilam kesinleştikten sonra makinayı teslim etmeyen ...'a davanın ihbarını, makinanın teslim edilmemesinde kusuru bulunmayan müvekkil açısından davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, YARGILAMA SÜRECİ

A. Mahkemece Verilen İlk Karar

Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesince 08.10.2015 tarih, 2014/1260 E. ve 2015/676 K. sayılı kararında, bayilik sözleşmesi gereği terminal ve diğer elektronik eşyalar ile sarf malzemesinin davacı kuruma iade edilmesi gerekirken iade edilmediği, bu terminal ve elektronik eşyadan ve sarf malzemesinden davalı ...’nın sorumlu olduğu, diğer yandan bayi ve bayi çalışanlarının kusur ve kastı dahil terminal ve elektronik aksam ile sarf malzemelerinin davacı kuruma teslim edilmemesi halinde bu zarardan davalı ... şirketinin de sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

B. Dairemiz Kararı

Dairemizin 11.11.2019 tarih, 2018/982 E. ve 2019/7079 K. sayılı kararında, davalı ...'ya yapılan usulsüz tebligatla taraf teşkili sağlanmadan karar verilmesinin doğru olmadığı, kabule göre de dava dilekçesinde belirtilen tarihlerden itibaren devlet bankalarının Amerikan doları ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz üzerinden hesap edilecek faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş olmasına rağmen, Mahkemece, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 26 ncı maddesinde düzenlenen taleple bağlılık ilkesini ihlal edecek şekilde, talep edilenden farklı bir karar verilmesinin doğru olmadığı gerekçesiyle kararın davalı ... yararına bozulmasına, sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, davacı şirket ile davalı ... arasında 19.06.2006 Sayısal Oyunlar Bayilik Sözleşmesi imzalandığı ve 25.07.2014 tarihinde bayilik ruhsatının iptal edildiği ancak oyun terminalinin davalı gerçek kişi tarafından iade edilmediği, Milli Piyango Genel Müdürlüğü ile davalı Güneş Sigorta A.Ş. arasında şans oyunlarına ilişkin elektronik aletler ve terminallerin her biri sigorta bedelli ve teminat miktarı sözleşmede belirtilmek suretiyle sigorta sözleşmesi yapıldığı,

Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesince yapılan yargılama sırasında davalı gerçek kişinin sözleşmenin tarafı olmasına rağmen marketin işletilmesi için kendisine ...'ı vekil tayin ettiğini, onun da iş yerini dava dışı ...'a devrettiğini, makinanın onda kaldığını, ücretini ise vekâlet verdiği ...'ın ödemesi gerektiğini beyan ettiği, Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesince davalının beraatine karar verilerek dava dışı ... hakkında suç duyurusunda bulunulmasına hükmedilmiş ise de kararın kesinleşmesinin beklenmediği, zira ceza yargılamasında zimmet suçundan yargılama yapıldığı,

davalının sözleşmesel sorumluluğunun devam ettiği, ceza yargılamasındaki kendi kabulü de dikkate alınarak davacının zararı olan bedeli ödeme yükümlülüğünde olduğundan davalı gerçek kişi yönünden davanın kabulü gerektiği, davalıya 23.06.2014 tarihinde tebliğ yapılmasına rağmen bir hafta içerisinde iade yapmadığından temerrütün 30.06.2014 olduğu, bu tarihten itibaren faizden sorumlu tutulduğu, davalı ... şirketinin, bayi ve bayi çalışanlarının kusur ve kastı dahil terminal ve elektronik aksam ile sarf malzemelerinin davacı kuruma teslim edilmemesi halinde, bu zarardan sorumlu olduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin bedel sigortası olduğu,

riskin gerçekleşmesi halinde sigorta sözleşmesinde belirlenen bedelin sigorta ettiren iş sahibi kuruma ödenmesi gerektiği, dava konusunun teminat kapsamında olduğu, 2.914,04 USD'nin davacının gerçek zararı olduğu, davacı kurum ile davalı ... arasındaki sözleşme gereği davacı kuruma sözleşmede öngörülen bedelin ödeneceği öngörülüp, zarar ödemesinden bahsedilmediği için bilirkişinin bu konudaki açıklamasına değer verilmediği, davalı ... şirketinin 03.12.2014 tarihinde temerrüte düştüğü gerekçesiyle davanın kabulüne, 2.914,04 USD'nin davalı ...

AŞ (Eski unvan Güneş Sigorta A.Ş.) yönünden 03.12.2014, davalı ... yönünden 30.06.2014 tarihinden itibaren işleyecek devlet bankalarının USD cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödenen en yüksek faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki Türk parası ile davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle, Ankara 11. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, o dosyada mülkiyeti Milli Piyango'ya ait olan dava konusu cihazın dava dışı ... tarafından verilmemesi nedeniyle adıgeçen hakkında suç duyurusunda bulunulmasına karar verildiğini, müvekkilinin sözleşmeden kaynaklanan sorumluluğunun 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 136 ncı ve devamı maddeleri gereği ifa imkansızlığı nedeniyle sona erdiğini, davanın Levent Okyay'a ihbarı taleplerinin dikkate alınmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacı taleplerinin poliçe teminatı kapsamında olmadığını, davaya konu olayın hasar olarak değerlendirilemeyeceğini, davacı talebinin sigorta teminatı kapsamında olmayan bir hukuki ilişkiye dayandığını, Elektronik Cihaz Sigortaları Genel Şartlarının 1 inci maddesi uyarınca talep konusunun sigorta teminatı dışında olduğunu, bilirkişi raporunda bu maddede yer alan (a) bendinde sayılan husususun olaya uygulanamayacağını, zira davacının makineleri teslim ettiği kişinin işletme personeli olmadığını ya da sigortalı ile arasında sözleşme bulunan davalının 3 üncü kişi konumunda olmadığını,

hükme esas alınan bilirkişi raporunun teknik olarak yetersiz olduğunu, dava konusu olayın hırsızlık olarak nitelendirilemeyeceğini, emniyeti suistimal hasarının ise teminat kapsamında olmadığını, poliçede all risk şartı bulunmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, sözleşme kapsamında teslim edilen oyun terminalinin iade edilmemesi sebebiyle uğranan zararın tazmini istemine ilişkindir

2. İlgili Hukuk 1.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 102 ve devamı maddeleri, 1401, 1409 uncu maddeleri.

2. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 11 inci maddesinin dördüncü fıkrası.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalılar vekillerinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı peşin harcın istek halinde ilgililere iadesine, Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,