Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/1823 K.2023/7305

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı uyulan bozma ilamı sonrasında yapılan yargılama sonunda, Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Taraf vekillerince Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkiline ait “... ...” isimli geminin 19.10.2012 tarihinden itibaren bir yıl müddetle makine rizikolarına karşı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalandığını, sigortacının davalı ...Ş. olarak faaliyet göstermeye başladığının müvekkiline bildirilmediğini, 20.12.2012 tarihinde ana makinenin riziko kapsamında arızalandığını, gemi üzerinde aynı bankanın ipoteğinin bulunduğunu, hasara ve tazminata ilişkin görüşmeler ile saptamaların ...

Sigorta A.Ş. ile daini mürtehin ...

Bankası A.Ş. arasında gerçekleştiğini, hasar tespiti hususunda çok geç bir aşamaya kadar müvekkilinin bilgilendirilmediğini, sigorta şirketinin olayın üzerinden 7 ay geçtiği halde sigorta tazminatını tespit edemediğini, devam eden süreçte sigorta şirketinin hiçbir işlem/ tespit/ ödeme yapmamaya devam etmesi üzerine müvekkilinin mahkeme kanalı ile tespit yaptırdığını, bilirkişilerin geminin denize/yola/yüke elverişliliği için 4.610.150,66 TL gerektiğini tespit ettiklerini, sigorta şirketinin ise ancak 858.000 USD ödediğini, bu ödemenin de hangi tamirlere karşılık yapıldığını bildirmediğini,

yapılan kısmî ödeme ve 50.000 USD muafiyetin mahsubunun ardından bakiye 1.299.068 USD’nin tahsili talebiyle davalı ... aleyhine başlatılan takibe davalının itirazının haksız olduğunu, hasar tespitinin müvekkilince yaptırıldığını, bu durumu da 16.09.2013 tarihli ihtarname ile sigorta şirketine bildirdiğini, zamanaşımı başlangıcının 16.09.2013 tarihi olarak alınması gerektiğini, davalının zamanaşımını başlangıç tarihi olarak aldığı zamanda henüz tespit edilmiş bir hasar miktarı/bedelinin bulunmadığını, sigorta şirketinin edimine ilişkin araştırmaları bitirmediğini,

TTK’nın 1420 nci maddesine göre alacağın muacceliyetinden itibaren iki yıllık bir sürenin öngörüldüğünü, henüz tespit edilmeyen bir alacağın muacceliyetinden bahsedilemeyeceğini, kaldı ki TTK’nın 1427 nci maddesinde öngörülen 45 günlük sürenin başlamadığını, böylece takip tarihi itibariyle alacağın zamanaşımına uğradığından bahsedilemeyeceğini ileri sürerek itirazın iptalini ve icra inkâr tazminatının tahsilini, terdiden 1.299.068 USD’nin 03.02.2013 tarihinden itibaren işleyecek USD faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, ana makine arızasının 21.12.2012 tarihinde meydana geldiğini, ihbarın üzerine derhal zarar tespit çalışmalarına başlandığını, 18.09.2013 tarihli ekspertiz raporu ile talep edilebilecek zararın 858.000 USD olduğunun belirlendiğini, tazminat tutarının daini mürtehin ... Bankası A.Ş.’ye ödendiğini, hiçbir aşamada zararın daha fazla olduğuna dair bir tespitin yapılmadığını, daini mürtehinden muvafakat alınmadığı sürece davacının dava ehliyetinin bulunmadığını, davanın zamanaşımına uğradığını, tespit raporundaki açıklama ve sonuçların gerçekten uzak olduğunu, zararın geçerli delillerle ispatlanması gerektiğini, icra takibinin geminin değerini aşan bir tutar üzerinden başlatıldığını savunarak davanın reddini, kötüniyet tazminatının tahsilini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sigorta şirketinin 26.12.2012 tarihinde zarar tespiti çalışmalarını başlattığı, ekspertiz raporunun düzenlendiği 19.09.2013 tarihinde çalışmaların tamamlandığı, iki tarih arasında 45 günlük sürenin aşıldığı, muacceliyetin belirlenmesinde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı Kanun) 1427 nci madde ikinci fıkrasının uygulanması gerektiği, hasar ihbar tarihi 24.12.2012 olduğundan 45 günlük sürenin 07.02.2013 tarihinde sona erdiği, bu durumda aynı kanunun 1420 nci maddesinde düzenlenen 2 yıllık dava zamanaşımı süresinin takip tarihi itibariyle dolmadığı,

gemi sevk sisteminin en önemli iki parametresi olan ana makine ve şanzımanın (rediktion gear) ciddi şekilde hasara uğradığı, toplam hasar miktarının 1.650.375 USD olduğunun saptandığı, tespit edilen hasar bedelinden sigortacının ipotek alacaklısına ödediği 858.000 USD, sigorta poliçesinde kabul edilen 100.000 USD tutarındaki muafiyet indirimi ile ekspertiz raporunda tespit edilip davacı tarafça itiraz edilmeyen 2.688 USD sovtaj bedeli mahsup edildikten sonra geriye kalan 689.687,81 USD zarar miktarının sigorta şirketi tarafından davacı sigortalıya ödenmesi gerektiği sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne,

davalının takibe itirazının kısmen iptaline, 689.687,81 USD'nin 08.03.2016 tarihinden itibaren işleyecek dolar faizi ile birlikte davalıdan tahsili için icra takibinin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının icra inkâr tazminatı, davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı

Dairenin 23.11.2022 tarih, 2021/2801 E. ve 2022/8278 K. sayılı kararıyla usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve katılma yoluyla davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

1.Davalı vekili; davacının usulüne uygun olarak ipotek alacaklısından muvafakat almadığını, bilirkişi incelemesinin yeterli olmadığını, itirazların dikkate alınmadığını, hesaplamanın hatalı yapıldığını, temyiz incelemesinin gerekçeli olmadığını ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Katılma yolu ile davacı vekili, muafiyet indiriminin hatalı hesaplandığını, icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek; kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava; ... ve harp sigorta poliçesine dayanan tazminat alacağının tahsili için davalı ... aleyhine başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.

2. İlgili Hukuk 1.1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 440 ıncı ve 442 nci maddeleri.

2.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1420 nci ve 1427 nci maddenin ikinci fıkrası

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, taraf vekillerinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple Taraf vekillerinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,

Aşağıda yazılı 187,55 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 1.581,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenlerden ayrı ayrı alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,