Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/2124 K.2024/5485

Taraflar arasındaki markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2009/45490 sayılı "cinderella" ibareli 5. sınıfta tecilli markanın sahibi olduğunu, Suriye, Irak başta olmak üzere Arap ülkelerine yaptığı ticarette kadınlar için hijyenik ped ürünlerinde bu markayı kullandığını, davalının da hijyenik kadın pedleri, çocuk pedleri üretimi ile uğraşan bir firma olduğunu, davalıya ait "www.halkhijyenik.com.tr" adlı web sayfasında görülebileceği üzere müvekkilinin daha önce ticari faaliyetlerinde fason üretici olarak çalıştırdığı Beyaz Kağıt firmasının kurucuları tarafından davalı Şirketin kurulduğunu,

davalının müvekkili adına tescilli "CİNDERELLA" markasından haberdar olduğunu, davalının, müvekkili adına tescilli "cinderella" markası ile ayırt edilmesi mümkün olmayan taklit ürünleri Ortadoğu ülkelerine ihraç ettiği duyumu üzerine Gümrük ve Ticaret Bakanlığına başvurarak taklit ürünlere el konulması talebinde bulunduklarını, 878 koli "Cindrela" ibareli kadın pedi ürününün tespit olunduğunu, söz konusu ürünlere gümrük mevzuatı uyarınca alıkonulmasına karar verildiğini ileri sürerek davalının eylemlerinin markaya tecavüz ve haksız rekabet yarattığının tespitine, davalı eylemlerinin men ve refine,

tecavüz teşkil eden her türlü tanıtım vasıtası dahil olmak üzere ürünlerin zapt edilmesine, hükmün ilanına, gümrükte el koyma tarihinden itibaren hesaplanacak ticari işlere uygulanan en yüksek faizi ile şimdilik 5.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davaya konu edilen "cinderella" ibaresinin uzun yıllardır Kuzey Irak’ta başka bir firma tarafından kullanıldığını, davacının markasının özgün olmadığını, müvekkilince daha önce Beyaz Kağıt ve Hijyenik Ürünler ...Ltd.

Şti.’ne bahse konu ürünlerin ürettirildiğini, davacının dava konusu "cınderella" markasını Türkiye’de hiç kullanmadığını, söz konusu ürünlerin Irak’ta satışa sunulduğunu, davacının, markasını tescilli olduğu biçimde kullanmadığını, davacı markası ile müvekkilince üretilen ürünlerde kullanılan markanın aynı olmayıp markalar arasında haksız rekabet teşkil edecek boyutta bir benzerlik de bulunmadığını, tüketicilerinin dikkatli ve bilgilenmiş tüketici olduğunu, müvekkilinin fason üretici olup kötü niyetli bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile markanın sahibinin yurtdışında yerleşik yabancı şirket olduğuna yönelik savunmanın ülkesellik ilkesi gereği yerinde olmadığı, davalının kendi eyleminden hukuki sorumluluğu bulunduğundan ürünleri dava dışı firma için fason ürettiğine dair savunmanın da yerinde görülmediği, davacının markasının asıl unsurunun "CINDERELLA" ibaresinden oluştuğu, davalının üretip ihraç etmek istediği, gümrükte el konulan ürünlerin ambalajları üzerinde "Cindrela" tanıtım işaretinin kullanıldığı, davalının bu kullanımlarının markasal nitelikte olduğu,

"Cindrela" ibareli tanıtım işareti ile "CINDERELLA" ibareli markanın görsel ve sescil olarak ayırt edilemeyecek derecede benzer bulundukları, davalının kullandığı "Cindrela" tanıtım işaretinin, davacı markalarının kapsamında yer alan hijyenik ped (kadın bağı) ürünlerine ilişkin olduğu, davalının eylemlerinin marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiği, davacının yoksun kalınan zararının 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 66 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarıca belirlenmesini istediği,

tecavüz teşkil eden ürünlere gümrükte el konulduğundan dava konusu tanıtım işaretiyle ürün piyasaya sunulmadığından bu ürünler yönünden tazminat hesaplanmasının mümkün olmadığı, davalının stoğunda bulunan ambalaj malzemesinin de imalata sevk edilerek üretilip satılacağı varsayımının gerçekçi bulunmadığı, 773,85TL maddi tazminat istenebileceğinin hesaplandığı,

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 50 nci maddesi uyarınca maddî tazminatın takdiren 773,85TL olarak belirlenmesinin hakkaniyete uygun görüldüğü gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davalının eylemlerinin marka tescilden doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, tecavüzün durdurulması ve giderilmesi ile haksız rekabetin men ve refine, 773,85 TL maddi ve 3.000,00 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; tazminat hesabının hatalı olduğunu, gümrükte el konulan ürünlerin ve stoktaki ürünlerin tazminat hesabında dikkate alınması gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya konu Cinderella ibareli ürünlerin uzun yıllardır Kuzey Irak'ta başka bir firma tarafından kullanıldığını, davacının kötü niyetle hareket ettiğini, davacının markasını tescil ettirdiği şekilde kullanmadığı gibi markanın tescil edildiği günden beri Türkiye'de kullanımının da bulunmadığını, müvekkilinin davaya konu ürünleri kendi adına değil, dava dışı kişi adına fason olarak ürettiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tazminat hesabı yapılırken ambalaj sayısının dikkate alınmamasının yerinde olduğu, 556 sayılı KHK'nın 61 inci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 24.12.2014 tarihli 2014/10890 E., 2014/20337K. sayılı ilamı nazara alındığında davalı tarafça üretilip gümrükte el konulan ürünlerin tazminat hesabında dikkate alınması gerektiği, davalının söz konusu ürün nedeniyle elde ettiği karın davalı kayıtlarından tam olarak tespit edilememesi ve bilirkişilerce davalının genel kârlılık durumuna göre elde edilen kârın tahmini olarak belirlenmesi,

davacı markasına tecavüz oluşturan davalının markasal kullanımının, elde edilen kâra etkisinin tam olarak belirlenememesi gibi hususlar gözetildiğinde, davacının zararının tam olarak tespiti mümkün olmadığından 6098 sayılı Kanun'un 50 nci maddesi uyarınca tazminatın belirlenmesi gerektiği kanaatine varıldığı, belirlenen 8.257,39 TL'nin hakkaniyete uygun bulunduğu, davacının talebinin 5.000,00 TL olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

davanın kısmen kabulü ile davalının "cindrella" ibareli markası ile üretip ticaret mevkine koyduğu hijyenik ped ürününün tanıtım işaretinin, davacının 2009/45490 sayılı "cinderalla" ibareli marka tescilinden doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, tecavüzün durdurulması ve giderilmesi ile haksız rekabetin men ve refine, davalının tecavüz teşkil eden eylemlerininin durdurulmasına, tecavüz teşkil eden ürünlere el konulmasına,

tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz olduğundan tecavüz teşkil eden tanıtım işaretlerinin ped ürünlerinden ayrılarak imhasına, kalan tanıtım işareti taşımayan ürünlerin hak sahiplerine iadesine, taleple bağlı kalınarak 5.000,00 TL maddi ve 3.000,00 TL manevi tazminatın faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, markaya tecavüzün, haksız rekabetin ve bunlara bağlı olarak maddi ve manevi tazminat isteminin koşullarının bulunup bulunmadığına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 556 sayılı KHK'nın 61 inci, 66 ncı maddeleri, 6098 sayılı Kanun'un 50 nci maddesi

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,