Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/4945 K.2024/6691

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı bankanın İstanbul/Göztepe Şubesi nezdinde 0184894 hesap numaralı döviz hesabı ve 0181291 hesap numaralı TL hesabı olmak üzere iki ayrı banka hesabının bulunduğunu, müvekkilinin 12.08.2021 tarihinde işlem yapmak istediğinde söz konusu hesaplarındaki tüm paraların çekilmiş olduğunu öğrendiğini, konu ile ilgili bilgi almak için ilgil banka şubesine gittiğinde paraların 09.08.2021 tarihinde ... tarafından çekildiğini öğrendiğini, müvekkilinin bu hesaplarla ilgili hiç kimseye yetki veya vekalet vermediğini;

buna rağmen bu iki hesapta bulunan paraların 09.08.2021 tarihinde ... tarafından çekildiğini öğrendiğinde çok şaşırdığını, 0184894 ve 0181291 numaralı hesapların sadece müvekkilinin kullanımında olduğunu ve hesaplara düzenli olarak para aktarımı yaptığını ve faizlerinin de üzerine eklendiğini;

müvekkilinin 13.08.2021 tarihli şikayet dilekçesinde belirttiği üzere TL hesabında en son işlem yaptığı 14.08.2020 tarihinde 192.350,15 TL anapara ve işlemiş faizinin bulunduğunu, döviz hesabında ise en son işlem yaptığı 17.08.2020 tarihinde 60.616,71 euro anapara ve eklenen faizlerinin bulunduğunu, müvekkilinin söz konusu hesaplarla ilgili en son işlem yaptığı tarihten bu tarafa 1 yıldan fazla süre geçmiş olduğunu, söz konusu TL ve döviz hesapları üzerine işlemiş faizlerle birlikte hesabından çekilen paranın ne kadar olduğu hakkında ilgili bankadan bilgi almak istediğini,

ancak ilgili banka tarafından müvekkile bu konuda hiçbir bilgi verilmediğini, müvekkilin bu olayla ilgili olarak ilgili banka şubesi ve halası ... hakkında kolluğa suç duyurusunda bulunduğunu, müvekkili tarafından davalı taraflara 23.08.2021 tarihinde Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün 2021/38018 E. sayılı dosyası ile 0181291 no.lu hesap için 208.000,00 TL ve 0184894 no.lu hesap için 61.000,00 euro fiili ödeme tarihi talepli 609.268,00 TL harca esas değeri ile toplamda 817.268,00 TL harca esas değerli takip yapıldığını, borçlulardan Akbank T.A.Ş.

Tarafından takibe itiraz edilerek durdurulduğunu, davalı bankaca gerekli araştırma ve inceleme yapılmadan sadece müvekkilinin kullanımında olan hesaplardan yetkisiz ...'e müvekkilin paralarını veren bankanın bu işlemden dolayı kusurlu ve sorumlu olduğunu, davalı taraf kendi kusuru ile müvekkilin mağduriyetine sebep olduğu parayı talebe rağmen dava tarihine kadar ödemediğini, bu nedenle davalı borçlunun haksız ve kötü niyetli itirazının iptalini sağlamak için mahkemeye başvurmak zorunda kalındığını beyan ederek borçlunun Kayseri Genel İcra Dairesi'nin 2021/38018 E sayılı icra takibine yaptığı itirazının iptaline ve takibin devamına,

davalının, alacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmektedir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili banka müşterisi davacı ...'ın dava dilekçesinde, müvekkil bankanın Kadıköy/İstanbul Göztepe Şubesi'nde bulunan 0181282 hesap numaralı vadesiz TL hesabı ile 0181285 hesap numaralı vadesiz döviz hesaplarının bulunduğu,

söz konusu hesaplarla ilgili işlem yapabilmesi için ve kullanabilmesi için halası dava dışı ...'e 24.08.2020 tarihinde Kayseri 3.Noterliği'nin 11674 yevmiye numaralı vekaletnamesi ile yetki verdiğini, ancak dava dışı ...'in aynı banka şubesinde bulunan 0184894 hesap numaralı vadeli döviz hesabı ile 0181291 hesap numaralı vadeli TL hesabı hakkında da vekaletnamede bu hususta yetki bulunmamasına rağmen işlem yaptığını ve hesaptaki tüm tutarları çektiğini iddia ettiğini, söz konusu tutarların müvekkil bankadan tahsili için başlatmış olduğu takibe karşı yapılan itirazın iptali talebiyle mahkemeye başvurduğunu,

ancak davacı tarafın ileri sürmüş olduğu tüm iddia ve taleplerin hukuka aykırı olduğunu, davacı ... tarafından düzenlenmiş olan vekaletnamede vekile vadeli hesaplar hakkında da işlem yapma yetkisi verdiğini, davacı müvekkil banka nezdinde bulunan hesapları incelendiğinde TL (315-181282) ve euro (315-181285) hesap numaralı vadesiz hesapları TL (315-181291) ve euro (315-184894) hesap numaralı vadeli hesapları olmak üzere 2 adet vadesiz, 2 adet vadeli toplam 4 adet mevduat hesabının bulunduğunun tespit edildiğini,

söz konusu hesapların son hareket tarihlerine bakıldığında vadesiz TL hesabının 30.10.2018 vadesiz euro hesabının 18.06.2019 vadeli TL hesabının 06.08.2021 ve vadeli euro hesabının 09.08.2021 tarihlerinde işlem gördüğünü, vekaletname incelendiğinde vekil edenin öncelikli olarak müvekkil banka şube nezdinde bulunan 0181285 ve 0181282 numaralı vadesiz hesaplarından para çekme, bu hesaplara para yatırma ve kapatma yetkisi verildiğini devamında ise "vadeli hesapların vadelerini bozmaya, yenilemeye ahzu kabza,... her türlü evrak ve belgeyi tanzim ve imzalamaya,

tüm bu hususlarla ilgili olarak yapılması gereken iş ve işlemleri yapmaya" dava dışı ...'e tam yetki verdiğini, tüm bunlara istinaden ...'ın hesap hareketleri incelendiğinde, vekil ... tarafından 06.08.2021 tarihinde 181291 numaralı vadeli TL mevduat hesabının kapatıldığı ve hesapta bakiye arz eden 214.839,01 TL tutarın nakden çekildiği, 09.08.2021 tarihinde 184894 numaralı vadeli euro mevduat hesabının kapatıldığı ve hesapta bakiye arz eden 60.705,58 euroluk tutarın nakden çekildiğinin görüldüğü,

söz konusu hesap kapatma işlemlerinin akabinde tutarların vadesiz hesaba aktarılmadan doğrudan hesap kapatma işlemi ile nakit çekildiğinin belirlendiği, vekaletnamede Göztepe/İstanbul Şubesinde bulunan vadeli hesapların vadelerini bozma ve ahzu kapza yetkisinin açıkça verildiğini, müvekkil bankanın kurum içinde konu ile ilgili yürütmüş olduğu tahkikatta dava dışı ...'le görüşme sağlandığını, görüşmede özetle "Eşinin vefatı öncesi eşiyle olan ortak hesaplardaki parayı yeğeni ... hesabına yatırdıklarını, yeğeninin kendisine vekalet verdiğini,

ilgili vekaletnamede vadeli hesap kapatma yetkisinin de bulunduğunu ve bu yetkiye istinaden işlem yaptığını" belirttiği, bu iddialar üzerine yapılan incelemede ...- Esat Döner'in Göztepe/İstanbul Şubesi nezdindeki 160357 ve 154492 numaralı hesapları sırasıyla 174.699,93 TL ve 89.062,99 euro bakiye ile kapattığı, aynı tarihte aynı şubeden ... sırasıyla 164.699,93 TL ve 80.062,99 euro bakiyelerle hesap açtığının görüldüğü,

dolayısı ile işlemlerin aynı şubeden aynı tarihte gerçekleştirilmesi ile ilgili tutarların yakınlığı ve küsüratlarının aynı olması konusunun tutarların esasen ...'e ait olduğu iddiasını destekler nitelikte olduğunu belirterek sonuç ve talep kısmında arz ve izah edilen nedenlerle, öncelikli olarak dava konusu vakıa ile ilgisine ve müvekkili bankanın zarara uğraması halinde kendisine rucu hakkı bulunmasına istinaden iş bu davanın dava dışı [TCKN] T.C.Kimlik numaralı ...'e ihbar edilmesine,

itirazın iptali davasının reddine, haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20'sinde aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasının talep edildiği görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesince, "...davacı tüketicinin, davalı bankada TL ve euro hesapları bulunduğu, davacının Almanya'da yaşadığından İstanbul Kadıköy/Göztepe Akbank Şubesindeki 0181282 no.lu TL hesabı ve 01811285 no.lu döviz hesabı ile ilgili işlem yapabilmesi için halası ...'e 24.08.2020 tarihinde T.C.Kayseri 3. Noterliği'nden 11674 yevmiye numaralı vekaletname ile yetki verdiği, vekaletnamenin incelenmesinde; '' Akbank T.A.Ş.

Göztepe/İstanbul Şubesi nezdinde bulunan davacıya ait 181282 hesap numaralı TL vadesiz mevduat hesabı ve 181285 hesap numaralı euro vadesiz hesaplarından dilediği miktarda gerek TL ve gerekse döviz olarak para çekmeye,hesaplara para yatırmaya, hesapları dilerse kapatmaya, vadeli hesapların vadelerini bozmaya, yenilemeye, ahzu kabza, makbuz ve ibralar vermeye....'' şeklinde vekaletname ile dava dışı ...'i vekil tayin ettiği, ...'in de bahse konu vekaletname ile davacının vadeli TL ve euro hesaplarını kapatarak davalı bankanın Göztepe/İstanbul şubesinde kendi adına hesap açtırdığı anlaşıldığı,

davacı tüketici zararın tazmini için Kayseri Genel İcra Dairesi'nin 2021/38018 E. sayılı icra takibi başlattığı, davalı bankanın takibe itiraz ederek takibi durdurduğu görüldüğü, vekaletnamede davacının vadesiz hesapları ile ilgili verdiği yetkiler içerisinde hesapları dilerse kapatma yetkisinin vadeli hesaplarla ilgili verilmediği, vadeli hesapların vadesini bozmaya, yenilemeye, ahzu kabz yetkisi verildiği tespit edildiği, dolayısıyla dava dışı ...'in Kayseri 3. Noterliği 11674 yevmiye no.lu 24.08.2020 tarihli vekaletname ile davacının vadeli hesaplarını kapatma yetkisinin bulunmadığı,

Bankaların 5411 sayılı Bankalar Kanunu, BDDK Yönetmelikleri ve ilgili mevzuatlar kapsamında yapılan işlemlerde gerekli özen ve dikkati göstermek ve basiretli iş adamı gibi davranmak (TTK-18/2) konusunda ağırlaştırılmış yükümlülükler altında olduklarını, en ufak kusurlardan dahi sorumlu olmaları nedeni ile zorunda oldukları, en ufak hatalardan dahi sorumlu tutularak gerekli ve yeterli önlemi almayarak zararın oluşmasına sebep olan bankanın hafif kusurlardan dahi soumlu olacağı,

hesaptan çekilen paraları davacıya ödemekle yükümlü olduğu (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 22.06.2006 tarih ve 2005/4748 E. 2006/7341 K. sayılı kararı) 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 386 ncı maddesi uyarınca "ödünç alan akdin sonunda ödünç verilen parayı eğer kararlaştırılmışsa faizi ile iadeye mecbur olduğunu, TBK 570 maddesi uyarınca usulsüz tevdide paranın yarar ve hasarı mutlak şekilde saklayana geçtiği için saklayanın bu parayı kendi yararına kullanabileceği, bu nedenle usulsüz çekilen paranın bankanın zararı niteliğinde olup,

mevduat sahibinin alacağı bankaya karşı aynen devam edeceği bilirkişi raporundan da anlaşıldığından davalının ayıplı hizmetten dolayı davacı tüketicinin zararını karşılaması gerektiğinden, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin 2021/38018 E sayılı icra takip dosyasına vaki itirazının iptal edilerek, davanın kabulü ile.

İtirazın iptaline, takibin kaldığı yerden devamına, İİK'nın 67 nci maddesi uyarınca karar verilen asıl alacak miktarının %20'si üzerinden hesaplanacak icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine..."gerekçesiyle karar verilmiş, hüküm davalı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince, davacı tarafından dava dışı vekile vadeli hesapları yönünden verdiği "vadeli hesapların vadelerini bozmaya, yenilemeye, ahzu kabza, makbuz ve ibralar vermeye" şeklindeki yetkinin, hesabı yenileme ve hesaptan para tahsil etme yetkisini de kapsadığı değerlendirilerek, davacının atadığı dava dışı vekilinin düzenlenen vekaletnamesinin içeriğine, vekile verilen yasal yetkilere göre, davacının dava dışı vekilinin, davacıya ait davalı banka nezdindeki hesabından yaptığı para çekme işlemi yönünden davalı bankanın herhangi bir usulsüz, yasaya aykırı ve kusurlu eyleminin/işleminin bulunmadığı,

dolayısıyla davacının, sözkonusu işlemlerle alakalı olarak davalı bankadan davaya konu icra takibinden dolayı, takibe konu edilen ve takip tarihi itibariyle bir zarar/tazminat alacağının bulunmadığı anlaşıldığından, mahkemece davacının işbu zarar/tazminat iddiasına/talebine ilişkin davalı bankadan tahsili için başlattığı ilamsız icra takibine davalı bankaca yapılan itirazın iptali ile takibin devamına ilişkin davasının reddi ile şartları oluşmadığından davalı lehine kötü niyet tazminatı takdirine de yer olmadığına karar verilmesi gerektiği halde mahkemece yanılgılı sebep ve gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesinin usul,

yasa ve dosya kapsamına aykırı olduğu sonucuna varıldığı, davaya konu ilamsız icra takibiyle istenen alacağın niteliği itibariyle, davalı bankanın kusuruna dayalı bir miktar maddi zarara/tazminata ilişkin olması ve davanın tümden reddi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte olan A.A.Ü.T.'nin 13/4 maddesi uyarınca davalı lehine maktu vekalet ücretine karar verilmesi gerekmiş, açıklanan nedenlerle mahkemece davanın kabulü yönünde hüküm kurulmasının usul ve yasaya uygun olmadığı, bu yönüyle davalının istinaf sebebinin haklı ve yerinde olduğu,

ancak işbu hususun da yeniden yargılamayı gerektirmemesi gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilerek davanın reddine davalı tarafın bu yöndeki istinaf başvurusunun kabulüne karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ İNCELEMESİ

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, İİK'nun 67 nci maddesi uyarınca açılan itirazın iptali talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2. 2004 sayılı Kanun'un 67 nci maddesi 3.6098 sayılı Kanun'un 386 ncı maddesi

3. Değerlendirme İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Kanun'un 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddelerinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.