Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/6212 K.2024/849

Taraflar arasındaki asıl davada markaya tecavüzünün tespiti, haksız rekabetin durdurulması, önlenmesi, maddi ve manevi tazminat, birleşen dava ise markanın hükümsüzlüğü davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece asıl davanın kabulüne, birleşen davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, Dairece Mahkeme kararının onanmasına karar verilmiştir.

Asıl davada davalı-birleşen davada davacı şirket vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili asıl dava dilekçesinde; müvekkili şirketin 60 yıla yakın bir süredir mücevherat sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, bir çok yabancı markanın distribütörlüğünü aldığını, müvekkili adına Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde "SOCHIC" ibareli marka başta olmak üzere başka marka tescillerinin de bulunduğunu, tüm bunlarının yanı sıra "S0 CHIC" ibareli markanın TÜRKPATENT tarafından 24.12.2010 tarihli karar ile tanınmış marka statüsüne alındığını, buna karşın davalı tarafından üretilen çeşitli kozmetik ve parfümeri ürünlerinde müvekkiline ait "SO CHIC" ibareli markasının aynen kullanıldığını,

bu durumun müvekkilin marka hakkına tecavüz teşkil ettiğini, davalının müvekkil şirketin markasının tanınmışlığından yararlanma amacı ile müvekkile ait "SO CHIC" ibareli markaları taklit ettiğini ve tüketicileri yanılttığını, ibareler arasındaki benzerlik sonucu markalar ve ürünler arasında bağlantı olduğu düşüncesinin oluşacağını, davalının bu şekilde kullanımının aynı zamanda 6102 sayılı Türk Ticaret Kanun'u (6102 sayılı Kanun) kapsamında haksız rekabet teşkil ettiğini belirterek davalının müvekkili şirkete ait tescilli markalar ile ayırt edilemeyecek kadar benzer kullanımının haksız rekabet teşkil ettiğinin tespitini,

tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden fiillerin durdurulması, önlenmesi ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasını, ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve 10.000,00 TL maddi, 25.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 35.000,00 TL tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.

2-Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde; davalı markalarının tüm sınıflarda tescil edildiğini, ancak davalının ticari hayattaki faaliyetlerinin mücevherat sektöründe yani 14. sınıfta olduğunu, diğer sınıflarda tescil edilen markaların ihtiyat markaları olduğunu, 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (556 sayılı KHK) 14 üncü maddesinin 89/104/ET sayılı Marka Yönergesinin 10 ve 12 nci maddelerine uygun bir tarzda tescilli marka sahibine seçtiği markasını kullanma külfeti yüklediğini, söz konusu yükümlülüğün tanınmış markalar için de geçerli olduğunu,

bunun ATAD kararları ve Hukuk Genel Kurul kararları ile de ... olduğunu, bununla birlikte davalıya ait "SO CHİC" markasının tüketici gözünde takı ve aksesuar markası olarak algılandığının aşikar olduğunu belirterek davalıya ait 2003/05009, 2003/29096, 2003/29097, 2005/35273, 2006/50910, 2007/14065 numaralı "SO CHIC" markaları her ne kadar 14. sınıfla birlikte birden fazla sınıfta tescil edilmiş ise de, 556 sayılı KHK'da öngörülen 5 yıllık süre boyunca kullanma mükellefiyeti yerine getirilmediğinden 14. sınıf haricinde tüm sınıflarda hükümsüz kılınmasına, talebin reddi halinde 3 ve 5. sınıflar bakımından hükümsüz kılınmasına,

"SO CHIC" tanınmış markasının 3 ve 5. sınıflar bakımından hükümsüz kılınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı vekili asıl davaya cevap dilekçesinde; müvekkilinin "FLORMAR" ibareli tanınmış, seri markaları bulunduğunu ve markalarının kullanımından ... hiçbir eyleminin tecavüz veya haksız rekabet teşkil etmediğini, müvekkilinin kozmetik sektöründe faaliyet gösterdiğini, markaların kullanıldığı sektörler farklı olduğundan iltibas ihtimalinin söz konusu olmadığını savunarak,

asıl davanın reddini, birleşen davada ise, davalının ticari hayattaki faaliyetlerinin mücevherat sektöründe yani 14. sınıfta olup, diğer sınıflarda tescil edilen markaların ihtiyat markaları olduğunu ve kullanılmadığını ileri sürerek davalı adına tescilli 2003/05009, 2003/29096, 2003/29097, 2005/35273, 2006/50910, 2007/14065 no'lu markaların 14. sınıf haricinde tüm sınıflarda hükümsüz kılınmasını, talebin reddi halinde 3. ve 5. sınıflar bakımından hükümsüz kılınmasını istemiştir.

2.Davalı vekili birleşen davaya cevap dilekçesinde; davacının huzurdaki davayı açmakta hukuki yarar taşımadığını, müvekkile ait "SO CHIC" markası tanınmış marka statüsünde olup tanınmış markanın kısmen hükümsüzlüğüne karar verilmesinin hukuki bir yarar taşımadığını, tanınmış marka sahibinin tescilli markasını kullanmamış olduğu mal ve hizmetler için hükümsüzlüğüne karar verilmiş olsa dahi daha sonra markasının tanınmışlık derecesine dayanarak açacağı markaya tecavüz davasıyla 3. kişilerin farklı mal ve hizmetlerde dahi tescil ve kullanımını engelleyebileceğini, müvekkilinin davaya konu markaları tescilli oldukları tüm sınıflarda kullandığını; davacı iddialarının gerçeği yansıtmadığını belirtip davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı/ birleşen davacının "FLORMAR SO" ve "CHIC" ibarelerini bir arada kullanım şekli değerlendirildiğinde 556 sayılı KHK'nın 9 uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi ve 61 ... maddeleri kapsamında ilişkilendirme ihtimali içerecek şekilde iltibas tehlikesine yol açılması sureti ile marka hakkına tecavüz oluşturduğundan davacının marka kullanımı nedeniyle elde ettiği kazanç kapsamında tarafların somut dava dosyasına yansıyan ekonomik durumları, farklı sektörlerde yer alması da gözetilerek talep gibi 10.000,00 TL maddi tazminata,

davacının marka hakkına tecavüz eylemi ve haksız rekabetin aynı zamanda kusur niteliğinde olduğu gözetilerek davacının manevi tazminata hak kazanacağından hareket ile hak ve nesafet ilkesi gereği 10.000,00 TL manevi tazminata, asıl davanın kabulüne, dava konusu 2003/05009 tescil numaralı "SOCHIC" ibareli markasının 35 ... sınıf (35.01 ve 35.08 alt grupları ile sınırlı olmak üzere) haricindekiler yönünden kullanılmama nedeniyle kısmen iptaline, 2003/29096 tescil numaralı "SOCHIC" ibareli markasının tüm sınıfları yönünden kullanmama nedeniyle iptaline,

2003/29097 tescil numaralı "SOCHIC" ibareli markanın 14 üncü sınıftaki kuyumculuk eşyaları haricindekiler yönünden kullanmama nedeniyle kısmen iptaline, 2005/35273 tescil numaralı "SOCHIC" ibareli markanın 14 üncü sınıftaki kuyumculuk eşyaları haricindekiler ile 35 ... sınıf (35.01 ve 35.08 alt grupları ile sınırlı olmak üzere) haricindekiler yönünden kullanmama nedeniyle kısmen iptaline, 2007/14065 tescil numaralı "SO CHIC" ibareli marka ile 2006/50910 tescil numaralı "SOCHIC" ibareli markaların dava tarihi itibariyle beş yıllık süreleri dolmadığından bu markaların hükümsüzlüğüne ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Yargıtay Kararı

Dairenin 08.03.2023 tarihli ve 2022/1314 E. ve 2023/1424 K. sayılı kararıyla asıl davada davacı ve davalı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddine, İlk Derece Mahkemesinin asıl davaya yönelik kararının onanmasına, birleşen dava yönünden hükümsüzlük davasının dayanağını teşkil eden 556 sayılı KHK'nın 14 üncü maddesi Anayasa Mahkemesince 14.12.2016 tarih, 2016/148 E. ve 2016/189 K. sayılı ilamı ile iptal edilmiş olduğu, davanın dayanağı ortadan kalktığından hükümsüzlük talebi ile ilgili karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği hususuna işaret edilerek birleşen davanın bozulmasına karar verilmiştir.

V. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Asıl davada davalı-birleşen davada davacı vekili; birleşen dava bakımından kullanmama nedeniyle hükümsüzlük talebinin daha sonradan yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu, TRips ve Paris Sözleşmelerinde de bulunduğunu, bu nedenle Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararının bir hukuki boşluk doğurmadığını, birleşen davanın kabulü ile sonucuna göre asıl davanın reddinin gerektiği ileri sürülerek kararın düzeltilmesini ve Mahkeme kararının aleyhe hususlar yönünden bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, asıl dava 556 sayılı KHK hükümleri uyarınca açılmış marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat istemine, birleşen dava ise davalının ciddi kullanımının bulunmaması nedeni ile markanın hükümsüzlük istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 556 sayılı KHK’nın 61 ... maddesi, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 54 ve 55 ... maddeleri.

3. Değerlendirme Dosyadaki yazılara, Mahkeme kararında belirtilip Yargıtay ilamında benimsenen gerektirici sebeplere göre, asıl davada davalı-birleşen davada davacı şirket vekilinin 1086 sayılı Kanun’un 440 ıncı maddesinde sayılan hallerden hiçbirisini ihtiva etmeyen karar düzeltme isteminin reddi gerekir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple; Asıl davada davalı-birleşen davada davacı şirket vekilinin karar düzeltme isteminin 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesi gereğince REDDİNE,

Aşağıda yazılı 328,85 TL karar düzeltme ret harcının ve 3506 sayılı Yasa ile değiştirilen 1086 sayılı Kanun'un 442 nci maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca takdiren 2.505,00 TL para cezasının karar düzeltme isteyenden alınarak Hazine'ye gelir kaydedilmesine,