Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2023/6480 K.2025/643

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen kararı Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı ...Ş. vekili ile feri müdahil vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 28.01.2025 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı ...Ş. vekili Av. ... ve feri müdahil vekilleri Av. ..., Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı ... Madencilik A.Ş.'nin müvekkiline sattığı 1000 tonun üzerinde maden için müvekkilinin 1.353.378,09 USD'yi anılan şirkete ödediğini, bu madenin davalı ... Depoculuk A.Ş.'nin Trabzon'daki deposuna emanet edildiğini, davalı ... Depoculuk A.Ş. ile yapılan sözleşmede mülkiyeti müvekkiline ait madenin dava dışı ...

Firması (...) adına alınıp onun yazılı onay ve izni olmaksızın mallar üzerinde tasarrufta bulunulmayacağının belirtildiğini, VMF'nin müvekkilinin alım satım finansmanını yapan banka/finansman şirketi olduğunu, emtianın teslimi istendiğinde saklama sözleşmesinin dava dışı ....'nin talimatı ile iptal edildiğinin bildirildiğini, böylece bedeli ödenen malların müvekkiline teslim edilmediğini, davalı ...'ın da müvekkili ile imzaladığı temsilcilik sözleşmesinin gereğini yerine getirmediğini ileri sürerek 1.000,65 ton emtianın müvekkiline ya da göstereceği kişiye teslimini, 50.000,00 TL gecikme zararının tazminini,

aynen ifanın mümkün olmaması halinde 1.353.378,09 USD'nin ödeme günündeki TL karşılığının gecikme faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... Depoculuk Gümrükleme ve Tic. A.Ş. (birleşme ile yeni ünvanı ... Lojistik A.Ş.) vekili cevap dilekçesinde; davaya konu malların 27.01.2014 tarihli Serbest Bırakma Talimatı ile .... tarafından müvekkili deposuna tevdi edildiğini, 28.01.2014 tarihli Holding ... (Elde Tutma Belgesi) düzenlendiğini, ... A.Ş.'nin 04.03.2014 tarihinde 28.01.2014 tarihli belgenin iptali ile dava dışı...

Limited'e gönderilmek üzere 24.03.2014 tarihli Holding Cetrificate düzenlenmesini istediğini, ... A.Ş.'nin müvekkile ihtarname gönderip malların mülkiyetinin kendilerine ait olduğunu, davacıya teslim edilmemesi gerektiğini bildirdiğini, müvekkilinin davacı ile bir hukuki ilişkisinin bulunmadığını, taslak niteliğindeki 28.01.2014 tarihli belgenin malların müvekkili deposunda olduğunu bildirmekten başka bir hüküm ifade etmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; ... Madencilik A.Ş.'nin temsilcisi sıfatı ile hareket eden müvekkiline husumet yöneltilemeyeceğini, sunulan belgenin taslak olduğunu, temsilcilik sözleşmesinin uygulanmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

3.Ferî müdahil .... vekili davacı ile sadece ... Madencilik A.Ş. ve ... arasında hukuki ve ticari ilişki bulunduğunu, müvekkili ve ... Depoculuk A.Ş.'nin davacı ile bir hukuki ilişki kurmadığını, madenin mülkiyetinin ve zilyetliğinin, ayrıca saklatan sıfatının müvekkiline ait olduğunu, ... Depoculuk A.Ş.'nin sadece müvekkiline karşı sorumluluk taşıdığını, davacının dayandığı 28.01.2014 tarihli Holding ...'nin (Elde Tutma Belgesi) bu miktarda cevherin depo sahasında mevcut olduğunu göstermekten başka kıymetinin bulunmadığını, ... A.Ş.'nin madeni almaktan vazgeçtiğini, bu hususta müvekkili ile ... A.Ş. arasında ibraname düzenlendiğini, müvekkilinin de 24.03.2014 tarihli ikinci Elde Tutma Belgesini düzenlediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

Bölge Adliye Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, İzmir 28. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2017/561 E. sayılı dosyasının incelenmesinde, Türk Ceza Kanunu yönünden mülkiyetin ihtilaflı olmasının suçun unsurlarının gerçekleşmediğini ortaya koyduğu, hukuk mahkemesi kararına bağlı olan bir mülkiyet ihtilafında ya da malın aidiyeti konusunda tartışma olması durumunda güveni kötüye kullanma suçunun unsurlarının oluştuğundan söz edilemeyeği gerekçelerine yer verildiği,

somut olayda mülkiyetin tespiti açısından, ceza hakiminin tespit ettiği maddi olaylarla ve özellikle “fiilin hukuka aykırılığı” konusunda hukuk hakimini bağlayıcı bir tespitte bulunulmadığı, davalı ... hakkında daha önceden verilen kararın kesinleştiği, davacı ... (... Corp.) ile ... Madencilik A.Ş. arasında 01.11.2013 tarihli kurşun/gümüş madeni konsantresi alımı hakkında sözleşme yapıldığı, sözleşmenin 8. maddesi uyarınca davacının ...

A.Ş.'ye 08.01.2014 ve 31.01.2014 tarihinde toplam 1.353.378,09 USD ödediği, yine davalı ... A.Ş.'nin (...

A.Ş.) de dava dışı ... şirketinin varlık yönetim şirketi VMF lehine antrepo makbuzu düzenleyerek verdiği, bu belge de saklatanın (depositor) VMF olarak yer aldığı, saklama sözleşmesinin tarafının VMF olduğu, antrepo makbuzunun hükümlerine göre VMF'nin izni olmaksızın depoda bulunan malların tasarruf edilemeyeceği, tasarruf yetkisinin VMF'de bulunduğu, VMF'nin talep hakkını 04.09.2014 tarihli belge ile bu mallarla ilgili tüm haklarını davacı şirkete temlik ettiği, davalı ...

A.Ş.'nin (... A.Ş.) saklayan olarak bu malların yerini değiştirmeyerek tasarrufta bulunmaması gerektiği halde sözleşme hükümlerini ihlal ederek malları ...

A.Ş.'ye teslim ettiği, böylece doğan zarardan saklayan/ardiyeci olarak sorumlu olduğu gerekçesiyle davalı ...'na karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin temerrüt tarihi olan 23.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalı ...Ş.'ye (eski ünvan: ...

Depoculuk Gümrükleme ve Tic. A.Ş.) karşı açılan davanın kabulü ile 1.353.378,09 USD'nin temerrüt tarihi olan 28.08.2014 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarınca ABD Doları cinsi üzerinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanarak fiili ödeme günündeki döviz satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, hüküm davalı ...Ş. vekili ile fer'i müdahil ...

A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, davalı ...Ş. yönünden saklama sözleşmesinin ihlali, davalı ... yönünden de temsilcilik, komisyonculuk-vekâlet görevinin kötüye kullandığı iddialarından kaynaklı tazminat davasıdır.

B.Değerlendirme ve Gerekçe

1.Davalılardan ... dava dışı ... Madencilik A.Ş.'nin yetkili temsilcisi olmasının yanı sıra, aralarındaki 30.05.2013 tarihli temsilcilik sözleşmesi gereğince davacı şirketin de temsilcisi konumunda olup davacı taraf dava dilekçesinde ...'nun, müvekkiline ait emtianın başkalarına satılmasına yönelik bildirimlerde bulunduğunu, emtianın depodan çıkarılabileceğini ve üçüncü kişilere satılabileceğini ifade ettiğini iddia etmiş ve delil olarak ...

Madencilik yetkilisi ... tarafından gönderilen ve malların parasının ... Madencilik A.Ş. tarafından gönderilmediği ve bekleyen madenlerin ...'nun talimatıyla satıldığına ilişkin e-mail yazışması ile ... tarafından ... Madencilik'in yetkilisi ...'a gönderilen maili göstererek, davalı ...'ın bu eylemleri sebebiyle oluşan zarardan sorumlu olduğunu belirtmiştir.

Mahkemece, emtianın ...'nun talimatıyla dava dışı şirkete teslim edildiği, davalı ...'ın varlığı inkâr edilmeyen temsilcilik sözleşmesine rağmen gümüş madenini ...

A.Ş. lehine hareket ederek teslimini sağladığı, bu şekilde davacı ile aralarındaki sözleşmeye aykırı davrandığı, 05.03.2014 tarihli e-mail kaydına göre Pınar'ın "kurşunu sat, yeni geleni bana ver, işi uzatmayalım" ifadelerinin de bu işlemlerin Pınar'ın bilgisi dahilinde olduğunu gösterdiği, davalı ...'ın davacının menfaatlerini gözetmeyerek davacı aleyhine sonuç doğuracak şekilde sözleşmeye aykırı davrandığı gerekçesi ile Pınar yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bu durumda davacının, aralarındaki sözleşme gereğince kendisini yetkili temsilcisi olarak tayin ettiği davalı ...'nun sözleşmeye aykırılık teşkil eden kusurlu eylemi sebebiyle zarara uğradığı, davalı ...Ş.'ye kusur izafe edilemeyeceği gözetilerek davalı ...Ş. yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile kabulüne karar verilmesi doğru olmamış hükmün temyiz eden davalı ...Ş. yararına bozulması gerekmiştir.

2.Bozma sebebine göre fer'i müdahil .... vekilinin tüm, davalı ...Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar verilmiştir.