Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/3963 K.2025/2567

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili banka ile davalı şirket arasında akdedilen genel kredi sözleşmesi ve menkul rehni sözleşmesi kapsamında kullandırılan nakdi ve gayri nakdi kredilerden kaynaklanan alacağın tahsili için yapılan takibe vaki davalının haksız itirazının iptalini, takibin devamını ve davalının %20 den az olmamak üzere icra inkâr tazminatı ile sorumlu tutulmasını talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin borcuna mahsuben verdiği 155.000,00 TL ve 305.000,00 TL bedelli iki adet gayrimenkul bedellerinin borca mahsup edilmediğini, davacı bankadan kullanılan kredinin ... Fonu teminatı ile kullanıldığını, davacı bankanın teminata rağmen ... Fonu'ndan talepte bulunup bulunmadığının belli olmadığını, borcu kabul etmemekle birlikte, kredi ve başka nedenle mevcut borç varsa ... Fonundan talep edilebileceğini, davacının müvekkilden alacağının olmadığını savunarak haksız davanın reddine, haksız takip nedeniyle lehlerine %20 kötüniyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... Fonu ve Hazine Desteğine ilişkin Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 3. maddesi gereğince ... Fonundan tahsilat yapılsa dahi alacağın tahsili işlemlerinin krediyi kullandıran banka tarafından yapılmasının gerektiği düzenlenmekle ...

Fonundan yapılan tahsilatın alacaktan mahsup edilemeyeceği, ayrıca karar tarihi itibariyle vadeleri dolan teminat mektupları yönünden 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 110. maddesi gereğince "süresi içinde ibraz edilmelidir" şerhinin toplam 242.110,00 TL bedelli teminat mektup metinlerinde yer aldığı ve dolayısıyla teminat mektuplarının karar tarihi itibariyle ibraz edilmediklerinden meri olmadıkları ve hükümsüz kaldıkları, bedellerinin depo edilmesi talebinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile,

... kurumlarına sağlanan hazine desteğine ilişkin kararda değişiklik yapılmasına dair 01.01.2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Bakanlar Kurulu Kararının 3. maddesi gereğince 395.307,21 TL'si ...

Fonu adına takip edilmek kaydıyla İstanbul 3. İcra Müdürlüğünün 2018-8039 E. sayılı takip dosyasında takip tarihi itibarıyla davacının davalıdan taksitli ticari kredi nedeniyle 444.512,37 TL asıl alacak, 22.944,14 TL işlemiş faiz ve 1.147,01 TL ..., araç kredisi nedeniyle 32.999,95 TL asıl alacak,1.702,72 TL işlemiş faiz ve 85,14 ..., şirket kredi kartı nedeniyle 63,57 TL asıl alacak, 1.85 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 503.452,84 TL nakdi kredi alacağı ile çek depo talebinden kaynaklı 36.310,00 TL gayri nakdi depo talebi toplam 539.762,84 TL alacağının olduğunun tespitiyle, bu miktara ilişkin itirazın iptaline,

nakdi kredi yönünden 444.512,37 TL ticari taksitli kredi ve 32.999,95 TL araç kredisine takipten itibaren yıllık %50, şirket kredi kartı alacağı olan 63,57 TL'ye takipten itibaren yıllık %33,12 oranında sözleşme temerrüt faizi ve %5 ... uygulanmak yine 36.310,00 TL gayri nakdi çek riskinden kaynaklı alacağın davacı bankada faiz getirmeyen bir hesapta depo edilmesi suretiyle takibin diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına, davalının nakdi alacak üzerinden %20 icra inkâr tazminatı ile sorumlu tutulmasına, 168.000,00 TL bedelli teminat mektubu depo talebi yönünden dava sırasında;

süreli teminat mektuplarının süresinin dolması ve ibraz edilmemesi nedeniyle konusuz kalmakla karar tesisine yer olmadığına, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 168.000,00 TL bedelli teminat mektubunun dava sırasında süresinin dolması ve ibraz edilmesi nedeniyle konusuz kaldığı değerlendirilerek karar verilmesine yer olmadığında karar verilmiş ise de lehine teminat mektubu düzenlenen ...

Üniversitesi'nin 01.03.2019 tarihli ihtarnamesi ile davacı taraftan ödeme talebinde bulunulduğu ancak Koyulhisar Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/64 E. sayılı dosyasında davalı şirket hakkında 11.10.2018 tarihli ara karar ile teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin önlenmesine dair tedbir kararı verildiği, yine 08.03.2019 tarihinde de 11.03.2019 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 1 yıl kesin mühlet kararı ile tedbirin aynen devamına karar verildiği, sonrasında tedbirin kaldırılması üzerine 09.01.2020 tarihinde ödediği, buna dair belgeyi de istinaf dilekçe ekinde sunduğu,

dolayısıyla gayri nakdi alacağın nakde dönüştüğü, davacının ödemesinin konkordato süreci nedeniyle uzadığı bu nedenle ödeme tarihine göre teminat mektubunun süresinden sonra ödendiği anlamına gelmeyeceği, 168.000,00 TL bedelli teminat mektubunun 09.01.2020 tarihinde nakde çevrilerek bedelinin ödendiği,

ödenen teminat mektubunun nakde dönüştüğü tarihten itibaren faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi gerektiği, vekâlet ücreti yönünden kararın düzeltildiği gerekçesiyle istinafa konu edilmeyen ve dolayısıyla kesinleşen kısımlar aynen tekrar edilerek nakde dönüşen teminat mektubuna ilişkin kısım yönünden davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

davanın kısmen kabulüne, davalı takip borçlusunun İstanbul 3. İcra Müdürlüğünün 2018/8039 esas sayılı dosyasına vaki itirazının taksitli ticari kredi nedeniyle 444.512,37 TL asıl alacak, 22.944,14 TL işlemiş faiz ve 1.147,01 TL ..., araç kredisi nedeniyle 32.999,95 TL asıl alacak, 1.702,72 TL işlemiş faiz ve 85,14 ..., şirket kredi kartı nedeniyle 63,57 TL asıl alacak,1.85 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 503.452,84 TL nakdi kredi alacağı yönünden iptaline, kabulüne karar verilen 444.512,37 TL ticari taksitli kredi ve 32.999,95 TL araç kredisine takipten itibaren yıllık %50,

şirket kredi kartı alacağı olan 63,57 TL'ye takipten itibaren yıllık %33,12 oranında sözleşme temerrüt faizi ve bu faize %5 oranında ... uygulanmasına, kabulüne karar verilen nakdi alacağın %20'si olan 100.690,56 TL icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

36.310,00 TL gayri nakdi çek riskinden kaynaklı alacağın davacı bankada faiz getirmeyen bir hesapta depo edilmesi suretiyle takibin diğer kayıt ve şartlarda aynen devamına, davadan sonra nakde dönüşen 01.11.2017 tarih 168.000,00 TL bedelli teminat mektubu yönünden 168.000,00 TL'nin tazmin tarihi olan 09.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek % 28,08 faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, genel kredi sözleşmesi ve menkul rehin sözleşmesi kapsamında kullandırılan kredi ve gayri nakdi krediden kaynaklanan alacağın tahsili istemiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.