Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/5484 K.2025/4742

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 01.07.2025 günü hazır bulunan davacı vekili Avukat .. .. ve davalı vekili Avukat .. ... ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin sigortacı olup sigortalı ... Tarsa Tarım Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin Çin'den ithal ettiği ve dava dışı Star .. ... donatanı/fiili taşıyanı olduğu MV .. .. isimli gemiye .., .. ve .. Limanlarından yüklenen ve Antalya'ya taşınan net gübre cinsi eşyaları nakliyat rizikolarına karşı Nakliyat ...

Sigorta Poliçeleri ile sigortaladığını, taşıma konusu eşyaların Antalya Limanında gemiden hasarlı olarak sigortalıya teslim edildiğini, taşıma sırasında oluşan yük hasarı nedeniyle sigortalı zararının 153.788,16 USD+96.170,99 euro olarak tespit edildiğini ve müvekkili şirketin sigortalısına bu miktarları tazminat olarak ödeyerek sigortalının haklarına kanuni halef olduğunu, donatan/taşıyanın bu hasar ve zarardan konşimentoların hamili olan sigortalı ... ...

Tarım Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ne karşı sorumlu olup, halefiyet gereğince de davacıya karşı sorumlu olduğunu, davalı tarafın ise ... ...

THETA gemisi donatanının sorumluluk sigortacısı olduğunu ve işbu dava konusu zarar için 23.07.2021 tarihli, 350.000,00 USD bedelli teminat mektubu verildiğini, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 1478. maddesi gereğince müvekkili şirketin doğrudan doğruya sorumluluk sigortacısına dava açma hakkı olduğunu ileri sürerek 153.788,16 USD ve 96.170,94 euronun, faizi ile birlikte ödeme günündeki T.C.

Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden karşılığının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı The ..ia Steam Ship Insurance .. Europe vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin ... .., 45 King William Street, London ..

9AN, Birleşik Krallık adresinde mukim bir uluslararası sigorta şirketi olduğunu, davacı tarafından ileri sürülen alacak talebinin sigorta sözleşmesinden kaynaklanmakta olup 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'un (MÖHUK) 46. maddesi kapsamında da görüleceği üzere davaya bakmaya yetkisi bulunan mahkemenin müvekkili şirketin ana merkezinin bulunduğu Londra/İngiliz Mahkemeleri olduğunu, müvekkili şirketin Türkiye'de sigorta sözleşmesini yapan herhangi bir şube veya acentasının bulunmadığını,

bu noktada haksız ve hukuka aykırı bir şekilde Türkiye'de ikame edilen davanın usul yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, davacı tarafından dosyaya sunulan 23.07.2021 tarihinde müvekkili sigorta şirketi tarafından tanzim edilen Garanti Mektubu'nun tercümesine bakıldığında;

bahse konu taahhütnamenin İngiliz kanunlarınca yönetileceğini, taahhütname üzerine açılacak olan her davada İngiliz Yüksek Mahkemelerinin yetkili olacağının açıkça beyan edildiğini, Garanti Mektubu uyarınca doğacak uyuşmazlıklar kapsamında düzenlenmiş olsa da yük hasarına ilişkin olarak müvekkili şirket aleyhine açılan bu davada Türkiye sınırları içerisinde hiçbir şube veya acentesinin bulunmamasından bahisle kendisine yöneltilecek her türlü talep ve davanın yine İngiliz Hukuku çerçevesinde incelemeye alınacağını,

meydana gelen hasarda müvekkili sigorta şirketinin sigortalısı olan donatanın hiçbir kusurunun olmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekili tarafından dosyaya sunulan, davalı ... şirketinin düzenlediği 23.07.2021 tarihli ..

Mektubu ile tercümesi incelendiğinde, taahhütnamenin İngiliz kanunlarınca yönetileceği, taahhütnameden sonra açılacak olan her davada İngiliz Yüksek Mahkemelerinin yetkili olacağının kabul edildiği, eldeki davada yetkinin MÖHUK'un 46. maddesine göre belirlenmesi gerektiği, M/V ... ... gemisiyle ilgili sigorta poliçesini düzenleyen davalı The ... ...

Shıp Insurance Assocıatıon Europe'ın İngiltere/ Londra'da mukim bir şirket olduğu, sigorta poliçesinin sigortacının Türkiye'de bulunan bir şubesi ya da acentesi tarafından düzenlenmiş olduğunun da ispatlanamadığı, bu itibarla, MÖHUK'un 46.maddesinde düzenlenen yetki kuralına göre bu davada İngiltere/ Londra Mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, sigorta poliçesinden kaynaklı rücuen alacak talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.