Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2024/5500 K.2025/3457

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

Ticaret Bakanlığı Gümrük Müşavirliği ve Gümrük Müşavir Yardımcılığı Sınavı’nın, Üniversite Rektörlüğü Sınav Yönetim Merkezi (ASYM) tarafından gerçekleştirilmesi amacıyla, Bakanlık ile Üniversite Rektörlüğü arasında protokol imzalandığını, bu kapsamda sınavın 22.12.2019 tarihinde gerçekleştirildiğini, sınava ait soru kitapçıklarının “gumrukkitap.com”, “ktgegitim.com”, “imgd.org.tr”, “mergumder.org.tr” ve “consulturkglobal.com” web adreslerinde, Üniversitenin izni olmadan ve sözleşme yapılmadan yayımlandığını, buna ilişkin URL adresleri, içerik ve yer sağlayıcıların listesinin ekte sunulduğunu,

sınav sorularının Üniversite tarafından hazırlandığını, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK) kapsamında ... niteliğinde olan sorular üzerinde Üniversitenin FSEK’ten kaynaklanan mali ve manevi haklarının bulunduğunu ileri sürerek ... sahipliğinden kaynaklanan haklara tecavüzün refi, müstakbel tecavüzün meni ile şimdilik her bir davalı yönünden ayrı ayrı 1.000,00.'er TL telif tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 21.10.2021 tarihli dava değeri artırım dilekçesiyle bu taleplerini her bir davalı yönünden ayrı ayrı 20.000,00 TL artırarak,

21.000,00 TL telif tazminatının, yayım tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan ayrı ayrı tahsilini istemiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, zaman aşımı süresinin geçtiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte sınav soruları müvekkilince yayınlansa bile davacı taleplerinin hukuka uygun olmadığını, sınava ait soru kitapçıklarının, davacının web sitesinde hiçbir kazanç amacı gözetilmeksizin yayınlanarak alenileştirildiğini, herkesin erişimine açık olan kitapçıkların müvekkili tarafından yayınlanması sebebiyle davacının maddi zarara uğradığı iddiasının kabul edilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

4.Davalı şirket cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davaya konu soruların FSEK kapsamında ilim ve edebiyat eseri niteliğinde olduğu, FSEK'in 10. maddesinin son fıkrası uyarınca davacının bu sorular üzerinde FSEK’ten kaynaklanan mali hakları kullanma yetkisine sahip bulunduğu,

davalılardan ... ve İstanbul Gümrük Müşavirleri Derneği’nin eylemlerinin davacının FSEK’ten kaynaklanan çoğaltma ve umuma iletim haklarını ihlal ettiği, sınav sorularının yayınlandığı 2019 yılında davacının hak sahibi olduğu soruların üçüncü kişiler tarafından web sitelerinde yayınlanmak üzere basit lisans verilmesi halinde davacının talep edebileceği emsal telif ücretinin 7.000,00 TL olacağı, davacının her bir ihlal nedeniyle, ihlale sebep olan davalılardan ayrı ayrı FSEK'in 68/2 hükmü kapsamında talep edebileceği tazminat tutarının 21.000,00 TL olacağı,

diğer davalılar hakkında açılan dava yönünden ise anılan davalıların internet sitelerinde söz konusu soruların yayınlandığının ispat edilemediği gerekçesiyle davalılardan ... ve İstanbul Gümrük Müşavirliği'ne karşı açılan davanın kabulüne, davalı ...'dan 21.000,00 TL tazminatın 23.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ...

Derneğinden 21.000,00 TL tazminatın 23.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, davacının tecavüzün ref'i talebi konusunda telif tazminatına karar verildiğinden karar verilmesine yer olmadığına, davacının müstakbel tecavüzün men'i talebinin kabulüne, diğer davalılar hakkında açılan davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile her ne kadar davacı tarafça, mali haklarına sahip oldukları ... niteliğindeki sınav sorularının, davalı ... Dış Tic. Den. ve Dan. Hiz. Ltd.

Şti. ile Mersin Gümrük Müşavirliği Derneğine ait internet sitelerinde yayınlandığı ileri sürülmüş ise de, içinde bilgisayar mühendisi bilirkişilerin de bulunduğu iki ayrı bilirkişi heyetinden alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında, anılan davalıların internet sitelerinde söz konusu soruların yayınlandığının tespit edilemediğinin bildirildiği, anılan davalıların, söz konusu soruları yayınladıklarına dair açık bir ikrarlarının da bulunmadığı, davalı ... Dış Tic. Den. ve Dan.

Hiz. Ltd.

Şti. vekilinin, ön inceleme duruşmasındaki beyanın da söz konusu soruların internet sitesinde yayınlandığı kabul anlamına gelmediği, zira davacı internet sitesine link verilmesinin, soruların anılan davalının internet sitesinde yayınlandığını göstermediği, dava dilekçesi ekinde sunulan ve resmi bir tespit içermeyen internet çıktılarının, davacının iddialarının ispatına yeterli olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, fikir ve sanat sanat eseri sahipliğinden kaynaklanan haklara tecavüzün refi, muhtemel tecavüzün meni ile telif tazminatı istemlerine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.