Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/1879 K.2025/6546

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne, dava konusu meblağ 567.540,00 TL'nin altında bulunduğundan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369/2 hükmü gereğince duruşma isteğinin reddine karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ... ile iş kıyafeti alımına ilişkin yapılan ihale sonucunda imzalanan sözleşmeye istinaden ... Kurumsal şirketinin hak edişlerinden doğan alacakları şirketin temlik alacaklısı olan diğer davalı ... Kurumsal şirketinin ...

Bankası'ndaki kredi hesabına ödendiğini, fakat davalı ... şirketinin davacı idare ile imzaladığı ihale sözleşmesine ilişkin olarak son hak ediş tutarı olan 476.990,23 TL'nin ... ile yapılan temlik sözleşmesine istinaden ...'na ödenmesi gerekirken sehven şirketin önceki temlik alacaklısı olan dava konusu tutarın ödendiği tarihte temlik alacağı kalmayan ... Kurumsal şirketinin ... Bankası nezdinde hesabına “...

Kurumsal Hizmetleri Temlik Ödemesi” açıklaması ile ödendiğini, davacı idarece taraflara yapılan ödemenin sehven gerçekleştiğinin bilgisi ile ödenen tutarın idare hesaplarına iade edilmesinin talep edildiğini, fakat sonuç alınamadığını ileri sürerek davanın kabulü ile davalı şirketlerden 476.990,23 TL'nin davacı kurumun ödeme tarihinden işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından yanlış hesaba gönderilen tutar ile davalı bankanın herhangi bir şekilde sebepsiz zenginleşmesi ya da hesap sahibinin iradesini gözetmeksizin tasarruf yetkisinin söz konusu olmadığını, dava konusu tutarın iadesinin davalı banka dışında diğer davalılar ile davacı arasında bir uyuşmazlıktan ibaret olduğunu, dava konusu tutarın davacı tarafından doğrudan diğer davalı ... firması hesabına gönderildiğini, davalı bankanın taraflar arasındaki hukuki ilişkiyi tespit ve tutarın iadesini sağlama yükümlülüğü bulunmadığını, iade isteminin bankaya karşı ileri sürülmesinin mümkün olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalılar ... Kurumsal Tekstil San. Dış Tic. Ltd. Şti. ve ... Kurumsal Hiz. Ltd.

Şti. vekilleri cevap dilekçesinde; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, davaya konu taleplerin zamanaşımına uğradığını, davalılara tebliğ edilen herhangi bir ihtarname mevcut olmadığını, davalı şirketlerin söz konusu alacağın iadesini işbu davanın ikamesi ile öğrendiğini, davalı şirketler kamu kurum ve kuruluşlardan ihale alıp bu kapsamda hak edişlerini de tahsil eden bir şirket olup banka hesaplarına giren paraları anlık olarak takip edemediklerini, ...

Kurumsal şirketinin davada taraf sıfatı mevcut olmadığını, davalı ... nezdinde gelen herhangi bir tutar mevcut olmadığını, davalı ... lehine herhangi bir aktif artış veya sebepsiz zenginleşme de mevcut olmadığını, taraflar arasında imzalanan 04.11.2019 tarihli alacak temlik sözleşmesinde ...

Kurumsal şirketinin lehine temlik yapılan kredi müşterisi sıfatıyla yer aldığını, sözleşme içeriğine göre de ilgili temliğin kredi ilişkisinden kaynaklanan her türlü hak ve alacağın devamı müddetince geçerli olacağını, temlik alan ...

A.Ş.'nin öncelikle davacı şirketten temlik bedeli tutarı talep etmesi, bu bedelin ödenmemesi halinde de bu tutarı temlik eden davalı şirketten talep etmesi gerekirken davanın doğrudan temlik borçlusu tarafından ikame edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu savunarak davanın ...'na ihbarını ve reddini istemiştir.

3.İhbar olunan Türkiye ... A.Ş. vekili dilekçesinde; ... Kurumsal tarafından davacı nezdinde 9 kalem iş kıyafeti alımı hak ediş bedeli işinden dolayı ve her ne sebep ve suretle olursa olsun doğmuş ve doğacak hak ediş vs. her türlü hak ve alacaklarının 615.168,00 TL'ye kadarki kısmı, ... Kurumsal şirketinin ... ile imzaladığı 25.09.2019 tarihli kredi çerçeve sözleşmesinden ve banka nezdinde kullandığı ve kullanacağı kredilerin teminatı geri ödenmesi için ...

Kurumsal lehine kayıtsız ve şartsız olarak müvekkili bankaya devir ve temlik edildiğini, davalı ... Kurumsal ile müvekkili banka arasında kredi sözleşmeleri akdedildiğini, kredi alacaklarının teminatı için ... Kurumsal'ın davacıdan olan alacağını müvekkili bankaya temlik ettiğini, nitekim davalı ... Kurumsal ile müvekkili banka arasındaki kredi ilişkisinin de halihazırda devam ettiğini ve kredi alacaklarının bulunduğunu beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli bilirkişi raporuna göre; davacının 2019-2020 yılları ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davacının incelenen ticari defterlerine göre dava konusu edilen ödemenin davacı yanın ticari defterlerinde “temlik ödemesi” açıklaması ile (15.830,23 + 84.169,77 + 376.900,23 + 90,00= ) 476.990,23 TL olarak kayıtlı olduğu, davalı ... Hiz. Ltd.

Şti.’nin 2019-2020 yılları ticari defterlerinin usulüne uygun tutulmadığı, davalı ... Kurumsal Teks. San. Dış Tic. Ltd. Şti.’nin 2019-2020 yılları ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davalı ... Kurumsal Teks. San. Dış Tic. Ltd.

Şti.’nin incelenen ticari defterlerine göre davacı yan tarafından dava konusu edilen 476.990,23 TL tutarlı ödemeye ilişkin herhangi bir kayıt görülmediğinin tespit edildiği, dosya kapsamında yapılan incelemede davacı tarafından yapılan ödemenin .... Noterliğinin 04.11.2019 tarihli ... yevmiye numaralı Alacak Temlik Sözleşmesine istinaden yapıldığının anlaşıldığı, temlik sözleşmesine göre temlik borçlusunun davacı ... Genel Müdürlüğü olduğu, temlik edenin davalı ...

Kurumsal ve temlik alanın dava dışı Türkiye ... A.Ş. olduğu ve lehine temlik yapılanın ise ... Kurumsal olarak yer aldığı, davacı yanın dava konusu 476.990,23 TL tutarlı ödemeyi davalı ... Kurumsal'ın kredi hesabına yaptığının bilirkişi incelemesi ile de sabit olduğu, mevcut temlik sözleşmesine göre ödemenin dava dışı Türkiye ...

A.Ş.'ye yapılması gerektiği, davacının davalıyı davadan önce temerrüde düşürdüğüne ilişkin dosya kapsamında sunulmuş herhangi bir delil tespit edilemediğinden faiz başlangıcının dava tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği, diğer davalılar ... Bankası A.Ş. ve ... Kurumsal Hizmetler Ltd.

Şti.'nin ise söz konusu sehven ödemenin sebebini oluşturmadıkları, sorumluluğu kendilerine yöneltilecek herhangi bir işlem yapmadıkları, bu davalılar açısından davacıya karşı herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davacı tarafça davalı ... Bankası A.Ş. ve ... Kurumsal Hizmetler Ltd. Şti.'ye yönelik açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davanın davalı ... Kurumsal Tekstil San ve Dış Tic. Ltd.

Şti yönünden kabulü ile, davacının 476.990,23 TL alacağının 29.06.2022 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ... Kurumsal Tekstil San ve Dış Tic. Ltd. Şti.'den tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davaya konu edilen davacı ödemesinin .... Noterliğinin 04.11.20 19... yevmiye numaralı Alacak Temlik Sözleşmesine dayanılarak yapıldığı, belirtilen temlik sözleşmesine göre temlik borçlusunun davacı ... Genel Müdürlüğü, temlik edenin davalı ... olduğu, temlik alanın ise dava ihbar olunan dava dışı Türkiye ... A.Ş olduğu, ayrıca lehine temlik yapılanın ise ... Kurumsal Tek. San. Dış Tic. Ltd.

Şti. olarak belirtildiği, bu durumda davacı tarafça dava konusu 476.990,23 TL tutarlı ödemenin davalı ... Kurumsal Tek. San. Dış Tic. Ltd. Şti.'nin kredi hesabına yapıldığı hususunun bilirkişi raporu ile ayrıca belirlendiği, temlik sözleşmesine istinaden söz konusu ödemenin dava dışı Türkiye ... A.Ş.'ye yapılması gerektiği, davalı ... Kurumsal Tekstil San ve Dış Tic. Ltd.

Şti.'ne yapılan ödeme nedeniyle bu davalının zenginleştiği, diğer davalılar yönünden sebepsiz zenginleşmenin gerçekleşmediği, mahkeme kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu, somut olayda yapıldığı bildirilen sehven ödeme haksız iktisap kurallarına göre talep edilmekle, hatalı olarak ilk temlik alacaklısına yapılan ödemenin, işbu ilk temlik alacaklısı ile davacı arasındaki ihaleden kaynaklanmaması nedeniyle mahkemenin davada görevli olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin ve davalı ...

Kurumsal Tek. San. Dış Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, sehven yapılan ödemenin iadesi istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.