Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/2767 K.2025/7641

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 16.12.2025 günü başka gelen olmadığı yoklama ile anlaşıldı, hazır bulunan davacı vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının donatanı olduğu ''...'' isimli geminin tehlikeli şekilde manevra yaparak müvekkiline ait gemiye çatması neticesinde büyük maddi hasar meydana geldiğini, geminin tamir ve diğer masrafları dışında 49.611,75 USD mahrum kalınan kira zararı olduğunu, müvekkilinin davaya konu çatma nedeniyle toplam 162.422,99 USD zarara uğradığını ileri sürerek 162.422,99 USD'nin faizi ile davalıdan tahsilini, davalı ... gemisi üzerine müvekkili lehine kanuni rehin hakkı tesis edilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu çatmanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusuru bulunmadığını, iddia olanan zararın fahiş olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III.MAHKEME KARARI

Mahkemece bozma ilamına uyularak dava konusu çatmada ... isimli geminin %95, ...isimli geminin %5 oranda kusurlu bulunduğu, bozma ilamı doğrultusunda alınan 01.04.2024 tarihli rapora göre davacının bahse konu süre için 42.274.74 USD tutarında kira kaybı hesaplandığı,

davalının kusur oranına (%95) tekabül eden rakamın 40.161,01 USD olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacının çatma sonucu geminin kiraya verilememesinden kaynaklanan kâr mahrumiyeti talebi yönünden davanın kısmen kabulüne, davalının kusuru oranına tekabül (%95) eden 40.161,01 USD'nin çatma tarihi tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, 40.161,01 USD alacak ve faizi için ...ve teferruatı üzerine davacı lehine kanuni rehin hakkının tespitine ve tanınmasına, davacının ...

Asliye Hukuk Mahkemesi 2011/813 E., 2015/717 K. sayılı dosyada hüküm kurulan diğer talepleri yönünden bozma ilamıyla hüküm kesinleştiğinden bu talepler yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, çatma nedeniyle uğranılan zararın tahsili ve kanuni rehin hakkının tespiti ve tanınması istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

1.Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.

2.Mahkemece 03.07.2015 tarihli ilk kararla davanın kısmen kabulüne, davalının kusuru oranına tekabül eden 71.562,56 USD'nin çatma tarihinden itibaren işleyecek döviz faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, bu miktar için kanuni rehin hakkı tanınmasına,

fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, kararın taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 15.11.2016 tarihli kararı ile davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddi ile davacının mahrum kalınan kira bedeline yönelik talebi bakımından karar davacı yararına bozulmuş, Mahkemece bozma ilamına uyularak yukarıda özetlenen şekilde karar verilmiş,

davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen miktar (301.206,74 TL) üzerinden hesaplanan 48.193,08 TL nispi ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine hükmedilmiştir.

Ancak Dairemizin emsal kararlarında kabul edildiği üzere yabancı para alacağı üzerinden verilen kararlarda, dava konusu yabancı paranın dava tarihinde geçerli efektif satış kuru üzerinden TL karşılığı esas alınıp, hüküm tarihinde geçerli avukatlık asgari ücret tarifesinin, konusu para ile değerlendirilebilen hukuki yardımlar için düzenleme getiren ilgili bölümünde yer alan oranlara göre kabul veya reddedilen kısım üzerinden nispi olarak vekalet ücretinin belirlenmesi ve hükmedilmesi gerekir.

Buna göre Mahkemece, Dairemizin 15.11.2016 tarihli ilamında sair temyiz itirazlarının reddine, mahrum kalınan kira bedeli yönünden kararın bozulmasına karar verildiği de gözetilerek geminin tamir ve diğer masrafları yönünden kabul edilen 71.562,56 USD ve mahrum kalınan kira bedeli 40.161,01 USD'nin toplamı 111.723,56 USD üzerinden dava tarihindeki efektif satış kuru nazara alınarak davalı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken ilk karar tarihindeki kur üzerinden hesaplama yapılarak vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3. maddesi ve 5236 sayılı Kanun’un geçici 2. maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 5236 sayılı Kanun’un 16. maddesi ile değiştirilmeden önceki 438/7 hükmü gereğince mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.