Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2025/6191 K.2026/1252

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; taraflar arasında Afyonkarahisar adresinde kurulu akaryakıt istasyonuna ilişkin 08.09.2010 tarihli "... Sözleşmesi" ve "...

Sözleşmesi” imzalandığını, sözleşme gereği davacıya 500.000,00 TL limit açıldığını, ancak daha sonra davalı tarafından herhangi bir bilgi verilmeksizin limitin düşürüldüğünü, davacıya ... kredisi ile verilen akaryakıtın açıklanmayan sebeplerle çek karşılığında alıma çevrildiğini, davalı şirkete ait tesislerde dolum yapmış olan davacıya ait tankerlerin çek alınmadan bırakılmadığını, davalı tarafından limit gerekçe gösterilerek,

günü gelmeyen çekler ödenmeden yani ödemeler tahsil edilmeden yakıt verilmediğini, davacıya peşin alım yapılmasına rağmen peşin iskontosu dahi uygulanmadığını, akaryakıt ikmaline giden davacıya ait tankerlerde defalarca tonajının yarısı kadar akaryakıt verilerek davacıya ait istasyonda birçok kere akaryakıt yokluğu çekilmesine neden olunduğunu, satışların defalarca durdurulduğunu, bunun da davacının işlerini aksattığını ileri sürerek dava konusu 08.09.2010 tarihli "...

Sözleşmesi" ve "... sözleşmesi"nin haklı sebeple feshine ve davacı tarafından davalı lehine ... Şuhut şubesinden verilme kesin ve süresiz olan 90.000,00 TL ve 40.000,00 TL miktarlı teminat mektuplarının iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının aralarındaki sözleşmeleri feshettiğini bildirdiğini, davacının davalıya vadeli alım yapmak için 130.000,00 TL tutarında teminat verdiğini, davalının teminat karşılığında davacıya vadeli 500.000,00 TL alım limiti tanımladığını, yani davacıya teminatsız olarak 370.000,00 TL limit tanımlandığını, 130.000,00 TL teminat karşılığında 500.000,00 TL vadeli alım limiti tanımlanmasının davacının ödeme performansının iyi olması sebebiyle gerçekleştirildiğini, ancak bayilik ilişkisinin ilerleyen zamanlarında davacının ödemelerinde gecikmeler başladığını,

böyle olunca davalının davacıya tanımladığı limit çok fazla ticari risk yaratmaya başladığından vadeli alım limitinin 346.000,00 TL’ye indirildiğini, aralarındaki ... Sözleşmesi'nin 4/h maddesine göre, zaten davacının peşin satış yapması gerektiğini, davacının bayilik sözleşmesini imzalamakla bu hükmü kabul ettiğini, davacıya vadeli alım limiti tanımlanmasının tamamıyla davalı inisiyatifiyle gerçekleştiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III.MAHKEME KARARI

Mahkemece bozma ilamına uyularak incelenen taraf ticari defterlerinde cari hesap hareketleri de dikkate alındığında davacının vadeli satış kapsamında vadeye uygun çekleri ile risk ve limitler dahilinde bu alımları yaptığı, davacının ürün almak istediği halde davalı tarafından verilmediğine dair dosya kapsamında delil bulunmadığı, davalının davacıya bilgi vermeden limit düşürdüğüne dair taraf defterlerine yansıyan değişiklik bulunmadığı, davalının davacıya tanıdığı vade kapsamında feshi gerektirecek önemli vade değişikliği bulunmadığı,

davalının davacının satışlarını durdurduğuna dair ticari defterlere yansıyan dosyada bilgi ve belge bulunmadığı, davacının haksız olarak sözleşmeleri feshettiği, davaya konu teminat mektuplarının da iadesini isteyemeyeceği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, sözleşmelerin feshi ve banka teminat mektubunun iadesi ve depo edilmesi istemlerine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacının bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.