Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2020/10565 K.2024/672

Sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan kurulan hükmün sanıklar müdafiileri tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 1412 sayılı CMUK'un 317. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

A.Sanıklar ..., ... ve ... hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, 2863 sayılı Kanun'un 65 inci maddesinin birinci fıkrası, 5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları, 53 üncü maddesi uyarınca 2 yıl 1 ay hapis 1000 TL adli para cezası ile cezalandırılmalarına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

B.Sanık ... hakkında 2863 sayılı Kanuna aykırılık suçundan, 2863 sayılı Kanun'un 65 inci maddesinin birinci fıkrası, 5237 sayılı Kanun'un 62 nci maddesi, 52 nci maddesinin ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları, 58 inci maddesi, 53 üncü maddesi uyarınca 2 yıl 1 ay hapis 1000 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 09.11.2020 tarihli, 2016/198663 sayılı ve onama görüşlü Tebliğname ile dava dosyası Dairemize tevdi olunmuştur.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

A.Sanıklar ..., ..., ... müdafinin temyiz nedenleri; 1.Verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna,

2.Sanıkların samimi ikrarları ve pişmanlıklarına rağmen alt sınırdan uzaklaşıldığına ve lehe kanun hükümlerinin uygulanmadığına,

3.Diğer temyiz nedenlerine, İlişkindir.

B.Sanık ... müdafinin temyiz nedenleri; 1. Sanığın suç işleme kastı olmadığına,

2.Kaybolan alyansını bulmak amacıyla suça konu alana gittiğine, kazı sonucundan herhangi bir beklentisinin olmadığına,

3. Sanığın suça iştirak etme iradesinin olmadığına,

4. Diğer temyiz nedenlerine, İlişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR

Mahkemece, sanık savunmaları, alınan bilirkişi raporları ve dosyadaki tüm bilgi ve belgeler dikkate alınarak sanıkların kazı yaparak suça konu alandaki kültürel dokuya zarar verdikleri sabit görülerek mahkumiyetlerine karar verilmiştir.

Sanık ...'in Konya Hava Savunma Okulu ve Eğitim Merkezinde astsubay olarak görev yaptığı ve define işlerine merakı olduğu, bu sebeple olay tarihinden 4-5 gün kadar evvel bir tanıdığından define işlerine merakı bulunduğunu duyduğu sanık ... isimli kişinin telefonunu alarak onu aradığı, kendisi ile Karapınar ilçesinde buluşarak tanıştıkları ve kazı yapmaya karar verdikleri, bu sırada sanık ...'nın daha önceden Yeniceköy civarında bir tepede define olabileceğini kendisine ifade etmiş olan sanık ...'ı aradığı,

üçü birlikte söz konusu yere giderek keşifte bulundukları ancak burada el ile kazı yapılamayacağına dair kanaat getirmeleri üzerine kepçe ayarlamaya karar verdikleri, daha sonra birbirlerinden ayrıldıkları, aynı gün sanık ...'nın Isı Tes İnşaat isimli iş yerinde kepçe operatörü olarak çalışan sanık ... ile görüşerek kendisi ile kazı yapma hususunda anlaştıkları, olay tarihinde Karapınar ilçesinde yeniden gelen sanık ... ile birlikte diğer sanıkların beraberce iştirak iradesi kapsamında suç mahaline doğru hareket ettikleri, olay yerine vardıklarında sanık ...'ın diğer sanıkları bırakarak olay mahallinden ayrıldığı,

yine sanık ...'nın da kazı çalışmalarını bir müddet izledikten sonra olay yerinden ayrılarak birkaç kilometre uzaklaştığı, bu sırada operatör olan sanık ...'in suça konu bölgeyi kazmaya devam ettiği, sanık ...'in ise kendisine refakat ettiği, kolluk birimlerine gelen ihbar üzerine bölgeye giden görevlilerin sanılardan Yücel ve Şahin'i suç üst yakaladıkları, diğer iki sanığın ise Yücel ve Şahin'in ifadeleri doğrultusunda tespit edilerek tamamının gözaltına alındığı,

sanıkların alınan beyanlarında ikrarda bulundukları ve olay yerine kazı yapmak için gittiklerini ifade ettikleri, 04.09.2015 tarihli bilirkişi raporunda suça konu alanın 2863 sayılı Kanunun altıncı maddesi kapsamında olduğunun bildirildiği dikkate alınarak sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanun'un 74 üncü maddesinin birinci fıkrası gereğince cezalandırılmalarından bahisle kamu davası açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkemece 03.11.2015 tarihinde keşif yapılmış, keşif akabinde alınan arkeolog bilirkişi raporunda suça konu alanın Konya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü arşiv ve tescil kayıtlarında yer almadığı ancak yoğun arkeolojik potansiyeli sebebiyle bu alanın 2863 sayılı Kanun çerçevesinde yeniden değerlendirilmesi gerektiği, yapılan kaçak kazı ile kültürel dokunun tahrip edildiği bildirilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

A. Sanık ... hakkında kurulan hükme yönelik temyiz isteminin incelenmesinde; UYAP sisteminden temin edilen nüfus kayıt örneğinde sanık ...'nin 05.03.2023 tarihinde temyiz aşamasında öldüğünün tespit edilmiş olması karşısında, sanık hakkında açılan kamu davasının 5237 sayılı TCK’nın 64/1. maddesi uyarınca düşmesine karar verilmesinde zorunluluk bulunması nedeniyle hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca halen uygulanmakta olan 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereğince isteme aykırı olarak BOZULMASINA;

B. Sanıklar ..., ... ve ... hakkında kurulan hükümlere yönelik temyiz istemlerinin incelenmesinde;

Sanıklar hakkında Karapınar Cumhuriyet Başsavcılığının 16.10.2015 tarihli iddianamesi ile 2863 sayılı Kanun'un 74 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca kamu davası açıldığı, mahkemece fikir ve eylem birliği içinde izinsiz kazı yapmak suretiyle 2863 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi kapsamında korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olan tescilsiz Höyük'e zarar verdikleri, höyük,

tümülüs gibi taşınmaz kültür varlıklarının tescil işlemleri yapılmasa dahi bu taşınmaz kültür varlıklarına yapılacak zarar verici her türlü fiziki ve inşai müdahalenin 2863 sayılı kanunun 65 inci maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden bahisle sanıklar hakkında 2863 sayılı Kanun'un 65 inci maddesi gereğince mahkumiyet kararı verilmiş ise de; iddianame içeriğinde sanıkların suça konu alanda kazı yaptıklarından bahsedildiği, suça konu alana yönelik zarar fiilinden bahsedilmediği anlaşılmakla.

2863 sayılı Kanun'un 65 inci maddesi kapsamında açılan bir kamu davası olmadığı ve iddianame içeriğinde de "zarar" eylemine değinilmediği gözetilmeksizin, 5271 sayılı Kanun'un 225 inci maddesi uyarınca mahkemenin fiil ve fail ile bağlı olduğu bu durum karşısında sanıkların 2863 sayılı Kanun'un 65 inci maddesi kapsamında kalan eylemleri dolayısıyla ek iddianame tanzim ettirilmesi gerekirken 5271 sayılı Kanun'un 225 inci maddesine aykırı şekilde, olayda uygulama yeri bulunmayan 5271 sayılı Kanun'un 226 ıncı maddesi uyarınca sanıklara ek savunma hakkı verilerek, yazılı şekilde mahkumiyet hükmü tesisi,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenle Karapınar Asliye Ceza Mahkemesinin kararına yönelik sanıklar müdafilerinin temyiz istekleri yerinde görüldüğünden hükmün, 1412 sayılı CMUK'un 321. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,