Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/9180 K.2023/2579

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 05.07.2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının Antalya 4.Ağır Ceza Mahkemesinde uyuşturucu veya uyarıcı made ticareti yapma veya sağlama suçundan dolayı yargılandığını, mahkemece 2016/632 esas 2016/424 karar sayılı karar ile mahkumiyetine karar verildiğini, dosyayı temyiz ettiklerini, Yargıtay 10.Ceza Dairesinin 2018/3475 Esas 2019/588 Karar sayılı ilamı ile bozulduğunu, yargılamanın Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinde yapıldığını ve mahkumiyet kararının ortadan kaldırılarak beraatıne karar verildiğini,

17.06.2016 tarihinde 1 gün gözaltında kaldığını ve 18.06.2016 tarihinden 15.05.2019 tarihine kadar Antalya L Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu kaldığını, 3 yıl boyunca özgürlüğünden mahkum bırakıldığını, bu sebeple yükümlü olduğu kişilere de bakamadığını, psikolojisinin kalıcı bir şekilde hasar aldığını belirterek 300.000,00 TL maddi ve 300.000,00 TL manevi tazminatın işleyecek faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 18.07.2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılıp açılmadığının, mahkemenin yetkili olup olmadığının, vekaletnamede dava için özel yetki bulunup bulunmadığının ve mükerrer dava açılıp açılmadığının tespiti gerektiğini, dava şartlarının oluşmadığını, talep edilen tazminatın fahiş olduğunu ve davanın reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.

3. Antalya 3. Ağır Ceza Mahkemesinin, 21.10.2019 tarihli ve 2019/388 Esas, 2019/494 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabülüne karar verilmiştir.

4. Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin, 28.02.2020 tarihli ve 2020/77 Esas, 2020/772 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 21.11.2021 tarihli tebliğnamesi ile temyiz itirazının esastan reddi ile hükmün onanmasını talep etmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz istemi; davanın reddi gerektiğine ve hükmedilen tazminatın fahiş olduğuna ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Antalya 3. Ağır Ceza Mahkemesi gerekçesinde "Davanın CMK 142.madde de belirlenen 3 aylık yasal sürede açıldığı sabittir. ... Davacı vekili tarafından mahkememize davacının gelir durumuna ilişkin bir belge ibraz etmemiş, mahkemece göz altında ve tutukta kaldığı süreler yönünden 16 yaşından büyük işçiler için geçerli aylık ve günlük asgari net ücret Antalya Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğüne yazı yazılarak sorulmuş ve cevabı alınmıştır.

Davacı sanık ...'ın Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 30/06/2016 tarih 2016/41195 soruşturma ve 2016/14398 esas sayılı iddianamesi ile hakkında uyuşturucu veya uyarıcı madde ticareti yapmak suçundan cezalandırılması istemiyle kamu davası açıldığını, ...'ın Antalya 3.Sulh Ceza Mahkemesinin 18/06/2016 tarih ve 2016/306 soırgu sayılı kararı ile tutuklandığı, aynı gün tevkif müzekkeresinin infazına başlanıldığı, infaz görmekteyken Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5.Ceza Dairesinin 15/05/2019 tarih 2019/569 sayılı tahliye müzekkeresi ile tahliyesine karar verildiği, mahkemece verilen 17/11/2016 tarihli kararın bozulduğu ve beraatine hükmedildiği,

verilen kararın 31/05/2019 tarihinde kesinleştiği anlaşılmakla davacının maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile gözaltında ve tutuklulukta kaldığı süreler için asgari ücret aylık net ücret rakamları üzerinden hesaplanan.

2016 yılı Haziran ayı ile ilgili olarak 14 gün x 43,36 = 607,04 TL, 2016 yılı Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım ve Aralık ayları ile ilgili olarak 6 ay x 1.300,99 = 7.805,94 TL, 2017 yılı ile ilgili olarak 12 ay x 1.404,06 = 16.848,72 TL, 2018 yılı ile ilgili olarak 12 ay x 1.603,12 = 19.237,44 TL, 2019 yılı Ocak, Şubat, Mart ve Nisan ayları ile ilgili olarak 4 ay x 2.020,90 = 8.083,60 TL, 2019 yılı Mayıs ile ilgili olarak 14 gün x 67,36 = 943,04 TL olmak üzere toplam 53.525,78 TL maddi tazminat ile davacının sosyal ve ekonomik durumu ile üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı,

tutuklu kaldığı sürede dikkate alınarak 70.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 123.525,78 TL tazminatın gözaltı tarihi olan 17/06/2016 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir." denilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Bölge Adliye Mahkemesince manevi tazminat miktarının 90.000,00 TL'ye yükseltilmesi suretiyle düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Tazminat talebinin dayanağı olan Antalya 4. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2016/362 Esas - 2016/424 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçundan 17.06.2016 - 15.05.2019 tarihleri arasında 1062 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, hükmün 31.05.2019 tarihinde kesinleştiği, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 inci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı anlaşılmıştır.

2. Davacının tutuklu kaldığı suçtan yapılan yargılama neticesinde beraat ettiği, davanın süresinde açıldığı, mükerrer dava bulunmadığı, davacının tutuklama müzekkeresinin infaz gördüğü ve davacının tazminat isteyemeyecek kişilerden olmadığı gözetildiğinde tazminat isteme koşullarının oluştuğu anlaşılmakla, davalı vekilinin davanın reddine karar verilmesi gerektiğine ilişkin temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

3. Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak ve emsal uygulamaların da altında olacak şekilde eksik manevi tazminata hükmolunduğu tespit edilmiş ise de;

temyiz edenin sıfatına göre bu husus bozma nedeni yapılmamış, ayrıca asgari ücreti aşan bir geliri olduğunu belgeleyemeyen davacı lehine asgari ücret üzerinden hesaplanan maddi tazminat miktarında isabetsizlik görülmemiş olup açıklanan nedenlerle de davalı vekilinin tazminat miktarının fahiş olduğuna yönelik temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin, 28.02.2020 tarihli ve 2020/77 Esas, 2020/772 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,