Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2021/9276 K.2023/2801

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 03.08.2017 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının 21.02.2017 tarihinde gözaltına alındığını ve 22.02.2017 tarihinde serbest bırakıldığını, Adana Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2016/82315 soruşturma sayılı dosyada müvekkili hakkında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiğini kararın itiraz edilmeksizin kesinleştiğini ayrıca yürütülen soruşturma kapsamında müvekkilinin telefonlarına ve bilgisayarına el konulduğunu müvekkilinin haksız el koyma ve haksız yere gözaltında kalması nedeniyle 5.000,00 TL maddi tazminat ile 50.000,00 TL manevi tazminatın gözaltı tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 24.08.2017 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; mükerrerlik ve vekilin dava açma yetkisi hususunun araştırılması gerektiğini, davanın süresinde açılmadığını, talep edilen tazminat miktarının fahiş olduğunu, tutuklamadan faiz talep edilemeyeceğini ve davanın reddi gerektiğini beyan etmiştir.

3. Adana 7. Ağır Ceza Mahkemesinin, 29.06.2018 tarihli ve 2017/348 Esas, 2018/269 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 18.12.2018 tarihli ve 2018/2550 Esas, 2018/2993 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik, maddi tazminat bakımından hükmün kesin olduğundan bahisle sadece manevi tazminat yönünden yapılan inceleme neticesinde, davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5. Adana Bölge Adliye Mahkemesi Savcısı tarafından maddi tazminat bakımından da değerlendirme yapılması gerektiği gerekçesi ile itiraz edilmesi üzerine Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesince itiraz kabul edilerek, 07.03.2019 tarihli ve 2018/2550 Esas, 2018/2993 Karar sayılı ek kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin istinaf başvurusunun 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca maddi ve manevi tazminat bakımından düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

6.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 25.11.2021 tarihli tebliğnamesi ile hükmün miktar itibariyle kesin olduğu gerekçesiyle temyiz isteminin reddini talep etmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davacı vekilinin temyiz istemi; elkonulan telefonların yerine ikame telefon alındığından bu zararın ödenmesi gerektiğine ve manevi tazminatın eksik olduğuna ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü

Adana 7. Ağır Ceza Mahkemesi gerekçesinde "Toplanan delillerin birlikte değerlendirilmesinden; davacının haksız olarak gözaltında 1 gün kaldığı, yapılan yargılama sonunda atılı suçtan hakkında takipsizlik kararı verildiği ve kararın kesinleştiği, paranın satın alma gücü, gözaltı-tutuklulukta kaldığı süre, şahsi ve sosyal durumu da gözönünde tutularak,

hak ve nesafete uygun ancak sebepsiz zenginleşmeye yol açmayacak miktarda maddi tazminat talebinin kabulü gerektiği sonucuna varılmış, 16 yaşından büyükler için öngörülen net asgari ücret üzerinden,

asgari geçim indirimi çıkarılmadan hesaplanan 46,80 TL maddi tazminatın gözaltı tarihi olan 21/02/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine davacının haksız el koyma işleminden kaynaklanan zarara ilişkin tazminat talebinin dosyanın bütün olarak incelenmesinde el konulan telefonların ve bilgisayarın soruşturma sonucunda davacıya iade edildiğinin anlaşılması ayrıca davacının telefon yerine ikame telefon aldığına ilişkin faturalar sunulduğu ve bu zararında giderilmesinin talep edildiği ancak CMK 141.

Maddesinde düzenlenen tazminat davalarında bu tür zararların giderilmediğinin madde metninden açıkça anlaşıldığından bu talebinin reddine karar verilmiş keza davacının manevi tazminat talebinin de kabule şayan olduğu manevi tazminatın haksız gözaltı ve tutuklukta kalan kişinin sosyal çevresindeki itibarının sarsılması, özgürlüğünden yoksun kalınması nedeniyle duyulan elem, ızdırap ve ruhsal sıkıntıların bir ölçüde de olsa giderilmesi amacına yönelik olduğu,

uğranılan manevi zararın tümüyle giderilmesi olanaksız olmakla birlikte tayin edilecek manevi tazminatın kişinin acı ve ızdıraplarının dindirilmesinde, sıkıntılarının azaltılmasında etken olduğu ve bu nedenle manevi tazminata hükmedilirken kişinin gözaltında kaldığı süre, sosyal ve ekonomik durumu, toplumsal konumu, atılı suçun niteliği,

gözaltı ve tutukluluğun şahıs üzerinde bıraktığı olumsuz etkiler dikkate alınarak sebepsiz zenginleşme sonucu doğurmayacak ancak adalet ve hakkaniyet ilkeleriyle de bağdaşır bir miktar olmasına özen gösterilmesi gerektiği dikkate alınarak takdiren 100 TL manevi tazminatın gözaltı tarihi olan 21/02/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." denilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü

Bölge Adliye Mahkemesince maddi tazminat miktarının 93,60 TL'ye ve manevi tazminat miktarının 200,00 TL'ye yükseltilmesi suretiyle düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

1. Tazminat talebinin dayanağı olan Adana Cumhuriyet Başsavcılığının 2016/82315 Soruşturma sayılı soruşturma dosyası kapsamında, davacının dolandırıcılık suçundan 21.02.2017 - 22.02.2017 tarihleri arasında 1 gün gözaltında kaldığı, yapılan soruşturma sonucunda hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, gözaltı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 inci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı anlaşılmıştır.

2. Her ne kadar tebliğnamede kararın miktar itibariyle kesin olduğundan bahisle temyiz isteminin reddi yönünde görüş bildirilmiş ise de, asıl karar tarihi itibari ile temyiz kesinlik sınırının 47.530,00 TL olduğu, ek karar tarihinin kesinlik bakımından esas alınamayacağı anlaşılmakla tebliğnamede bu yönde ret öneren görüşe iştirak edilmemiştir.

3. Davacı 1 gün gözaltında kalmasına rağmen 2 gün gözaltında kaldığı kabulü ile lehine fazla maddi ve manevi tazminata hükmolunması temyiz edenin sıfatına göre bozma nedeni yapılmamış, davacının eksik manevi tazminata hükmolunduğuna yönelik temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

4. Davacının ve ailesinin elkonulan cep telefonlarının kendilerine iade edilmesi nedeniyle maddi zarar oluşmadığından ve yeni cep telefonu satın alınması sebebiyle talep edilen bedelin doğrudan zarar olmadığı anlaşıldığından davacı vekilinin buna ilişkin temyiz sebebi yerinde görülmemiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin, 07.03.2019 tarihli ve 2018/2550 Esas, 2018/2993 Karar sayılı ek kararında davacı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA,