Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2022/5406 K.2023/1867

Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, aynı Kanun’un 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1. Davacı vekili 19.10.2020 tarihli dava dilekçesinde özetle.

"Müvekkilin tasarlayarak öldürme suçundan beraatine karar verilen ceza dava dosyası kapsamında 22.09.2016 - 30.06.2020 tarihleri arasında tutuklu kalması sebebiyle 25.000,00 TL maddi, 250.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ederiz." şeklinde beyanda bulunmuştur.

2. Davalı vekili 26.01.2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle. "Davanın süre yönünden ve tazminat şartları gerçekleşmediğinden reddine karar verilmesi gerekmektedir. Aynı taleple açılmış başka bir dava olup olmadığı araştırılmalıdır. Talep edilen tazminat miktarları fahiştir ve talebin reddi gerekmektedir." şeklinde beyanda bulunmuştur. 3. ...

Ağır Ceza Mahkemesinin, 25.03.2021 tarihli ve 2020/484 Esas, 2021/220 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. 4. ... Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin, 23.09.2021 tarihli ve 2021/1434 Esas, 2021/1343 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurularının düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5. Dava dosyası, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca tanzim olunan 25.06.2022 tarihli ve 2021/137772 sayılı, onama görüşlü Tebliğname ile Daireye tevdii edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Davalı vekilinin temyiz istemi; davacının kendi kusurlu davranışlarıyla gözaltı ve tutuklama kararlarına sebebiyet verdiğine, hükmedilen tazminat miktarlarının fazlalığına, ilişkindir.

III. DAVA KONUSU

Temyizin kapsamına göre. A.

İlk Derece Mahkemesinin Kabulü Bütün dosya kapsamı ayrıntılı olarak incelenerek tahlil edildiğinde, davacının ... (...) Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/233 Esas sayılı dosyasında tasarlayarak öldürme suçundan 23.09.2016 tarihinde tutuklandığı, 30.06.2020 tarihinde tahliye edildiği, bu dosyada 2019/170 karar sayılı karar ile davacının beraatine ve mahkumiyetine karar verildiği, beraat kararının istinaf edilmeksizin 19.07.2019 tarihinde kesinleştiği, ancak davacı hakkındaki mahkumiyete yönelik kararın ...

Bölge Adliye 1. Ceza Dairesinin 30.06.2020 tarih, 2020/694 Esas, 2020/948 Karar sayılı kararı ile bozulduğu ve davacının beraatine karar verildiği, bu beraat kararının da temyiz edilmeksizin 08.09.2020 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafça asgari ücretin üzerinde gelirinin olduğu ispatlanamadığından maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile asgari ücret tarifesi dikkate alınarak hesaplanan 64.583,14 TL maddi tazminatın tutuklama tarihi olan 23.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Davacının işlediği sabit olmayan suçtan ötürü tutuklandığı, bu durumun psikolojik olarak etkilenmesine sebebiyet vermesinin, manevi ızdırap çekmesinin tutuklu kaldığı süre dikkate alındığında doğal olduğu, bu durumun kişiyi etkileyeceği objektif bir kriter olmamakla birlikte davacının ekonomik ve sosyal durumu, atılı suçun niteliği, zararına neden olan olayın cereyan tarzı,

tutuklu kaldığı süre ile tutuklama tarihinden itibaren faiz işletileceği de dikkate alınmak suretiyle hak ve nefaset kurallarına uygun olarak 70.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihi olan 23.09.2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir. B.

Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü Geliri ve tutuklu kaldığı döneme ilişkin kazanç kaybı miktarı konusunda itibar edilebilecek herhangi bir belge ibraz edemeyen davacının tutuklandığı 23.09.2016 tarihi ile tahliye edildiği 30.06.2020 tarihi arasındaki döneme ilişkin olarak Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca belirlenen net asgari ücret miktarı üzerinden hesaplanacak 78.453,85 TL'nin gelir kaybı olarak ödenmesine karar verilmesi gerekirken bu miktarın altında kalacak şekilde 64.583,14 TL maddi tazminata hükmolunması,

Manevi tazminat miktarı belirlenirken, objektif bir kriter olmamakla birlikte hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre, tazminat davasının kesinleştiği tarihe kadar davacının elde edeceği parasal değer ve benzeri hususlar da gözetilmek sureti ile hakkaniyet ölçüsünü aşmayacak, zenginleşme sonucunu doğurmayacak bir şekilde hak ve nefaset kurallarına uygun makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, davacı için hükmedilen manevi tazminat miktarının bu ölçütlere uymayıp, eksik tayini, hukuka aykırı bulunmakla.

Hükmün maddi tazminata ilişkin kısmında yer alan ''64.583,14 TL" ibaresi yerine ''78.453,85 TL" ibaresinin yazılması, hükmün manevi tazminata ilişkin kısmında yer alan "70.000,00 TL" ibaresi yerine ise "95.000,00 TL" ibraesinin yazılması sureti ile hukuka aykırılıkların düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

Tazminat talebinin dayanağı olan ... (...) Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/233 E., 2019/170 K. sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının kasten öldürme suçundan 23.09.2016 - 30.06.2020 tarihleri arasında 1376 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine karar verildiği, beraat hükmünün 08.09.2020 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye dava açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nefaset ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak ve emsal uygulamaların da altında olacak şekilde eksik manevi tazminata hükmolunması, temyiz edenin sıfatına göre bozma nedeni yapılmamıştır.

Davalı vekilinin temyiz isteği yönünden.

Tazminat talebinin dayanağı olan ... (...) Ağır Ceza Mahkemesinin 2018/233 E., 2019/170 K. sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının kasten öldürme suçundan 23.09.2016 - 30.06.2020 tarihleri arasında 1376 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine karar verildiği, beraat hükmünün 08.09.2020 tarihinde kesinleştiği, tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 nci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye dava açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşıldığından, davalı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz isteği reddedilmiştir.

Gözaltında ve tutuklu kaldığı dönem içerisindeki maddi zararını ücret bordrosu gibi itibar edilebilecek bir belgeyle ispatlayamayan davacı lehine tutuklu kaldığı dönemde 16 yaşından büyükler için geçerli net asgari ücret üzerinden maddi tazminatın hesaplanmasında hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından, davalı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz isteği reddedilmiştir.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer gözetilmek suretiyle, hak ve nefaset ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerektiği göz önünde bulundurularak, takdir edilen manevi tazminat miktarının fazla olmadığı anlaşıldığından, davalı vekilinin yerinde görülmeyen temyiz isteği reddedilmiştir.

V. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle ... Bölge Adliye Mahkemesi

2. Ceza Dairesinin, 23.09.2021 tarihli ve 2021/1434 Esas, 2021/1343 Karar sayılı kararında davalı vekili tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı Kanun’un 289 uncu maddesinin birinci fıkrası ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden aynı Kanun’un 302 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ...