Yargıtay 12. Ceza Dairesi E.2023/6051 K.2025/1007

Kurulu'nun 12.12.1977 tarih, 393/435 sayı ve 23.03.1992 tarih, 3/68-91 sayılı ilamlarında da belirtildiği üzere, kişisel hakka ilişkin taleplerle ilgili olarak temyiz hak ve yetkisi bulunmayan Cumhuriyet savcısının belirlenen tazminat miktarına yönelik temyiz isteminde bulunulduğu belirlenmiştir.

Davalı vekilinin temyiz istemi yönünden; davacının tazminat talebi hakkında dairemizce verilen bozma kararı üzerine kurulan hükmün yapılan ön inceleme neticesinde, HMUK'un 427. ve CMUK'un 317. maddeleri gereği temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız gözaltı ve tutukluluk nedeniyle 10.000,00 TL maddi, 10.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 4.679,60 TL maddi, 5.500,00 TL manevi tazminatın tutuklama itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Dairemizce davacı vekili ve davalı vekilinin temyizi üzerine yerel mahkemece kurulan hükmün bozulmasına karar verilmiş, bozma üzerine yapılan yargılamada davanın kısmen kabulü ile 6.880,63 TL maddi,

8.000,00 TL manevi tazminatın tutuklama itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca o yer Cumhuriyet savcısı ve davalı vekilinin temyiz istemlerinin kabulü ile hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

O yer Cumhuriyet savcısının temyiz sebepleri; davacının beraatine karar verilen ceza dava dosyasında ödenmeyen vekalet ücretinin maddi tazminat kapsamında dava konusu edilemeyeceğine ilişkindir. Davalı vekilinin temyiz sebepleri; hükmedilen tazminat miktarlarının fahiş olduğuna, davanın reddine karar verilmesi gerektiğine, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine, davacı lehine faize ve vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkindir.

III. DAVANIN KONUSU

Yerel mahkemece, tazminat talebinin dayanağı olan Adana

4. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/205 Esas, 2014/564 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının suç örgütüne bilerek isteyerek yardım etmek suretiyle örgüte üye olmak ve yargı görevini yapanı etkileme suçlarından tutuklandığı, yalnızca suç örgütüne bilerek isteyerek yardım etmek suretiyle örgüte üye olmak suçunun infaz gördüğü ve davacının 19.06.2011 - 21.01.2012 tarihleri arasında 216 gün tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 05.01.2015 tarihinde kesinleştiği, 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı,

davacı hakkında aynı konuda açılan davanın bulunmadığı, tutukluluk süresinin infaz gördüğü ve mahsuba konu yapılmadığı, kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR

A. O yer Cumhuriyet savcısının temyiz istemi yönünden.

Her ne kadar 5271 sayılı Kanunun 142 nci maddesinin sekizinci fıkrasında, koruma tedbirleri nedeniyle tazminat taleplerine ilişkin kararlara karşı, Cumhuriyet savcısının kanun yoluna müracaat edebileceği belirtilmiş ise de, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 12.12.1977 tarih, 393/435 sayı ve 23.03.1992 tarih, 3/68-91 sayılı ilamlarında da belirtildiği üzere, kişisel hakka ilişkin taleplerle ilgili olarak Cumhuriyet savcısının temyiz isteminde bulunamayacağı;

bu kapsamda koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davasında, Cumhuriyet savcısının belirlenen tazminat miktarına yönelik olarak temyiz hak ve yetkisinin bulunmaması nedeniyle o yer Cumhuriyet savcısının temyiz isteminin, 5271 sayılı Kanunun 298 nci maddesinin birinci fıkrası gereği, Tebliğname'ye aykırı olarak, oy birliğiyle REDDİNE, B. Davalı vekilinin temyiz istemi yönünden.

Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar ile tazminat davasının kesinleşeceği tarihe kadar faizi ile birlikte elde edeceği parasal değer dikkate alınıp, hak ve nefaset ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması temyiz edenin sıfatı doğrultusunda bozma nedeni yapılmamıştır.

Bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davalı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak.

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulunun 29.05.1957 tarihli, 1957/4 Esas, 1957/16 Karar sayılı içtihadı birleştirme kararında ve Anayasa Mahkemesinin 21.09.2023 tarihli, 2019/38627 başvuru numaralı kararında da açıklandığı üzere; vekalet ücreti yargılama giderlerindendir. Buna göre karşı tarafa yüklenmesi gereken vekalet ücretinin bağımsız bir varlığı olamayacağından ayrı bir dava konusu da yapılamayacaktır.

Davacının, kendi vekili ile yaptığı ve sadece tarafları bağlayan ücret sözleşmesi niteliğindeki vekalet akdi uyarınca ödenmesi kararlaştırılan bedelin koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davasında zarar kapsamında değerlendirilmeyeceği gözetilmelidir.

Anılan İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu ve yerleşik Yargıtay uygulamaları ile Anayasa Mahkemesi kararı nazara alındığında, tazminat talebinin dayanağını oluşturan ceza dava dosyasında beraat etmiş olması nedeniyle davacı lehine maktu vekalet ücretine hükmolunması gerektiği, maktu vekalet ücretini aşan ve serbest meslek makbuzu ile ispatlanan kısmın ise davacı ile avukatı arasındaki hukuki ilişkiye dayandığı, bu nedenle koruma tedbirleri nedeniyle tazminat davasında zarar kapsamına dahil edilemeyeceği anlaşıldığından, davacı lehine 2.200,00 TL avukatlık ücretine hükmedilmesi,