Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/11539 K.2023/3731

Taraflar arasındaki icra memur muamelesini şikayet nedeni ile yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararın alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı alacaklı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET

Alacaklı icra mahkemesine başvurusunda; borçlunun vukuatlı nüfus kaydının sorgulanarak sisteme kaydının yapılması ve vefat eden anne/babası var ise bunlara ilişkin taşınmazların sorgulanması ile borçluya intikal edecek hisseleri üzerine haciz konulması, yine bunların taşınır/taşınmaz mal varlıklarının sorgusunun yapılarak banka hesaplarının bulunması halinde bu hesaplara 89/1'e ilişkin haciz ihbarnamesinin gönderilmesine dair icra müdürlüğünden talepte bulunduklarını, icra müdürlüğünce hukuka aykırı olarak taleplerinin reddine karar verildiğini belirterek icra müdürlüğü işleminin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Şikayetçi alacaklı tarafından icra mahkemesine yapılan başvuru hasımsız olduğundan herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; borçlu dışında olan ve borçlunun anne ile babanın nüfus kaydının alınarak ölü olup olmadıklarının, ölmüş iseler dosyaya taraf olarak kaydedilip mal varlığı sorgusunun yapılmasının mümkün olmadığı, zira bu kişilerin halihazırda icra dosyasının tarafı olmayıp 3. kişi konumunda bulunduğu,

nüfus kaydı ve diğer bir kısım sorgulamanın ancak hakkında takip kesinleşen borçlulara yönelik yapılabileceği, 3. kişilere yönelik bu tür sorgulamaların yapılamayacağı, bu durumun icra müdürlüğünün görev ve yetkileri arasında da olmadığı ancak alacaklı tarafça borçlunun anne ve babasının ölmüş olduğu kesin olarak bildirilir ve taşınmaz bilgileri sunulur ise bir kısım işlemin yapılabileceği, davacı tarafça borçlunun anne babasının kesin olarak öldüğünün bildirilmediği ve buna ilişkin gerekli belgelerin sunulmadığı,

bundan dolayı bu kişilerin 3. kişi sıfatına haiz olduğu ve bu kişilere yönelik sorgulama yapılamayacağı gerekçesi ile şikayetin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Alacaklı istinaf dilekçesinde; borçlunun müteveffa anne/babasının vefattan sonra kişisel hakkı olamayacağından, mal varlığının mirasçılarına geçmiş olacağını, borçluya intikal eden malvarlığından dolayı talepleri doğrultusunda mal varlığı sorgusu yapma görev ve yükümlülüğünün icra müdürlüğüne ait olduğunu, taraflarınca müteveffaya ait taşınmaz ya da taşınır olup olmadığını tespit etme olanağının bulunmadığını, icra müdürlüğünün sorgulama yapmayı reddetmesinin hukuka aykırı olduğunu, söz konusu mal varlığının mirasçıların el birliği ile mülkiyeti haline geldiğini ve malikin borçlu olduğundan müteveffanın mal varlığı sorgusu yapılması taleplerinin reddinin yerinde olmadığını, belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ; mahkemenin vaka ve hukuki değerlendirilmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık olmadığı ve hükümde kamu düzenine aykırılık bulunmadığı, mahkemenin de kabulünde olduğu üzere, şikayetçi alacaklı tarafın şikayet konusu yaptığı müdürlük ret kararına ilişkin yukarıda açıklanan talebinin takip borçlusunun murisleri de olsalar icra takibi ile ilgisi olmayan borçlunun babası hakkında mal varlığı sorgulamasının yapılmasının Anayasadaki temel hak ve özgürlüklere aykırı olduğu gibi,

24.03.2016 tarihinde kabul edilerek yürürlüğe giren 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununda "Kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgi" şeklinde tanımlanan ve 5237 Sayılı Türk Ceza Kanununun 135-139. maddelerinde de koruma altına alınan kişisel verilerin korunması kanuna aykırılık teşkil edeceği gerekçesi ile Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Alacaklı temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesini tekrarla Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, icra müdürü işleminin iptaline ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'nun 3/1-d ve 28/1-d maddeleri, İcra İflas Kanunu'nun 8/a,16. 17, 18, 78. maddesi,

3. Değerlendirme Şikayetçinin, İİK'nın 94. maddesi gereğince veraset ilamı almak için icra müdürlüğüne yapacağı yetki talebi ile sonuca gitmesinin mümkün olduğunun anlaşılmasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.05.2023 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.

(M)

HK/AK

Üye Dr. ...'in Karşı Oy Yazısı;

Alacaklı banka, borçlunun vukuatlı nüfus kayıt kaydının sorgulanarak sisteme kaydının yapılması, vefat eden anne veya baba bulunması halinde UYAP'a muris olarak kaydının yapılması, taşınır, taşınmaz mal varlıklarının sorgulanması, bulunması halinde haciz konulması, banka hesaplarının sorgulanması, bulunması halinde 89/1 haciz ihbarnamesi gönderilmesi talebinde bulunmuş olup, talebin icra müdürlüğünce reddine kararı verilmesi üzerine ret kararın kaldırılması için icra mahkemesine şikayette bulunmuştur.

Borçlunun vefat eden anne ve babasının vefat sonrası kişisel hakkı bulunmayacağı gibi, mal varlığıda mirasçısı olan borçluya geçmiş olur. İcra müdürünün borçlunun murisinin mal varlığı sorgulaması yapma görev ve yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sorgulamanın Anayasanın 20 maddesinde düzenlenen temel hak ve hürriyete aykırılık oluşturması söz konusu değildir.

Borçlu olan mirasçılara, murise ait taşınmaz intikalleri yapılmamış olsa bile elbirliği mülkiyeti haline dönüşen taşınmaz hisseleri üzerine İİK'nın 94 maddesine göre haciz konulabilir. İİK 121 maddesine göre satışı yapılabilir. Bu nedenle şikayetin reddi kararına yönelik istinaf isteminin esastan reddi kararı kaldırılarak, İlk Derece Mahkeme kararının bozulması görüşünde olduğumdan çoğunluk görüşüne katılamıyorum.25.05.2023