Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/12342 K.2023/4090

Taraflar arasındaki icra memur muamelesini şikayetten olayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararın şikayetçi alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1-b-2 maddesi uyarınca esastan kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, şikayetin kabulü ile İcra Müdürlüğü’nün 30.06.2021 tarihli kararının iptaline borçlu adına kayıtlı ....., ili ......, ilçesi ......, Mahallesi 27754 ada 17 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki İİK’nin 150/c maddesi uyarınca konulan şerhin harçsız olarak kaldırılmasına, karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi davalı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET

Şikayetçi alacaklı şikayet dilekçesinde. Alacaklı T.C. ... A.Ş. tarafından borçlu H.A.S. Dorse...Ltd.

Şti. aleyhine örnek 6 icra emri ile takip başlatıldığını, diğer alacaklı bankalarla 15.02.2021 tarihinde finansal yeniden yapılandırma sözleşmesi imzalandığını, icra dairesinden taşınmazın kaydında bulunan 150/c şerhinin kaldırılmasının talep edildiğini, icra müdürlüğünce bu talebin haricen tahsil talebi gibi değerlendirilerek harç alınmasına karar verildiğini, harçlardan muaf olduğunu, bu nedenle ......, Genel İcra Müdürlüğü'nün 2020/237709 Esas sayılı icra dosyasından 30.06.2021 tarihli memur kararının iptaline, 21.06.2021 tarihli talebimiz doğrultusunda borçlu adına kayıtlı ....., İli, ....., İlçesi, ....., Mah. 27754 Ada,

17 Parsel taşınmaz üzerindeki 150 C şerhinin finansal yerinden yapılandırma sözleşmesi gereğince harç alınmaksızın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde; maliyeye husumet yöneltilemeyeceğini ileri sürerek şikayetin reddini istemiştir.

Davalı borçlu cevap dilekçesinde; icra müdürlüğünün 150/c şerhinin harçlı olarak kaldırılmasına ilişkin kararın kaldırılmasını istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; takip alacaklısı ... tarafından davacı borçlu hakkında ipotekli takip yapıldığı, dosyamıza ibraz edilen finansal yeniden yapılandırma sözleşmesi incelendiğinde borçlunun diğer borçlularla birlikte tüm finansal kuruluşlara olan borçlarının yapılandırıldığı, yapılandırmanın sözleşmenin 6.maddesi ile şarta bağlandığı, sözleşmede mevcut takiplerin yürürlükte kalacağı ve takiplerde satış istememe sürelerinin geçmemesi için satış talep edilebileceğine yönelik düzenleme bulunduğu görüldüğü,

5411 sayılı yasanın 32. maddesinde yapılan düzenleme ile sözleşmeler kapsamında yapılan işlemlerin harçtan müstesna olduğu belirtildiği, ancak şikayete konu sözleşmenin bu kapsamda olmadığı dolayısıyla harçtan muafiyet durumu olmadığı, taşınmazdaki 150/c şerhinin kaldırılması için tahsil harcı kesilmesi yönündeki memur işlemi yerinde olduğu gerekçesi ile şikayetin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi alacaklı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayetçi alacaklı istinaf dilekçesinde; finansal yeniden yapılandırma sözleşmesi kapsamında bir işlemin yapıldığı, bu işlemin Bankacılık Kanunu’nun geçici 32. maddesi uyarınca tahsil harcından istisna olduğunu, emsal olaylarda mahkemeler tarafından şikayetin kabulüne karar verildiğini, Kanun ile getirilen istisnanın taraf bazlı değil işlem bazlı olduğunu, sözleşmede şikayete konu taşınmazın takyidatsız olarak devrinin yapılacağı, tapu kaydındaki şerh tüm takyidatların kaldırılacağının yazılı olduğunu, ayrıca İİK’nin 150/c şerhinin kaldırılması talebinin haricen tahsile karine teşkil etmediğini ileri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve şikayetin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. 5441 sayılı Bankacılık Kanunu’na ekli 19.07.2019 tarihinde yürürlüğe giren geçici madde 32’ye göre u madde kapsamında yapılan çerçeve anlaşmaları ve bu anlaşmalar kapsamında düzenlenen sözleşmelerde belirlenen esaslar uyarınca yapılacak işlemler cezaevi harcı ve 02.07.1964 tarihli ve 492 sayılı Harçlar Kanununa göre alınan harçlardan (Yargı harcı dahil) iki yılı süreyle muaf olduğu,

15.02.2021 tarihli finansal yeniden yapılandırma sözleşmesi şikayet eden alacaklı bankanın aralarında bulunduğu bankalar ile karşı taraf borçlunun aralarında bulunduğu kişi ve kuruluşlar arasında belirtilen yasal düzenlemeye istinaden düzenlenmiş olup şikayete konu 27754 ada 17 parsel sayılı taşınmaz sözleşme kapsamında yer aldığı, Sözleşmenin (6.2.) maddesine göre bu taşınmazın şikayet eden bankaya takyidattan ari olarak veya sadece birinci derecede ipotek takyidatlı olacak şekilde devredilmesi gerektiği, bu taşınmazın 24/08/2021 tarihinde şikayet eden bankaya borçlu tarafından satış suretiyle devredildiği,

bu durumda taşınmaz üzerindeki İİK’nin 150/c maddesi uyarınca konulan şerhin kaldırılması işlemi, sözleşme uyarınca yapılacak işlem niteliğinde olduğu, bu şerhin tahsil harcı alınmaksızın kaldırılması gerektiği gerekçesi ile alacaklının istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1-b-2 maddesi uyarınca esastan kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, şikayetin kabulü ile İcra Müdürlüğü’nün 30.06.2021 tarihli kararının iptaline borçlu adına kayıtlı Antalya ili Döşemealtı ilçesi Çıplaklı Mahallesi 27754 ada 17 parsel sayılı taşınmaz üzerindeki İİK’nin 150/c maddesi uyarınca konulan şerhin harçsız olarak kaldırılmasına, hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... temyiz dilekçesinde; dava hasımsız olarak açılmış, davanın konusu harç olduğundan İlk Derece Mahkemesince Maliye Hazinesi resen taraf olarak eklendiğini, ancak idareye işbu davada husumet yöneltilemeyeceğini, zira harçlardan sorumlu ve harçları tahsil eden birim Gelir İdaresi Başkanlığı Vergi Dairesi Başkanlıkları olduğunu, davaya konu sözleşmenin 5411 Sayılı Kanunun geçici 32. Maddesinin kapsamına girmediğini, takibe konu ipotek miktarı üzerinden tahsil harcı alınmasının yasaya uygun olduğunu ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; tahsil harcı alınmasına ilişkin icra müdürlüğü işleminin iptali istemine yönelik şikayet niteliğindedir.

2. İlgili Hukuk İİK md. 16, Bankacılık Kanunu'nun geçici 32. maddesi, 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 23. maddesi

3. Değerlendirme Şikayete konu taşınmazın 15.02.2021 tarihinde taraflar arasında imzalanan finansal yapılandırma sözleşmesi kapsamında yer aldığının anlaşılmasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere göre yerinde bulunmayan temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,