Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/12435 K.2023/4291

Taraflar arasındaki takibin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulü ile mükerrer olan ... İcra Dairesinin 2019/6099 Esas sayılı takip dosyası ile başlatılmış olan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibinin borçlular ... Akaryakıt Taşımacılık Turizm Zeytincilik ve Unlu Mamülleri San. ve Tic.Ltd. Şirketi ve ... yönünden iptaline karar verilmiştir.

Kararın alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince alacaklının istinaf başvurusunun esastan reddine hükmedilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı alacaklı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET

Şikayetçi borçlular şikayet dilekçesinde; alacaklı tarafından aynı alacağın tahsili için öncelikle kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığını, daha sonra iş bu dosya ile tahsilde tekerrür etmemek kaydıyla ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takip başlatıldığını, alacaklının tercih hakkını kambiyo takibinden yana kullandığı için ipotekli takip yapamayacağını belirterek ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan takibin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP

Alacaklı cevap dilekçesinde; kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatılmış olup, sonra tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile icra takibi başlatıldığını, mükerrer takip söz konusu olmayıp, ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile alacağın tahsil edilemeyen kısmı bulunduğunda bakiye alacağın tahsili için kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibinden devam edileceğini, ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ... İcra Müdürlüğünün 2019/4424 Esas sayılı takip dosyasında; alacaklı tarafından borçlu hakkında kredi borcunu teminen bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibinde bulunulduğu, yine ...

İcra Müdürlüğünün 2019/6099 Esas sayılı takip dosyasında; alacaklı tarafından aynı kredi borcu nedeniyle borçlu hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi başlatıldığı, takip talebinde ve ödeme emrinde; "tahsilde tekerrür olmamak" kaydına yer verildiği, her iki takip dosyasına konu borcun aynı borç olduğu, alacaklının öncelikle bonoya dayalı olarak kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takibe geçtiğinden, alacaklı tercih hakkını bu takip türünden yana kullanmış olup aynı borca ilişkin olarak ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi yapamayacağı gerekçesi ile şikayetin kabulü ile mükerrer olan ...

İcra Dairesinin 2019/6099 Esas sayılı takip dosyası ile başlatılmış olan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibinin borçlular ... Akaryakıt Taşımacılık Turizm Zeytincilik ve Unlu Mamülleri San. ve Tic.Ltd. Şirketi ve ... yönünden iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayet edilen alacaklı istinaf dilekçesinde; cevap dilekçesi içeriğini tekrar ederek, icra takiplerinin başlangıç tarihleri olan 2019 yılına kadar emsal Yargıtay kararlarına göre her halükarda ipotek takibinin açılabileceğini, davanın açıldığı tarih ve şartlara göre değerlendirilmesi gerekli bulunduğundan bu kararlara ve kanunun lafzi yorumuna güvenerek açılmış bulunan takibin iptali kararı verilmesi mümkün olmadığını belirterek mahkeme kararının kaldırılmasını ve şikayetin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; ...

İcra Müdürlüğünün 2019/4424 Esas sayılı takip dosyasında davalı alacaklı banka tarafından davacılar ve dava dışı gerçek kişi aleyhine 12.06.2019 tarihinde kambiyo senetlerine mahsus başlatılan takip akabinde aynı alacaklı tarafından davacılar aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takibi de 05.08.2019 tarihinde başlattığı, her iki takip dosyasına konu borcunda aynı borçtan kaynaklandığı tarafların kabulünde olduğu, alacaklının alacağının ipotek ile temin edilmiş olsa bile elinde var olan kambiyo senedi ile takip başlatmasında hukuka aykırılık bulunmadığı,

alacaklı tercih hakkını bu takip cinsinden yana kullanmış olup, artık aynı borca ilişkin ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibi başlatılamayacağı, başlatılmış ise de, mükerrer takip niteliğini haiz olup, iptali gerekeceği, İlk Derece Mahkemesince de anılan sebeplere benzer gerekçelerle şikayetçilerin şikayetinin kabulünde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile alacaklının istinaf başvurusunun esastan reddine hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde alacaklı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Şikayet edilen alacaklı temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesini tekrar etmek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamlı icra takibinde şikayete ilişkindir.

2. İlgili Hukuk İİK'nın 45. ve 167. Maddesi 20.01.2023 tarih ve 2021/2 E.-2023/1 K. sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararı

3. Değerlendirme

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu'nun 20.01.2023 tarihli ve 2021/2 Esas 2023/1 Karar sayılı kararı ile de rehinle teminat altına alınmış ve ayrıca kambiyo senedine de bağlanmış alacağın tahsili amacıyla, borçlu aleyhine tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile aynı anda ve sıra gözetilmeksizin hem rehnin paraya çevrilmesi yolu ile, hem de kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip yapılamayacağı yönünde karar verilmiş olduğunun anlaşılmasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine,

dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup alacaklının temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,