Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/12925 K.2023/4888

Taraflar arasındaki icra memur muamelesini şikayetten dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararın şikayetçi tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı şikayetçi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Şikayetçi vekili dava dilekçesinde; icra dosyası borçlularından Genpower Jeneratör San. ve Tic.

A.Ş. ile müvekkili şirket arasında 01.04.2016 tarihli Genel Kira ve İşletme sözleşmesi akdedildiğini, müvekkili ile müflis Genpower arasında yapılan kira sözleşmesi gereği müvekkilinin kira bedellerini ödediğini, söz konusu taşınmazları 3. kişilere kiraya verip işletmeye başladığını, İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı dosyasından müvekkili şirketin kiracılarına İİK md. 150/b gereği kira bedellerinin bankaya ödenmesine dair muhtıralar gönderildiğini, söz konusu muhtıralara müvekkili şirketin kiracıları tarafından itiraz edildiğini,

İstanbul 4. İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/1038 E. sayılı dosyası ile memur eylemini şikayet davası açılarak müvekkilinin kiracılarına tebliğ edilen muhtıraların iptalinin talep edildiğini, davanın derdest olduğunu, İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı dosyası üzerinden Ankara Batı İflas Müdürlüğü 2017/7 İflas sayılı dosyasına 29.07.2019 tarihli şikayetlerine konu müzekkere gönderilerek müvekkil şirket tarafından iflas dosyasına yatmış ve yatacak kira bedellerinin İstanbul 10. İcra 2016/572 E. sayılı dosyaya gönderilmesinin istendiğini, 29.07.2019 tarihli müzekkerenin iptali gerektiğini,

müvekkilinin kiracıları tarafından kira bedellerinin İstanbul 10. İcra Müdürlüğü 2016/572 E. sayılı dosyaya yatırılması yönündeki talebe itiraz edildiğini, bu hususta şikayet davası da açıldığını, müvekkilinin 10 yıllık işletme sözleşmesi ile taşınmazları borçlu Genpower şirketinden bedelini ödeyerek kiraladığını, 3. kişilere alt kiraya verdiğini, müvekkili ile müflis Genpower Jeneratör arasındaki hukuki durum dikkate alındığında müvekkilinin kiracılarından aldığı kira bedellerinin davalı bankaya gönderilmesinin istenmesinin mümkün olmadığını, müvekkilinin, Genpower Jeneratörün iflas masasına alacak kaydı talebinde bulunduğunu,

müflis şirketten alacaklı olduğunu iddia ederek İstanbul 10. icra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı dosyası üzerinden Ankara Batı İflas Müdürlüğünün 2017/7 İflas sayılı dosyasına gönderilen 29.07.2019 tarihli muhtıranın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı alacaklı vekili cevap dilekçesinde; ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile takipte İİK 150-b maddesi gereğince ipotekli taşınmazlardaki kiracılara icra dosyasından muhtıra gönderilerek işleyecek kiraların icra dairesine ödenmesinin ihtar edildiği, kiracıların verdikleri cevaplarda kiraya verenlerin dosya borçlusu Genpower Jeneratör San.

Ve Tic.A.Ş. değil huzurdaki davanın davacısı olan Cefa Makine Sanayi ve Tic.A.Ş. olduğunu belirterek itiraz ettiklerini, bunun üzerine Cefa Makine Sanayi ve Tic.A.Ş.'ne İİK 150/b maddesi gereğince muhtıra gönderilerek maliki Genpower Jenaratör San Tic.

A.Ş olan ve müvekkil Banka'ya ipotekli taşınmazları hangi sıfatla 3. kişilere kiraya verdikleri ve bundan sonra kiralayan sıfatı ile tahsil ettikleri kira paralarının İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı ödenmesi icra müdürü kararı gereğince ihtar edildiğini, mezkur muhtıraya rağmen Cefa Makine Sanayi ve Tic.A.Ş. tarafından şirketleri ile dosya borçlusu Genpower Jeneratör San.

Ve Tic.A.Ş. arasında götürü usulde bir kira sözleşmesi düzenlendiğinden ve kira paralarının iflas dosyasına ödendiğinden bahisle itiraz edildiği, davacı şirketin tarafına gönderilen muhtıraların iptali istemiyle başvurusu üzerine İstanbul 4. İcra Hukuk Mahkemesinin 02.10.2019 tarih, 2018/1038 E.-2019/944 K. sayılı kararı ile şikayetin reddine karar verildiğini, ipotekli gayrimenkullerin satış işlemlerinin iflas masasınca değil, iflas masasına karşı talepleri üzerine İstanbul 10. İcra Müdürlüğü'nün 2016/572 E. sayılı dosyası ile yapıldığını,

ipotek borçlusunun kiracısı sıfatını taşıyan kiracının borç bitinceye kadar kira paralarını icra dairesine ödemesinin yasal zorunluluk olduğunu iddia ederek şikayetin reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile TMK'nın 863. maddesi gereğince, kiraya verilmiş taşınmaz üzerindeki rehnin kapsamına, borçluya karşı rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takibe başlanmasından, rehnin paraya çevrilmesi anına kadar işleyen kira bedellerinin de gireceği, İİK'nın 150/b maddesi uyarınca kiracıya muhtıra gönderilmesi için, taşınmazın borçlu tarafından kiraya verilmiş olmasının zorunlu olmadığı, takip dayanağı ipoteklerin tesis tarihlerinin 2010 yılı olduğu, rehinli takibin başlamasından sonra kira paralarının dosyaya ödenmesinin usulü dairesinde kiracılara bildirildiği,

davacının borçlu şirket ile aralarında imzaladıkları 01.04.2016 tarihli genel kira ve işletme sözleşmesini sunarak dava konusu 14 adet dükkan ve dairenin taraflarınca işletilmek üzere kiralandığını ve sözleşmede kararlaştırılan kira borcunun borçlu şirketin iflas işlemlerinin yürütüldüğü Ankara Batı İcra Müdürlüğü 2017/7 İflas sayılı dosyasına ödendiğini, bu taşınmazları işletme hakkına dayanarak kiraladığı alt kiracılara İİK'nın 150/b maddesi gereğince muhtıra gönderilemeyeceğini beyanla şirketin kiracılarına gönderilen muhtıralara itiraz ettiği,

İİK'nın 150/b maddesi uyarınca kiracılara muhtıra tebliğ edildiği tarihten itibaren kira bedellerinin rehin kapsamında olması ve kiracının taşınmazı üçüncü kişiye kiralamasının ipotekli alacaklının hakkına tesir etmeyeceği gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Şikayetçi vekili istinaf dilekçesinde; davalı alacaklı tarafından borçlu aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını, akabinde borçlunun iflasına karar verildiğini, iflas işlemlerinin Ankara Batı İcra Müdürlüğünün 2017/7 İflas sayılı dosyası ile yürütüldüğünü, borçlu ile müvekkili şirket arasında 01.04.2016 tarihli Genel Kira ve İşletme sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin söz konusu taşınmazları 3. kişilere kiraya verip işletmeye başladığını, İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı dosyası üzerinden İİK md. 150/b gereği müzekkere düzenlenerek müvekkilin kiracılarına tebliğ edildiğini,

söz konusu muhtıralara müvekkili şirketin kiracıları tarafından itiraz edildiğini, itiraz ile İİK md. 150/b gereği icrai işlemlerin durduğunu, ancak icra müdürlüğünce tekrar aynı mahiyette muhtıralar kiracılara tebliğ edildiğinden İstanbul 4 İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/1038 E. sayılı dosyası ile memur eylemini şikayet davası açılarak müvekkilin kiracılarına artık bu muhtıranın tebliğ edilmemesi ve tebliğ edilen muhtıraların iptalinin talep edildiğini,

İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı dosyası üzerinden Ankara Batı İflas Müdürlüğü 2017/7 İflas sayılı dosyasına 29.07.2019 tarihli şikayete konu müzekkere gönderilerek müvekkil şirket tarafından iflas dosyasına yatmış ve yatacak kira bedellerinin İstanbul 10. İcra 2016/572 E. sayılı dosyaya gönderilmesi istendiğini, müvekkilinin 10 yıllık işletme sözleşmesi ile taşınmazları borçlu Genpower şirketinden bedelini ödeyerek kiraladığını ve 3. kişilere alt kiraya verdiğini, müvekkili şirket tarafından genel bir işletme sözleşmesi yapıldığından her taşınmazın kira bedelinin ayrı ayrı belirlenmediğini,

bir kısım kira bedellerinin toplu olarak yatırıldığını kaldı ki müvekkilinin müflis şirketten alacaklı olduğunu, iflas masasına alacak kaydı talebinde bulunduğunu iddia ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile şikayete konu edilen 29.07.2019 tarihli müzekkerede, iflas dosyasına yatan kira bedellerinin gönderilmesinin talep edildiği, şikayetçinin alt kiralayan olup, asıl kiralayan takip borçlusu Genpower Jenaratör olduğu, kira sözleşmelerinin tarihinin ipotek akitlerinden çok sonra olduğu, davacı kira bedelinin ödendiğini (asıl kiralayana) iddia etmiş ise de, bu yönde hiç bir somut kanıt sunmadığı ve açtığı şikayet davasının da ret edilmiş ve kanun yollarından geçerek kesinleşmiş olduğu,

alacaklının mahkeme kararı, 3. şahıs kiracıların beyanları ve özellikle davacı şirketin 16.08.2018 tarihli İİK 150/b maddesi gereği kendisine gönderilen ihbarnameye verdiği cevap gözetildiğinde kira paralarını istemesinde herhangi bir usulsüzlük bulunmadığı, mahkemenin taleple ilgili hükmünün netice itibarı ile yerinde olduğu gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Alacaklı vekili temyiz dilekçesinde: davalı alacaklı tarafından borçlu aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını, akabinde borçlunun iflasına karar verildiğini, iflas işlemlerinin Ankara Batı İcra Müdürlüğünün 2017/7 İflas sayılı dosyası ile yürütüldüğünü, borçlu ile müvekkili şirket arasında 01.04.2016 tarihli Genel Kira ve İşletme sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin söz konusu taşınmazları 3. kişilere kiraya verip işletmeye başladığını, İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı dosyası üzerinden İİK md. 150/b gereği müzekkere düzenlenerek müvekkilin kiracılarına tebliğ edildiğini,

söz konusu muhtıralara müvekkili şirketin kiracıları tarafından itiraz edildiğini, itiraz ile İİK md 150/b gereği icrai işlemlerin durduğunu, ancak icra müdürlüğünce tekrar aynı mahiyette muhtıralar kiracılara tebliğ edildiğinden İstanbul 4 İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/1038 E. sayılı dosyası ile memur eylemini şikayet davası açılarak müvekkilin kiracılarına artık bu muhtıranın tebliğ edilmemesi ve tebliğ edilen muhtıraların iptalinin talep edildiğini,

İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün 2016/572 E. sayılı dosyası üzerinden Ankara Batı İflas Müdürlüğü 2017/7 İflas sayılı dosyasına 29.07.2019 tarihli şikayete konu müzekkere gönderilerek müvekkili şirket tarafından iflas dosyasına yatmış ve yatacak kira bedellerinin İstanbul 10. İcra 2016/572 E. sayılı dosyaya gönderilmesi istendiğini, müvekkilinin 10 yıllık işletme sözleşmesi ile taşınmazları borçlu Genpower şirketinden bedelini ödeyerek kiraladığını ve 3. kişilere alt kiraya verdiğini, müvekkili şirket tarafından genel bir işletme sözleşmesi yapıldığından her taşınmazın kira bedelinin ayrı ayrı belirlenmediğini,

bir kısım kira bedellerinin toplu olarak yatırıldığını kaldı ki müvekkilinin müflis şirketten alacaklı olduğunu, iflas masasına alacak kaydı talebinde bulunduğunu iddia ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, memur muamelesini şikayete ilişkindir.

2. İlgili Hukuk İİK 16, 150/b, 185/1 ve ilgili maddeleri

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup şikayetçi tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Yukarıda açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 269,85 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,