Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/13370 K.2023/5355

Taraflar arasındaki imzaya itiraz ve tahrifat iddiasına dayalı borca itiraz nedeni ile yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince imzaya itirazın reddine, tahrifat iddiası yönünden davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın itiraz eden borçlular ve davalı vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı itiraz eden borçlular ve davalılar vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. İTİRAZ

İtiraz eden borçlular vekili itiraz dilekçesinde, takibe dayanak senet bedelinin 40.000,00 TL iken tahrifat ile 40.000.000,00 TL yapıldığını ve senedin 300.000,00 TL bedel üzerinden takibe konulduğunu, yapılan tahrifat nedeni ile muayyen bir bedel içermeyen senedin bono vasfında olmadığını, senette yer alan imzaların davacılara ait olmadığını belirterek takibin iptaline, ana alacağın %20'si oranında kötüniyet tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı alacaklı vekili cevap dilekçesinde, takibe konu senetteki imzaların borçlulara ait olduğunu, senette tahrifat olmadığını, senedin bedel kısmının davacıların eli ürünü olduğunu, senette rakam ile bedel arasında fark olması halinde yazı ile yazılmış olan bedele itibar edilmesi gerektiğini, senette yazı ile yazılan bedelin 4.000.000,00 TL olduğunu, senedin muayyen bir meblağ içerdiğini, senet miktarının bir bölümünün takibe konulmasının mümkün olduğunu, davacı ...'nin ödeme emrini tebliğ almadan borcu ödemek isteyerek borcu kabul ettiğini, borcun kabul edilmesi halinde senette tahrifat veya imza itirazı iddiasının dinlenemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, bilirkişi raporunda denetime elverişli şekilde, senet üzerindeki imzaların keşideci borçlulara ait olduğuna dair tespit ve kanaati içerdiği, senet metninde bilirkişi raporunda belirtildiği şekilde ''40000'' rakamının yanına sonradan farklı bir kalemle ''000'' rakamlarının eklendiği, yine yazıyla ''dört milyon'' ibaresinin farklı bir kalemle yazıldığının tespit edildiği, bu ekleme ve değişiklikler üzerinde keşideci borçluların imzasının bulunmadığı senet üzerinde tahrifat yapıldığının anlaşıldığı,

bu nedenle tahrifat öncesi yazılmış olan haliyle senedin 40.000,00 TL olarak geçerli olduğunun kabul edildiği, yargılama sırasında takip tedbiren durdurulmadığından imzaya itiraz yönünden davalı lehine tazminata hükmedilmesine yer olmadığı, tahrifat iddiası borca itiraz kapsamında olduğu davalı alacaklının lehtar olması ve keşideciler ile arasında doğrudan bir ilişki bulunduğu, senet üzerindeki tahrifatı bilebilecek durumda olduğu,

ağır kusurlu hareket ettiği, davacı borçlular lehine tahrifat nedeniyle takibin durdurulmasına karar verilen 260.000,00 TL asıl alacak için yüzde %20 oranında hesaplanan kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile davacıların imzaya itirazlarının ayrı ayrı reddine, tahrifat iddiaları yönünden ise davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davacı borçlular yönünden takibin '260.000,00 TL asıl alacak, 3.770,00 TL işlemiş faiz, 780,00 TL komisyon' yönünden durdurulmasına '40.000,00 TL asıl alacak, 580,00 TL işlemiş faiz, 120,00 TL komisyon' yönünden takibin devamına,

takip durdurulmadığından tahrifat yönünden davalı lehine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına, kabulüne karar verilen asıl alacak miktarı 260.000,00 TL'nin yüzde 20'si oranında olan 52.000,00 TL kötüniyet tazminatının davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde itiraz eden borçlular ve davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Borçlular vekilince, mahkemece senette tahrifat yapıldığının kabul edildiğini, takibe konu senedin muayyen bir bedel içermemesi ve tahrifatın sabit olması nedeniyle senedin kambiyo senedi vasfını yitirdiğini, bu senedin kötü niyetli olarak kambiyo senetlerine özgü yol ile takibe konulduğunu, bu nedenlerle davanın kısmen kabulü ile takibin bir kısmının devamına karar verilmesi yerine davanın tümünün kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirtilerek kararın kaldırılması talep edilmiştir.

Davalılar vekilince, alınan bilirkişi raporunda tahrifat tespit edilmediğini, bu durumda işletilmesi gereken kuralın senedin anlaşmaya aykırı doldurulup doldurulmadığı olduğunu, bu durumu ispatın da davacılara ait olduğunu, raporda 40.000,00 rakamının yanına eklenen 000 rakamlarının farklı bir kalemle yazıldığının tespit edildiğini, bu rakamların sonradan eklendiğine dair bir tespit bulunmadığını, senet düzenleme işleminin farklı kalemle devam etmiş olmasının mümkün olduğunu, bu durumda yazılan 000 rakamlarının borçluların eli ürünü olup olmadıklarının ve onların rıza ve bilgileri dahilinde olup olmadığının araştırılması gerektiğini,

raporda senet metninde herhangi bir çıkıntı, silinti ve kazıntı tespit edilemediğini, farklı kalemle 000 rakamlarının yazılmasının çıkıntı, silinti veya kazıntı olmadığını ve onanmasının gerekmediğini, senet üzerindeki tüm hususların borçluların bilgisi ve kabulünde olduğunu, senet düzenlenirken bedelin hatalı yazılmış ve sonra düzeltilmek istenmiş olabileceğini, yazı ile belirlenen bedele itibar edilerek davanın tümden reddi gerektiğini,

mahkemece asıl alacak 40.000,00 TL kabul edildiğinden tazminatın bu değer üzerinden hesabı gerekirken 260.000,00 TL üzerinden tazminata hükmedilmesinin de hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, somut olayda takibe konu senedin rakam ile değer bildiren kısmında bulunan değerin orijinalinde 40.000 TL olduğu, bu rakamların sağ tarafına farklı cins mavi mürekkepli kalem ile "000" rakamları eklenerek değerin 40.000.000 yapıldığı kesin kanaat içeren bilirkişi heyet raporu ile belirlediği,

bu durumda mahkemece, bononun 40.000,00 TL bedelli olmasına rağmen tahrifat yapılarak 40.000.000,00 TL'ye dönüştürüldüğü kabul edilerek bu bonoya dayanılarak 300.000,00 TL bedel üzerinden başlatılan takibe itirazın kısmen kabulü ile takibin 260.000,00 TL'lik kısım ve fer'ileri için durdurulmasına karar verilmesinin yerinde olduğu,

senet bedelinde tahrifat yapıldığı iddiası borca itiraz olup, İİK'nın 169-a/6. maddesine göre borçlunun itirazının esasa ilişkin nedenlerle kabulü halinde, senedi takibe koymada kötü niyeti veya ağır kusuru bulunan alacaklı, takip konusu (asıl) alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkûm edileceği, mahkemece İİK'nın 169/a-6. maddesi uyarınca itiraz olunup kabul edilen miktar üzerinden %20 oranında tazminata hükmedilmesinde de Yasa'ya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesi ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde itiraz eden borçlular ve davalılar vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Borçlular vekilince, istinaf dilekçesi içeriğindeki iddialarını tekrarla kararın bozulması talep edilmiştir. Alacaklılar vekilince, istinaf dilekçesi içeriğindeki iddialarla kararın bozulması talep edilmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takipte imzaya itiraz ile tahrifat iddiasına dayalı borca itiraza ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 2004 sayılı İİK'nın 169/a ,170/3 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 269,85'er TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenlerden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,