Yargıtay 12. Hukuk Dairesi E.2022/8638 K.2023/4179

Taraflar arasındaki kambiyo senedine dayalı ilamsız takipte icra memur işlemini şikayet sebebiyle yapılan inceleme sonucunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin reddine karar verilmiştir.

Kararın şikayetçi alacaklı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne ve İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, şikayetin kabulü ile İstanbul 20. İcra Müdürlüğü'nün 2021/15102 esas sayılı dosyası üzerinden tesis edilen 07.05.2021 tarihli işlemin iptali ile takip dayanağı olan çekin İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün 2020/25951 esas sayılı dosyasından getirtilerek İcra Müdürlüğünce İİK'nın 168. maddesinde öngörülen incelemenin yapılmasına ve yasal şartların oluşması halinde kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takiplere ilişkin örnek 10 ödeme emrinin düzenlenmesinin emredilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı karşı taraf borçlu ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Şikayetçi alacaklı vekili isteminde; kambiyo senedine dayalı takipte zorunlu takip arkadaşlığından söz edilemeyeceğini, çek aslının bir başka icra dosyasında olduğunun belirtildiğini beyanla yasal düzenlemeye açıkça aykırı olan İstanbul 20. İcra Müdürlüğü'nün 2021/15102 Esas sayılı dosyasından verilen 07.05.2021 tarihli kararın kaldırılmasına, takip konusu çekin tahsili amacı ile İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün 2020/25951 Esas sayılı dosyasından istenerek incelenmesine, yapılacak incelemeden sonra karşı taraf borçlulara takip ve tahsilde tekerrür etmemek kaydıyla kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile yapılacak takiplerde ödeme emri tebliğ edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

İnceleme dosya üzerinden yapılmış olmakla dosya kapsamında cevap dilekçesi bulunmamaktadır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; alacaklının çeke dayalı olarak kambiyo takibine başladığı, alacaklının takip dayanağı çek aslını takip talebine ekleyerek İcra Müdürlüğüne ibraz etmek suretiyle üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediği, takip tarihi itibariyle takip talebine çek aslının eklenmediğinin anlaşıldığı, ayrıca Yargıtay kararlarında belirtilen, ''İİK'nın 168. maddesinde öngörülen incelemenin yapılabilmesi ve ayrıca borçlunun çek aslını görebilmesi için dayanak belgenin saklı tutulduğu makamdan icra müdürlüğünce resmen istenilmesi,

gerekli incelemenin yapılması ve sonrasında bu yere geri verilmesi mümkündür.'' şeklindeki uygulamanın çek aslının icra dairesinde olduğu durumları kapsamadığının da anlaşıldığı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi alacaklı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Takibe dayanak çek aslının ibraz edilmediği kabulünün yerinde olmadığı, takip talebi ile İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün 2020/25951 Esas sayılı dosyasından alınarak sunulan derkenarda çek aslının anılı dosyadan icra müdürlük kasasına alındığının bildirildiği, İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün kasasında bulunan çekin aslının ancak takipten feragat, vazgeçme halinde iadesi mümkün olduğundan çek aslının taraflarına teslim edilmediği, buna bağlı olarak da İstanbul 20. İcra Müdürlüğünde başlatılan takip dosyasına da sunulamadığı ileri sürülmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takiplerde, kambiyo senedinden dolayı sorumlu olan borçlular arasında zorunlu takip arkadaşlığının bulunmaması ve alacaklı tarafından takip dayanağı senedin bulunduğu yer olan icra dairesi ve takip dosyası numarasının belirtilmiş olması nedeniyle, İİK'nın 168. maddesinde öngörülen incelemenin yapılabilmesi için takip dayanağı çekin İstanbul 14. İcra Müdürlüğünün 2020/25951 esas sayılı dosyasından getirtilerek gerekli incelemenin yapılması,

çekin kambiyo senedi vasfına haiz olduğu ve vadesinin geldiğinin görülmesi halinde kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takiplere ilişkin ödeme emri düzenlenmesi gerektiği belirtilerek istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

şikayetin kabulü ile İstanbul 20. İcra Müdürlüğü'nün 2021/15102 esas sayılı dosyası üzerinden tesis edilen 07.05.2021 tarihli işlemin iptali ile takip dayanağı olan çekin İstanbul 14. İcra Müdürlüğü'nün 2020/25951 esas sayılı dosyasından getirtilerek İcra Müdürlüğünce İİK'nın 168. maddesinde öngörülen incelemenin yapılmasına ve yasal şartların oluşması halinde kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takiplere ilişkin ödeme emrinin düzenlenmesinin emredilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde borçlu ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

İcra Müdürlüğüne sunulan takip talebi ekinde senet aslı ya da onaylı sureti bulunmadığı ve kambiyo senedine dayalı takiplerde senede sıkı sıkıya bağlılık ilkesi ve zorunlu takip arkadaşlığı olması nedeni ile aynı senede dayalı ikinci bir kambiyo takibi yapılamayacağı yönündeki icra müdürlüğü red kararının yerinde olduğu ileri sürülmüştür.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kambiyo senedine dayalı ilamsız takipte alacaklı tarafından takibe dayanak senedin bulunduğu İcra Müdürlüğünden celbi ile incelenmesi sonucu karşı taraf borçlulara ödeme emri tebliğinin yapılmasına yönelik talebin müdürlükçe reddine yönelik kararın kaldırılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1., 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, ... 2., 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 818. maddesi yollamasıyla aynı kanunun 724. maddesinin 1. fıkrası ile 2. fıkrası, 3., 2004 sayılı İİK'nın 167. maddesi ile 168. maddesi, 4., İİK md.16,

3. Değerlendirme 1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup karşı taraf borçlu ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90 TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,