Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2007/8907 K.2007/14944

Taraflar arasındaki menfi tesbit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı esas davanın kabululüne birleşen her iki davanın da reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı-karşı davacı ... Bakanlığı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı ... Ltd. Şti. taahütnameler ile davalı kuruma stent sattığını, davalının yeni fiyat tesbitine giderek eski fiyatla yeni fiyat arasında 657.978 dolar fark bulunduğunu belirterek bu miktarın ödenmesini talep ettiğini kendilerinin 553.627 doları kabul ederek ... Bölge Hastahanesi hesabı altında talep edilen 104.351 doları kabul etmediklerini davalıya bildirdiklerini, 104.351 dolardan sorumlu olmadıklarını ileri sürerek 104.351 dolar borçlu olmadıklarının tesbitini istemiştir.

Davalı kurum davacının 104.351 dolardan da borçlu olduğunu savunarak davanın reddini dilemiş, birleşen ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/83 Esas sayılı dosyasında ise,; davacı-karşı davalı ... Ltd. Şti'nin 24.2.2004 tarihi itibariyle fiyat farkı borcunun 657.977 dolar olduğunu, bunun 331.268,53 dolarlık kısmının mahsup yapılarak tahsil edildiğini ileri sürerek bakiye 326.708,47 doların faiziyle birlikte davalılar ... Ltd. Şti. ile ...'dan tahsilini istemiş, birleşen ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/55 Esas sayılı dava dosyasında da; ... ... İşleri İl Müdürlüğünün ... Ltd. Şti'den 2007/8907-14944

taahütnameli olarak temin ettiği malzemelerden dolayı oluşan 52.328 dolar fiyat farkının davalılar ... Ltd. Şti. ile davalı ...'dan tahsilini talep etmiştir.

Mahkemece alınan bilirkişi raporu benimsenmek suretiyle asıl davanın kabulü ile davacı ... Ltd. Şti'nin davalıya borçlu olmadığının tesbitine, birleşen her iki davanın da reddine karar verilmiş; hüküm, davalı-karşı davacı ... Bakanlığı tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı-karşı davacı ... Bakanlığının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Davacı-karşı davalı ... Ltd. Şti. açtığı davada davalı idareye 104.351 dolardan dolayı borçlu olmadığının tesbitini istemiştir. Yargılama sırasında alınan 28.12.2005 tarihli bilirkişi kurulu raporunda ... Ltd. Şti'nin 104.351 dolarlık fiyat farkından dolayı sorumluluğunun olduğu belirtilerek eksik belgelerin tamamlanması bildirilmiştir. Aynı bilirkişilerden alınan ve hükme dayanak tutulan 7.2.2007 tarihli bilirkişi ek raporunda ise davacı-karşı davalı ... Ltd.

Şti'nin 104.351 dolardan dolayı davalı -karşı davacı idareye sorumlu olup olmadığı irdelenmemiş ve bu hususta herhangi bir inceleme ve belirleme yapılmamıştır. Öte yandan davacı -karşı davalı ... Ltd. Şti. ile birleşen davaların davalısı ... hakkında Neşter Operasyonu kapsamında soruşturma yapıldığıda dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır. Bu itibarla mahkemece, ceza soruşturmasındaki delillerde birlikte değerlendirilmek suretiyle davacı-karşı davalı ... Ltd.

Şti'nin davalı kuruma 104.351 dolardan dolayı borçlu olup olmadığı hususunda bilirkişilerden, taraf mahkeme ve Yargıtay denetimine elverişli rapor alınarak hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırıdır. Bozmayı gerektirir.

3-Davalı-karşı davacı kurum tarafından açılan ve eldeki dava doosyası ile birleştirilen ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/83 esas sayılı dava dosyasında verilen cevap dilekçesinde bahsi geçen davanın açıldığı tarihte davalı-karşı davacı idareye mahsuplaşma sonucu borçlu olunan miktarın 75.821 dolar olduğu bildirilmiştir. Davacı-karşı davalı ... Ltd. Şti ile davalı ...'nun bu beyanları kendilerini bağlayıcı nitelikte olup, idarenin anılan davanın açıldığı 16.3.2004 tarihi itibariyle alacağının 75.821 dolar olduğunun kabulü zorunludur. Oysa ki bilirkişi kurulu hükme esas alınan

7.2.2007 tarihli ek raporunda dava tarihine kadar mahsuplaşılan miktar çıktığında davalının dava tarihi itibariyle kalan alacağının 41.363 dolar olduğunu bildirmiş olup, bilirkişilerin ve mahkemenin bu kabulü davacı-karşı davalı ile davalı ...'nun az yukarıda anılan 75.821 dolara ilişkin beyanına aykırı olduğu için itibar edilemez.

Bu itibarla mahkemece davacı-karşı davacı şirket ile davalı ...'nun birleşen davaların açıldığı tarihte mahsuplaşma sonucu davalı-karşı davacı idareye ne kadar borcu olduğu hususu ile, davaların açıldığı tarihte var olan borcun ödendiği tarihe kadar işlemiş faizinin ne miktar olduğu hususunda (davalı-karşı davacı şirket ile davalı ...'nun birleşen davadaki 75.821 dolar yönünden kabulülleride dikkate alınmak suretiyle) bilirkişilerden rapor alınarak davalı idarenin var olan alacağı ile işlemiş faiz alacağının ne miktar olduğu hususunun belirlenerek hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmelidir.

Mahkemenin değinilen bu yönü gözardı ederek yazılı şekilde hüküm kurmuş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.