Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2009/8087 K.2009/14474

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, tarlasına dikip yetiştirmek üzere, ... Üniversitesi ... Meyve Araştırma ve Uygulama Merkezi başkanı ve asistanları olan davalıların bölümlerinde ürettiklerini söyledikleri, küt diken türü limon fidanlarını satın aldığını ve bedelini ödediğini, sözleşmenin de davalı ... adı ile yerine davalı ... tarafından imzalandığını, davalılarla devamlı olarak görüşme yapıp, bilgi ve talimatlarına uyduğu halde fidanlarda normal gelişmenin olmadığını, yaptığı araştırmada davalıların fidanları merkez dışından temin ederek verdiği, fidanların aşılamalarının yanlış ve hatalı yapıldığının, küt dikenli türü olmadığının anlaşıldığını ileri sürerek, maddi ve manevi zararının faizi ile ödetilmesini istemiş, birleşen dava ile de ek zaralarının tahsilini istemiştir.

Davalı ..., diğer davalıların yardımı ve gözetimi ile kendi özel fidanlığında yetiştirdiği fidanları davacıya sattığını, davacının da ... fakültesinde öğretim üyesi olduğunu ve bakım ve budama hatasının davacıya ait olduğunu ileri sürmüş, diğer davalılar da davacının Üniversitenin anlaşmalı olduğu fidanlık sahibi, davalı ...'den fidanları satın aldığını, ancak ...'in şehir dışında olması nedeni ile sözleşmeyi asistan olan davalı ...'ın imzaladığını, satıştan sonraki aşamada dikim ve bakım ile ilgili hiç bir görevi ifa etmediklerini bu nedenle sorumluluklarının bulunmadığını savunarak, davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafça temyiz edilmiştir.

Davacının alıcı ve davalılardan ... yerine ... tarafından satıcı sıfatı ile imzalanan sözleşme ile küt diken türü limon fidanlarının satışının kararlaştırıldığı, yargılama aşamasında alınan DNA analiz raporunda davacının bahçesinden alınan örnekler ile orjinal küt diken limonlardan alınan örneklerin aynı nitelikte olduğunun açıklandığı dosya kapsamı ile anlaşılmaktadır.

2009/8087-14474

Yargılama aşamasında alınan 5.9.2005 tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu limon bahçesinin 7-8 yaşlarında olup, ağaçların çoğunluğunda meyve olmadığı ve çok az kısmında da ağaç başına 1-3 kg. meyve olduğu, en kötü bakım şartlarında bile ağaç başına 5-10 kg. meyve alınmasının gerektiği, yine devamlı şekilde meyve verecek dalların kesildiği ve obur dalların bırakıldığı kabul edilse bile 3 yılın sonunda oluşacak dallardan meyve alınmasının mümkün olabileceği, bu nedenle küt diken çeşidinin bir çok sinonimimi olmasından dolayı büyük dikenli ve geç verime yatan bir küt diken çeşidi sinonimi olabileceği açıklanmış,

mahkemece aldırılan 6.2.2008 tarihli bilirkişi kurulu raporunda, muhalefet şerhi koyan bilirkişi görüşünde de, bu raporu destekler şekilde, 9 yaşına gelmiş kütdiken bahçesinin aşırı dikenlilik ve verimsizliğinin bahçede yapılan kültürel ve teknik uygulamalardan kaynaklanmasının çok düşük bir olasılık olduğu, mevcut durumun bütün ağaçlarda görülmesinin bahçedeki mevcut kütdiken tipinin genetik özelliği olduğu,

yani farkına varılmadan mutasyona uğramış bir bitkiden alınan aşı gözüyle oluşturulan damızlık bitkilerden alınan aşı gözleriyle fidanların aşılanmasından kaynaklanabileceği, azot gübrelemisi yapılmasının obur dal oluşumunu teşvik etmesinin mümkün olmadığı açıklanmıştır.

Aynı bilirkişi kurulunun çoğunluk görüşünde ise; başta fidanlarda gençlik döneminde yapılan derin budama, gübreleme ve yetiştiricilikte yapılan diğer hatalar nedeni ile obur dalların oluşumunun teşvik edildiği, obur dallardan alınan aşı gözleriyle aşı yapıldığı iddiasının gerçeği yansıtmadığı, bu bahçenin tesisinden önceki baklagillerin azot gübrelemesinin de obur dal teşvikine de etkisinin bulunduğu açıklanmıştIr.

Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan 5.9.2005 tarihli ve 6.2.2008 tarihli muhalif bilirkişi raporu birbirini destekler şekilde olup, mahkemece hükme esas alınan 2. bilirkişi raporunun çoğunluk görüşünün ise, bu raporların ileri sürdüğü iddiaları bilimsel ve gerekçeli şekilde karşılamadığı ve cevaplamadığı, genel ifade ile sonuca varıldığı anlaşılmaktadır. Bu raporlara dayanılarak hüküm tesis edilemez.

Mahkemece yapılacak ...; konusunda uzman yeniden oluşturulacak bilirkişi kurulu aracılığıyla davacının ileri sürdüğü iddialar konusunda, bilimsel, gerekçeli, ayrıntılı ve denetime elverişli rapor alınarak, hasıl olacak sonuca uygun bir karar verilmelidir. Aksi düşüncelerle yazılı şekilde davanın reddine karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.