Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2012/12441 K.2012/16758

Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı ile davalılar ... ve ... avukatınca temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı idare vekili, 23.02.2001 tarihli müfettiş raporuna göre davalı ...'ın Orman İşletme Müdürlüğünün muhtelif 12 ayrı tarihteki açık arttırmalı satışlarına girerek, ilk ihalede satışını yaptırmadığından emvallerin 2. ihalede satışa çıkarıldığını ve iki ihale bedeli arasında fark doğduğu, davalı ... dışındaki davalıların ise olay tarihlerinde işletme muhasebesinde görevli sayman, veznedar ve satış memuru oldukları ve ilgili ihalelerde imzaları olduğu için zamanında idari zararın tahsiline gitmedikleri için idarenin zararına sebep olduklarını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla toplam 7.759,39 TL idari zararın son bedel yatırma tarihlerinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini istemiştir.

Davalılar ..., ... ve Selahattin davanın reddini dilemişlerdir.

Mahkemece, bilirkişi raporu esas alınmak suretiyle toplam 4.359,21 TL nin davalılardan müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, (davalılardan Selahattin'in sadece 8.1.1999 itibariyle KDV dahil gecikme faizi olan 33,11 TL ile sorumlu olmak üzere aleyhine açılan davanın bu miktar üzerinden kabulüne); tazminat bedeli 1.392,91 TL nin 637,53 TL lik bölümüne 2. ihale son para yatırma tarihi olan

2012/12441-16758

16.12.1999 tarihinden itibaren, 755,38 TL lik bölümüne ise 2. ihale son para yatırma tarihi olan 22.10.1998 tarihinden tahsil tarihine kadar TC Merkez Bankasının kısa vadeli krediler için ön gördüğü reeskont faizinin uygulanmasına karar verilmiş; hüküm, davacı ile davalılar ... ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

1-Davacı, ihaleyi kazanan davalı ...'ın edimini yerine getirmemesi üzerine 2. ihaleyi yaptığını ileri sürerek, iki ihale arasındaki farkı talep etmektedir. Davacı, taahhüdünü yerine getirmeyerek sözleşmenin feshine neden olan davalı alıcı ...'dan, bu yüzden uğradığı olumsuz zararının ödetilmesini isteme hakkına sahiptir.

Burada olumsuz zararın miktarı belirlenirken, kural olarak kaçırılan fırsat ilkesi çerçevesinde, ilk ihalede davalıdan sonraki en iyi ikinci fiyat teklifiyle, makul sürede yöntemince yapılmış ikinci ihalede gerçekleşen fiyat arasındaki farkın esas alınması gerekir.

Öğreti ve uygulamada menfi zarar, “uyulacağına ve yerine getirileceğine inanılan bir sözleşmenin hüküm ifade etmemesi ve yerine getirilmemesi yüzünden güvenin boşa çıkması nedeniyle uğranılan zarar” olarak kabul edilmektedir. Sözleşmenin ifa edileceğine inanılarak başka bir sözleşme yapma fırsatının kaçırılmasın nedeniyle uğranılan zarar da, menfi zarar kapsamında değerlendirilmektedir.

Dairemizin öteden beri sapma göstermeyen ve Hukuk Genel Kurulu'nca da benimsenmiş bulunan kararlarına göre, davacının menfi zararının saptanmasında, ilk ihaleye davalının dışında katılanların bulunması halinde, davalının teklifinden sonraki en iyi teklif ile ikinci ihale fiyatı arasındaki fark esas alınmalı, şayet birinci ihalede davalıdan başka kimse ihaleye iştirak etmemiş veya davalıdan sonraki en iyi teklifin belirlenememesi halinde, birinci ihale tarihindeki piyasa cari fiyatıyla ikinci ihale bedeli arasındaki fark ile bu bağlamda ve bu amaçla yapılmış olan tüm giderler esas alınmalıdır.

Değinilen bu hususlar doğrultusunda belirlenen bedel davacının olumsuz zararını gösterir. Hükme esas alınan bilirkişi raporunda idare zararı belirlenirken ihale bedeli yatırılması gereken son tarih ile ihale bedeli yatırılan tarih esas alınarak yanlış hesaplama yapılmıştır.

Mahkemece, ihalelere ait tüm evraklar ile, birinci ihalede davalıdan başka teklif veren olup olmadığı, var ise verilen en iyi ikinci teklife ait belgeler davacıdan istenmeli, davalıdan başka ihaleye katılanın olması halinde onun teklif ettiği en iyi ikinci fiyat üzerinden, eğer davalıdan başka katılan olmamış ise, veya teklif verenin önerdiği fiyat belirlenemiyorsa, bu defa o günkü piyasa cari fiyatıyla ikinci ihale arasındaki farkın menfi zarar olarak tespiti açısından konusunda uzman bilirkişiden Yargıtay denetimine elverişli rapor alınmalı, sonucuna uygun karar verilmelidir.

2012/12441-16758 Mahkemece, yetersiz bilirkişi raporu ve aksine düşüncelerle yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir. 2-İhaleye katılan davalı ... dışındaki diğer davalıların sorumlu tutulmalarının sebebi anlaşılamamış, bu husus gerekçeli kararda açıklanmamıştır. Davalı ... dışındaki davalıların sorumlu tutulmaları yönünden verilen karar gerekçesiz olup, mahkemece bu davalıların sorumlu tutulma sebepleri açıklanmadan karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.