Yargıtay 13. Hukuk Dairesi E.2017/9509 K.2019/6948

... Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin kararının davalılar avukatınca duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine davalılar ... ve diğerleri vekili avukat ... geldi. Karşı taraftan gelen olmadığından onun yokluğunda davalılar vekili avukat ... ...'in huzuru ile duruşma yapılıp temyiz isteminin süresinde olduğu saptanıp, dosyanın incelenmesi sonucu gereği konuşulup düşünüldü.

KARAR

Davacı, davalılardan ...’ın ...Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifi başkanı, diğer davalı ...'un ise Kooperatif yönetim kurulu muhasip üyesi olarak 02/08/2014 tarihinde 31 adet büyükbaş hayvanı sözleşme karşılığı kendisinden kooperatif için satın aldığını, satış bedelinin 139.000,00-TL olduğunu ve alıcıların bu bedel için 22/08/2014 düzenleme tarihi olan 15/09/2014 günü ödemeli 20.000,00-TL bedelli, yine aynı tarih düzenleme ile 31/10/2014 ödeme tarihli 119.000,00-TL bedelli olmak üzere 2 adet kambiyo senedi keşide ederek verdiklerini, anlaşmaya göre hayvanları alıcılara teslim ettiğini,

satış bedelinin dava gününe kadar halen tahsil edilemediğini, öncelikle ve yasal gerek olarak alıcıların temsil ve imzaya yetkili oldukları ...Köyü Tarımsal Kalkınma Koop tüzel kişiliği aleyhine ...

İcra Müdürlüğü nezdinde 2014/394 Esas sayılı dosya ile icra takibinde bulunduğunu, kesinleşen bu takip sonunda kooperatif tüzel kişiliğinin hayvan alımından çok önce borç batağı içinde olduğunu ve diğer alacaklılar tarafından haciz kıskacına alındığını, kooperatif tüzel kişiliği gayrimenkul varlığının en baştan ... Bankası ...

Şubesi nezdinde çok yüksek bedelle ve birinci derecede ipotekli olduğunu, kooperatif işletmesinde hiç hayvan bulunmadığını, buna bağlı olarak süt geliri de dahil kooperatifin hiçbir gelirinin olmadığını, kendisinden satın alınan 31 baş hayvanın da davalılarca bir kısmının satıldığını, bir kısmının da derhal kestirilerek paraya çevrildiğini haricen öğrendiğini, kooperatif tüzel kişiliğini temsile yetkili başkan ... ve muhasip üye ... tarafından kooperatifin maddi gücü hakkında yanlış bilgi verilerek yanıltıldığını, satışa cevaz için aldatıldığını ve alıcıların iyi niyetleri olmadıklarını,

tüzel kişiliği temsile ve ilzama yetkili kişilerin tüzel kişilerin işlerinin görülmesinde gereken titizliği göstermeye ve kurumun başarısı için bütün gayretleri sarf etmeye zorunlu olduklarını, gerekli özenin gösterilmediği takdirde kusurlarından ileri gelen zararlardan sorumlu olduklarını, bu sorumluluklarının kooperatife, kooperatif ortaklarına ve üçüncü kişilere karşı şahsi sorumluluk şeklinde olduğunu, bu sorumluluğun hukuki müeyyidesinin verdikleri zararın tazmin olduğunu belirterek satın almış oldukları 31 adet hayvanın karşılığı olan 139.000,00-TL'nin 20.000,00 TL'sini 15/09/2014 tarihinden.

119.000,00-TL'sini ödeme tarihi olan 31/10/2014 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar, taraflarına husumet düşmediğini, kooperatif adına işlem yaptıklarını belirterek davanın reddini dilemiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemesinin 04/04/2017 gün, 2015/151 E-2017/40 kararı ile davanın kabulüne, Dava konusu 139,000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan alınarak davacıya verilmesine, dair verilen hükme karşı davalılar istinaf talebinde bulunmuştur.

... Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesinin kararının usul ve yasal düzenlemelere uygun olduğundan davalıların istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş; hüküm, davalılar tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dava, davacının davalıların kusurlu eylemleri ve kendisini kooperatifin maddi durumu konusunda yanıltılmasından kaynaklı olarak kooperatife satmış olduğu 31 adet hayvanın bedelinin davalılardan şahsi olarak tahsili istemine ilişkindir.

1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 99.maddesinin 1.fıkrası “Bu kanunda düzenlenen hususlardan doğan hukuk davaları, tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın ticari dava sayılır.” hükmünü içermektedir.

Mahkemece, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 62/3. maddesinde “Yönetim Kurulu üyeleri ve kooperatif memurları, kendi kusurlarından ileri gelen zararlardan sorumludurlar.” şeklinde yer alan düzenleme gerekçe gösterilerek davalılar satış bedelinden sorumlu tutularak davanın kabulüne karar verilmiştir. O halde eldeki davada da görevli mahkeme Ticaret Mahkemesidir.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re’sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak da söz konusu olmaz. Bu durumda mahkemece, davalı Kooperatif başkan ve muhasip üyesine yönelik açılan davanın niteliği değerlendirilerek Asliye Ticaret Mahkemesi’nin görevli olduğundan bahisle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirir.

2-Bozma nedenine göre davalıların temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.