Yargıtay 15. Ceza Dairesi E.2017/4525 K.2019/7498

Alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudun eksiltilmesi suçundan sanıklar hakkında açılan kamu davasının düşürülmesine ilişkin hükümler, katılan vekili tarafından temyiz edilmekle, dosya incelenerek gereği düşünüldü:

Bursa 2. İcra Müdürlüğünün 2011/6410 esas sayılı dosyası ile alacaklı .... tarafından sanık ...'in yetkilisi olduğu ... Petrol Ltd. Şti. aleyhine icra takibi başlatıldığı, şirket adına kayıtlı adına kayıtlı ...plakalı araç üzerine haciz konulduğu, sanık ...'in aracın icra satışında düşük bedelle tanık birine satın aldırabilmek ve ihaleye başkalarının girmesini önleyebilmek amacıyla aracın şanzımanı ve oto teyibini sökerek kazalı olduğu için tamir için ....

Otomotiv servisine bıraktığı, daha sonra da aracın bulunması için ihbar da bulunduğu, aracın bu halde fiili hacizinin yapılıp, bu halde satışa çıkarıldığı, aracın parçalarının olmaması ve bu parçaları tamamlatmanın yetkili serviste 7720 TL civarında özel servislerde ise 4100 TL civarında masrafının olması nedeniyle ihaleye katılımın sınırlı olduğu, sanık ...'in diğer sanık ...'ye ihaleye girip, aracı aldıktan sonra da aracı kendisine kiralamasını teklif ettiği, sanık ...'nin de bu teklifi kabul ederek, ihalede pey artımında bulunduğu ve ihalenin sanık ...'de kaldığı,

böylece araç sanık ... tarafından satın alınarak araç üzerindeki tüm haciz ve yakalamaların kaldırıldığı, katılan bankanın alacağını tahsil edemediği gibi aynı araç üzerine haciz koydurmuş diğer alacaklıların da alacağı tahsil etme şansının kalmadığı, bu şekilde sanıkların fikir ve eylem birlikteliği ile hareket ederek nitelikli dolandırıcılık suçunu işledikleri iddia edilen olayda;

Nitelikli dolandırıcılık suçu ile İİK'nun 331. maddesinde düzenlenen alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudun eksiltilmesi eylemi birbirlerinden ayrı ve bağımsız olup, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK’nın 225. maddesi uyarınca hükmün konusu duruşmanın neticesine göre iddianamede gösterilen fiilden ibaret olup, 14/08/2013 tarih ve 2013/1081 sayılı iddianame ile sanıkların, nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediğinden bahisle 5237 sayılı TCK’nın 158/1-d maddesi uyarınca cezalandırılması talebi ile kamu davası açıldığı,

bu suçun alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudun eksiltilmesi suçuna dönüşmeyeceği gözetilmeden, iddianamede tavsifi yapılan suçla bağlı kalınarak yargılamaya devamla karar verilmesi gerektiği ve sevk ve anlatıma göre, alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudun eksiltilmesi suçundan açılmış bir dava da bulunmadığı gözetilmeden, iddianamedeki eylemin dışına çıkılarak dava konusu yapılmayan suçtan, kamu davasının düşürülmesi şeklinde hükümlerin kurulması,

Kanuna aykırı olup, katılan vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde görüldüğünden, 5320 sayılı Kanun'un 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK'nın 321. maddesi uyarınca, hükümlerin BOZULMASINA, 02/07/2019 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğüne 20/12/2012 tarihinde gönderilen elektronik postalar içinde Bursa 2,3,6,7,11 ve 20. İcra Müdürlüklerine ait İcra takip dosyaları ile, Kestel İcra Müdürlüğüne ait bir kısım icra takip dosyalarında fiili haczin yapılıp satılan araçların hacizden evvel parçaları söküldüğü, daha sonra icra satışlarında çok düşük bedelle parçaları söken kişiler tarafından satın alındığını, bu şekilde haksız kazanç sağlanıldığının ihbar edildiği, bu nedenle 2012/80589 soruşturma numarası üzerinden soruşturmaya başlatıldığı, Bursa 2. İcra Müdürlüğünün 2011/6410 esas sayılı dosyasında şüpheli ...'in yetkilisi olduğu, ...

Petrol Limited Şirketi adına kayıtlı... plakalı aracın satışı ile ilgili soruşturmanın bu soruşturmadan tefrik edilerek 2013/51118 soruşturma numarasına kaydedildiği,

Bursa 2. İcra Müdürlüğünün 2011/6410 esas sayılı dosyasında alacaklı Deniz Bank tarafından borçlu... Petrol Limited şirketi aleyhine icra takibi yapıldığı, yapılan takip nedeniyle şirket adına kayıtlı ... plakalı araç üzerine haciz konulduğu, araca fiilen haciz yapıldığı, aynı araç üzerinde 133 değişik İcra Müdürlüklerince konulmuş haciz bulunduğu, fiili hacizi yapılan aracın şanzıman ve oto teyibinin eksik olduğu, 1. ihaleye katılanların pey sürmemesi üzerine 2. ihalenin 10/09/2012 tarihinde yapıldığı, ihaleye şüpheli ... haricinde 5 kişinin daha katıldığı, 23.050 TL bedelle aracın ...'ye ihale edildiğinin tesbit edildiği,

Araç üzerinde eksik bulunan parçaların ... A.Ş'den alınan fiyat listesine göre 7720 TL'ye tamamlanabileceği, 01/04/2013 tarihli tutanağa göre 4100 TL'ye çıkma yedek parça ile tamamlanabileceğinin tesbit edildiği,

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; sanık ...'in yeklisi olduğu...

Petrol Limited Şirketi adına kayıtlı ... plakalı kamyonetin müşteki firma adına rehinli olduğu ve müşteki firma tarafından icra takibi yapıldığı, aynı araç üzerinde başka icra müdürlüklerince de konulmuş ihtiyati haciz yakalama ve haciz kayıtlarının bulunduğu ve bu aracın yakalamalı olarak arandığı, bu nedenle sanık ...'in aracı trafikte kullanamadığı ve başkasına satamadığı, sanık ...'in aracın üzerindeki hacizleri temizleyebilmek ve aracı İcra Satışında düşük bedelle tanıdığı birine satın aldırabilmek ve ihaleye başkalarının girmesini önleyebilmek amacıyla aracın şanzımanı ve oto teyibini sökerek kazalı olduğu için tamir için...

Otomotiv servisine bıraktığı, daha sonra da aracın bulunması için ihbar da bulunduğu, aracın bu halde fiili hacizinin yapılıp yine bu halde satışa çıkarıldığı, aracın parçalarının olmaması ve bu parçaları tamamlatmanın yetkili serviste 7720 TL civarında özel servislerde ise 4100 TL civarında masrafının olması nedeniyle ihaleye katılımın sınırlı olduğu, şüpheli ...'in diğer sanık ...'ye ihaleye girmesini araçları aldıktan sonra da araçları kendisine kiralamasını istediği, ...'nin de bu teklifi kabul ettiği, sökülen parçalar sanıkların elinde olduğu için ihalede Pey artımında bulundukları ve ihalenin ...'de kaldığı,

bu şekilde aracın satın alınarak araç üzerindeki tüm haciz ve yakalamaların kaldırıldığı ve aracın serbestçe trafikte dolaşımının sağlandığı, müşteki bankanın alacağını tahsil edemediği gibi aynı araç üzerine haciz koydurmuş diğer alacaklıların da alacağı tahsil etme şansının kalmadığı bu şekilde sanık ...'in kamu kurumu olan icra müdürlüğünü aracı kılarak dolandırıcılık suçunu işlediği,

şüpheli ... de suçun işlenmesi sırasında diğer şüpheliye yardımda bulunarak suçun icrasını kolaylaştırmak suretiyle bu suça yardım etme suçunu işlediği iddiasıyla sanık ...'in eylemine uyan TCK.nun 158/1-d ve sanık ...'nin eylemine uyan TCK.nun 158/1-d, 39/2-c, gereğince cezalandırılmaları istemiyle kamu davası açıldığı,

Yargılama sonunda; sanıkların eyleminin, alacaklısını zarara sokmak kastı ile mevcudunu eksilten borçluların cezasını düzenleyen İİK'nun 331.maddesi kapsamında kalmış olması (İİK'nun 331/1.maddesi " Haciz yolu ile takip talebinden sonra veya bu talepden önceki 2 yıl içinde borçlu ; alacaklısının zarara sokmak maksadı ile, mallarını veya bunlardan bir kısmını mülkünden çıkartarak,

telef ederek veya kıymetten düşürerek hakiki surette yahut gizleyerek..") yine İİK'nun 347.maddesinde bu fiilden sonra şikayet hakkının fiilin öğrenildiği tarihten itibaren 3 ay ve her halde fiilin işlendiği tarihden itibaren 1 yıl geçmekle düştüğünün belirtilmesi karşısında, suç tarihinden itibaren yasada belirtilen yasal süresi içerisinde şikayet bulunmadığından sanıklar hakkında açılan kamu davasının düşürülmesine hükmedildiği,

Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonunda;nitelikli dolandırıcılık ile İİK'nun 331. maddesinde düzenlenen alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudun eksiltilmesi suçu birbirlerinden ayrı ve bağımsız suçlar olup, iddianame ile sanıkların, nitelikli dolandırıcılık suçunu işlediğinden bahisle 5237 sayılı TCK’nın 158/1-d maddesi uyarınca cezalandırılması talebi ile kamu davası açıldığı, bu suçun alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudun eksiltilmesi suçuna dönüşmeyeceğinden bahisle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

Somut olayda;sanık..., katılan Denizbanktan çektiği kredi borcuna karşılık suça konu araç üzerine rehin konulmuştur. Bir süre sonra araç kaza yapmış ve serviste tamir edilmiştir. Bu sırada borcun ödenmemesi nedeniyle araç fiili haciz için aranmaktadır. Araca el konulacağından haberdar olan sanık aracın kıymetli parçalarını söküp, serviste saklamıştır.

Bilahare araç icra marifetiyle sanık ... ile önceden beri fikir ve eylem birliği içinde olan ve sanık ... tarafından değerinden çok düşük bedelle satın alınmıştır. Daha sonra saklanan parçalar araca takılmıştır. bu kez sanıklar eksik parçaları tamamlayıp yeniden kıymetli hale getirdikleri aracı üçüncü kişiye satıp menfaat temin etmişlerdir.

Aracı icra marifetiyle satılması nedeniyle araç üzerindeki 67 adet hacizde etkisiz hale gelip alacaklarını tahsil imkanı kalmadığı gibi, katılan bankada ancak alacağının cüzi bir kısmını tahsil edebilmiştir.

İcra ve iflas kanunun 331. maddesinde yer alan düzenlemede, alacaklıyı zarara sokmak için hacizli malın değerinde eksiltme yapılması yeterli iken, somut olayda sanık...nin araçtaki kıymetli parçaları söküp saklayarak önce değer eksilttiği, bilahare diğer sanık ile anlaşarak aracı icra dairesinden düşük bedelle satın alınmasını sağladıktan sonra yeniden satmak suretiyle hakkındaki tüm icra takiplerini hükümsüz kılarak borçtan kurtulduğu gibi ayrıca haksız menfaat temin etmiştir.

Bu şekilde sanıklar başından itibaren dolandırıcılık kastını ortaya koymuştur.

Bu nedenle iddianamede belirtildiği üzere sanığıkların eylemine uyan TCK nun 158/1-d maddesi gereğince cezalandırılması gerekirken, sanıkların eyleminin İİK'nun 347.maddesinde belirtilen suçu oluşturduğu, dolandırıcılık suçunun da alacaklısını zarara sokmak maksadıyla mevcudun eksiltilmesi suçuna dönüşmeyeceğinden bahisle hükmün bozulması yönünde görüş bildiren sayın çoğunluğun düşüncesine iştirak etmiyorum.

KARŞI OY

Sanık ... borç nedeniyle şanzımanı ve beyni gibi önemli parçalarını gizlediği kayden hacizli suça konu aracı alacaklı vekili görüşüp muhafaza altına alınarak haczinden sonra eylem ve fikir birliği içinde bulunduğu diğer sanık ...'yle anlaşarak

2. İhalede yaptığı hileli davranışlarla değeri düşen aracı ucuz fiyata satın almasını sağlayıp daha yüksek miktara satarak araç üzerinde mevcut bulunan 67 adet hacizi etkisiz hale getirdiği bu işlemi yaparken icra dairesini aracı kıldığı;

Eylemin 2004 sayılı İİK 331. maddesi olarak değerlendirilemeyeceği zira; söz konusu madde kasten alacaklıyı zarara sokma maksadıyla mallarını eksiltmekten bahsettiği oysa burada önce aracın değerli parçalarını gizleyip sonra anlaştığı ihaleye soktuğu diğer sanık aracı alarak hileli davranışlarda bulunup menfaat temin ettiği göz önüne alınarak sanıkların eyleminin TCK 37 delaletiyle TCK 158/1-d olduğunu düşündüğümden sayın çoğunluğun görüşüne katılmamaktayım.