Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2006/5196 K.2006/6790

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili tarafından istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacı vekili avukat ... ve avukat ... ile davalılar vekili avukat ... .... Temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra vaktin darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmıştı.Bu kere dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü

KARAR

Taraflar arasındaki uyuşmazlık 28.11.1997 asıl ve sonradan düzenlenen protokoller gereğince ... Olimpiyat Stadı İnşaatı Yapım işinden kaynaklanmıştır. Hakem heyetince verilen kararın iptali için açılan dava sonucunda mahkemece, hakem kararının iptali için yasada öngörülen iptal şartlarının bulunmadığı görüşü ile davanın reddine karar verilmiş, karar davacı Olimpiyat Kurulu tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle 25.12.2003 tarihli, taraf vekillerince imzalanan protokolde uyuşmazlığın 4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu hükümleri çerçevesinde çözümlenmesinin kabul edildiği, protokolü imzalayan kişilerin bilahare yetkilendirilerek protokole icazet verilmiş bulunmasına, hak ve fiil ehliyetine uygulanacak hukukun milli hukuk olması gerektiğinden sözleşmeyi imzalayan kişilerin ehliyetsiz olduğuna ve sair iptal nedenlerine ilişkin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Davacının sair temyiz itirazlarına gelince; temyize getirilen iptal sebeplerini İstanbul Atatürk Stadyumu Ek 4 Sözleşmesi kapsamındaki işler oluşturmaktadır. Hakem davasının davacısı olan yüklenici şirketler bu sözleşme uyarınca ödenmeyen imalât bedelini, bunun faizini ve yaptırılmayan işlerden dolayı uğranılan kâr kaybı ile faizinin tahsiline karar verilmesini istemişlerdir.

Hakem heyetince tayin olunan bir bilirkişinin huzuruyla keşif icra olunup mahallinde inceleme yaptırılmış ve bilirkişiden rapor alınmıştır. Ancak bilirkişice düzenlenen raporda alacak miktarı saptanıp gösterilmediğinden hakem heyetince bizzat hesaplanan miktarın tahsiline karar verilmiştir.

Hakem heyetince ek sözleşme 4.uyarınca asıl iş bedeli (ihtilafa hasren) 14.950.000 USD., ek iş miktarı da 5.050.000 USD olarak kabul edilerek toplam iş bedeli 20.000.000 USD olarak değerlendirilmiş ve yüklenici tarafından eksik bırakıldığı için İstanbul Büyükşehir Belediyesince yapılmasına karar verilen ve bu konuda imzalanan sözleşmedeki 10.270.000 USD tenzil olunarak yüklenicilerin yaptığı imalâtın 9.730.000 USD olduğu sonucuna varılmıştır.

Davacının talebi 9.392.500 USD olduğu için bu miktardan ödenen 4.409.957 USD’ın tenzili ile bulunan 4.982.543 USD.nin tahsiline karar verilmiştir. Bu hesaplama şekline iş sahibince itiraz edilmiş ve iptal nedeni olarak gösterilmiştir.

Gerçekten de toplam iş bedeline katılan 5.050.000 USD iki kalem yapım işinin bedelinden oluşmaktadır. Bunlardan birisi 4.maddede gösterildiği üzere stadyumun kuzey bölgesinin kazı ve tesviye işlerinin bedeli olup 2.200.000 USD + KDV, diğeri ise güney bölgesine yerleştirilecek olan ve madde 3, alt madde 1’de tanımlananın aynısı çok renkli ikinci skorboard bedeli olup tutarı 2.850.000 USD + KDV’dir.

Böylece hakem heyetince de kabul edildiği üzere toplam bedel 20.000.000 USD olmaktadır. Ne var ki, hakem heyetinin kabulünün aksine bu iki iş kalemi İstanbul Büyükşehir Belediyesi ile yapılan 06.06.2003 günlü sözleşme kapsamında bulunmamaktadır. Bu protokolün ikinci sayfasında belirtilen çok renkli skorboard bedeli de 5.050.000 USD.lik ek iş kapsamında değildir. Taraflarca da 5.050.000 USD tutarındaki ek işlerin yapılmadığı kabul edilmektedir.

Kısaca bu işler Belediye ile yapılan protokol kapsamında olmadığı gibi yüklenici tarafından da yapılmamıştır. Başkasına yüklenici namına yaptırıldığı iddia ve ispatlanmış değildir. Böyle olunca ek iş bedelinin toplam iş bedeline eklenerek yüklenici alacağının hesaplanması doğru olmamıştır. Hakem heyetinin hesaplama şekli nazara alındığında davacının alacağı.

14.950.000-10.270.000=4.680.000 USD’den ibaret olup bu miktardan yapılan 4.409.957 USD ödeme düşüldüğünde 271.023 USD + KDV.sinden ibarettir. Saptanan bu sonuca göre davada tahsili talep edilmeyen ve yapıldığı da ileri sürülmeyen ikinci skorboard bedeli ile kuzey bölgesinin kazı ve tesviye işleri bedeline hükmedildiği, yani “talep edilmeyen bir konuda karar verildiği” anlaşılmaktadır.

4686 sayılı Milletlerarası Tahkim Kanunu’nun 15/1.e maddesinde, hakem veya hakem kurulunun tahkim anlaşması dışında bir konuda karar verdiği veya istemin tamamı hakkında karar vermediği yada yetkisini aştığı durumlarda iptal sebebinin oluştuğu kabul edilmektedir. Talep bulunmayan bir konuda karar verilmesi halinde hakemlerin yetkisini aştığı kabul edilmelidir.

Bu nedenle mahkemece; talep edilmeyen bir konuda karar verilmesi nedeniyle 4686 sayılı Kanunun 15/1.e maddesindeki iptal sebebinin oluştuğu kabul edilerek hakem kararının iptaline karar verilmesi yerine bu husus üzerinde durulmadan davanın reddi doğru olmamış, temyiz itirazının kabulü ile kararın bozulması gerekmiştir.