Yargıtay 15. Hukuk Dairesi E.2014/250 K.2014/2667

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hüküm davalı-birleşen davalarda davacı D.. M.., davacı-birleşen davada davalı C.. Ö.. ile birleşen 2004/579 Esas sayılı davada davalı A.. B.. vekillerince temyiz edilmiş, davacı-birleşen davada davalı C. Ö. vekili tarafından duruşma istenmiş olmakla duruşma için tayin edilen günde davacılar vekili Avukat M.A. K., davalılar C. Y. ve 28 arkadaşı vekilleri Avukat E. A. Y. ve Avukat H.B., davalı A.. B.. vekili avukat F. Ö.

Ş., davalı O.Ü.K. vekili Avukat A. K. ve davalı N.. D.. vekili Avukat S. U. geldi. Diğer davalılar gelmedi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar avukatları dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle mahalline iade edilen dosya ikmâl edilerek gelmiş dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği konuşulup düşünüldü:

- KARAR -

Yanlar arasındaki uyuşmazlık, Tunceli Uzunçayır Barajı ve HES İnşaatı işine ait 24.12.1993 tarihli sözleşmeden kaynaklanmaktadır.

Yüklenici tarafından açılan asıl davada; işin %99 seviyede tamamlanarak su tutma aşamasına getirildiği %01 seviyedeki kalan işlerin geçici kabulün yapılmasına engel teşkil etmediği gibi, tamamlanamamasının davalı idarenin kusurundan yani sözleşme kapsamı dışında bulunan elektromekanik işlerin davalı idarece ihaleye çıkarılmamasından kaynaklandığı ileri sürülerek işin geçici kabule hazır olduğunun hükmen tesbitine, kesin hesabın mahkemece çıkartılarak kazı nakliyelerinde (A) katsayısından, sanat yapıları kazılarında derinlik zammından, santral binası ve enerji kırıcı havuzunda su tahliye bedellerinden,

kazılarda ilave olarak ödenmesi gereken su zamlarından, baraj daimi teçhizatından, püskürtme betonu içine konan iksagunit beton priz çabuklaştırıcı kimyasal katkı malzemesinden, 2004 yılında santral binasında yapılan çeşitli işlerden heyelan bölgesinde yapılan kayar kalıp bedellerinden, Sayıştay kesintilerinden, santral binası kalıp bedellerinden, otomatik beton santrali ile tartı usulüne göre imal edilen beton ve betonarme bedellerinden ve kesin hakedişten kaynaklanan 10.000.000,00 TL alacağın tahsili istenmiş, fazla haklar saklı tutulmuştur.

D.. M.. tarafından açılan 2004/579 ve 2005/35 Esaslı birleşen davalarda da; sözleşme ve ekleri ile mevzuat hükümlerine aykırı olarak imalât değişiklikleri yapılmak, yeni fiyat tutanakları tanzim edilmek, hatalı ve özel pozlardan ödeme yapılmak suretiyle toplam 94.901.420,48 TL fazla ödemeye neden olunduğu ileri sürülerek bu miktar fazla ödemenin, davalı yüklenici ile idare elemanlarından sorumlulukları oranında müştereken ve müteselsilen tahsili istenmiştir.

Mahkemece, Dairemizin 11.05.2009 tarih ve 2008/315 Esas, 2009/2739 Karar sayılı bozma ilâmına uyularak, asıl davada; "dava konusu Tunceli Uzunçayır Barajı ve HES Tesisleri İnşaatı'nın geçici ve kesin kabullerinin taraflarca yapıldığı tespit edilmiş olmakla bu konuda yeniden karar tesisine yer olmadığına, asıl davanın kabulü ile dava konusu Tunceli Uzunçayır Barajı ve HES Tesisleri İnşaatı'nın gerçekleştirilen kesin hesap hakedişi sonucuna göre davacının 30.824.325,00 TL alacaklı olduğunun tespitine, taleple bağlı kalınarak tespit olunan bu miktardan 10.000.000,00 TL'nin davalı D..

M..'nden tahsiline, dava tarihinden itibaren hüküm altına alınan meblağa değişen oranlarda ticari temerrüt faizi yürütülmesine" birleşen davaların ise ayrı ayrı reddine karar verilmiş, karar, asıl davanın davalısı ve birleşen davaların davacısı idare vekili, davacı ve birleşen 2004/579 Esas sayılı davanın davalısı yüklenici ve birleşen dosyada davalı A.. B.. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara ve mahkemece uyulan bozma kararı gereğince inceleme yapılarak hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve bozmanın şümulü dışında kalarak kesinleşen cihetlere ait temyiz itirazlarının incelenmesinin artık mümkün olmamasına göre davacı ve birleşen 2004/579 Esas sayılı davada davalı yüklenici ile birleşen 2004/579 Esas sayılı davada davalı olan A.. B..'un tüm, davalı DSİ vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Mahkemenin asıl davanın kabulüne, birleşen davaların reddine ilişkin önceki karar Dairemizin 11.05.2009 tarih ve 2008/315 Esas, 2009/2739 Karar sayılı ilâmıyla bozulmuş ve mahkemece bozma ilâmına uyulmuştur.

Hükmüne uyulan Dairemiz bozma ilâmında "sanat yapısı kazılarında derinlik zammı" ve "kazılarda ilave olarak ödenmesi gereken su zamları" ile ilgili taleplerin tamamen reddi gereğine değinildiği halde, mahkemece bilirkişilerin aksine görüşü ile bağlı kalınarak kesin hesaba bu iki kalem alacak dahil edilmiştir.

Yine bozma ilâmında, işin kesin hesabı çıkarılırken yapılan işlerin uygulama yılı itibariyle saptanan bedelinin esas alınması, geçici kabul itibar tarihi olarak kabul edilen "2004 yılına güncellenmemesi" gerektiğine de değinildiği halde bilirkişilerce "püskürtme betonu içine konulan kimyasal katkı malzemesi (iksagunit) bedeli, 2003 yılı yerine, 2004 yılı fiyatları ile hesaplanarak kesin hesaba dahil edilmiştir.

Bozma ilâmına uyulmakla kural olarak tarafların yararına "usuli kazanılmış hak" oluştuğundan, bozmada işaret edilen hususların noksansız olarak yerine getirilmesi zorunludur. Oysa mahkemece bozma ilâmına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.

Ayrıca, 02.11.2011 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 662 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 58. maddesi ile "10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu'nun eki (1) sayılı cetvelin 48 ve 51. Sıraları ile anılan Kanun'un eki (II) sayılı cetvelin "B) Özel Bütçeli Diğer İdareler" bölümünün 19. Sırası yürürlükten kaldırılmış, anılan Kanun'un eki (II) sayılı cetvelin "B) Özel Bütçeli Diğer İdareler" bölümüne "42) Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü sırası eklenmiştir" hükmü getirilmiştir.

Yapılan bu düzenlemeyle özel bütçeli idareler kapsamına alınan D.. M..'nün 492 sayılı Harçlar Yasası'nın 13/J maddesi hükmünden kaynaklanan yargı harçlarından muafiyetinin ortadan kalktığı gözetilmeksizin harca tabi kurumlardan olduğu halde D.. M..'nün ilâm harcı ile sorumlu tutulmaması da doğru olmamıştır.

Bozma ilâmına uyulmakla karşı taraf yararına usuli kazanılmış hak doğacağından ve bozma gereklerinin yerine getirilmesi zorunlu olduğundan, yukarıda açıklandığı şekilde bozma ilâmının gereği eksiksiz yerine getirilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.