Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2008/2504 K.2008/1983

3402 S. KADASTRO KANUNU [ Madde 13 ]

3402 S. KADASTRO KANUNU [ Madde 14 ]

3402 S. KADASTRO KANUNU [ Madde 16 ]

"İçtihat Metni"

Taraflar arasında kadastro tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, İnceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, gereği görüşüldü:

Kadastro sırasında 165 ada 37 parsel sayılı 64410.43 metrekare yüz-ölçümündeki taşınmaz 4753 sayılı Yasa ile oluşan tapu kaydı nedeniyle davalı Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı S.Osman, yasal süresi içinde irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulü ile çekişme konusu 165 ada 37 parselin teknik bilirkişi rapor ve krokisinde (A) harfi ile işaretli alan dışında kalan 30911.38 metrekarelik kısmın davacı S.Osman adına, (A) kısmın ise davalı Hazine adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından taşınmazın (A) harfi ile gösterilen kısım dışındaki bölümü hakkında temyiz edilmiştir.

Mahkemece taşınmazın temyize konu edilen bölümünün Hazine adına 4753 sayılı Yasa ile oluşan tapu kaydının tesisinden geriye 20 yılı aşkın davacı ve bayilerinin zilyetliklerinde bulunduğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Taşınmaza uygulanan Hazine tapusu 4753 sayılı Yasa ile oluştuğu ve dayanağını oluşturan belirtmelik tutanağında taşınmazın mer'adan elde edildiği belirtilmiştir.

Mer'aya ilişkin uyuşmazlıklarda yerel bilirkişilerin komşu köyden ve davada yararı bulunmayan kişiler arasından seçilmesi taraf tanıklarının da aynı yönteme uygun olarak belirlenmesi gerekir. Mahkemece mahallinde yapılan keşifte aynı köyden mahalli bilirkişi dinlendiği gibi, belirtmelik bilirkişilerin sağ olup olmadığı araştırılmamış ve sağ olan bilirkişiler tanık sıfatı ile dinlenmemiş, taşınmazın mer'adan açılıp açılmadığı tam olarak araştırılmamıştır.

Taşınmaza komşu bulunan tüm parsellerin kadastro tespit tutanakları ve dayanakları getirtilerek tespitlerinin kesinleşip kesinleşmediği, kesinleşmişse ne suretle kesinleştikleri belirlenmemiştir.

Taşınmazın temyiz edilmeyen (A) kısmının kum ocağı vasfında olduğu belirlendiğinden, kalan nizalı kısmın kumluk vasfında olup olmadığı yönünde jeolog bilirkişi dinlenmemesi ve taşınmazın niteliği hususunda tek kişilik ziraat bilirkişinin hükme yeterli olmayan raporu İle yetinilmesi de doğru değildir. Eksik inceleme ile hüküm kurulamaz.

Doğru sonuca varılabilmesi için öncelikle taşınmazı dıştan çevreleyen komşu parsellerin onaylı tutanak suretleri ve dayanağı olan tüm kayıtlar getirtilip dosyaya konulmalı, mahallinde yeniden taşınmazın bulunduğu köye komşu köyler halkından seçilecek, yöreyi iyi bilen, yaşlı ve yansız yerel bilirkişiler ve aynı yöntemle gösterilecek taraf tanıkları, sağ olan be-lirtmelik bilirkişileri, jeolog bilirkişi ve üç kişilik ziraat mühendisi kurulu ve fen bilirkişi katılımı ile keşif yapılmalı,

yapılacak keşifte yerel bilirkişi ve tanıklardan taşınmazların öncesinin bilinmeyen bir zamandan beri geleneksel bir biçimde mer'a olarak kullanılıp kullanılmadığı, taşınmazın mer'adan elde edilip edilmediği maddi olaylara dayalı olarak sorulup bilgi alınmalı, belirtmeiik bilirkişileri tanık sıfatı ile dinlenerek belirtmeiik tutanağında belirtilen hususların doğru olup olmadığı etraflıca sorulup saptanmalı, uzman ziraat bilirkişi kurulu atladığı ile taşınmaz bizzat mahkemece görülüp gözlenmeli, taşınmazın kumluk vasfında olup olmadığı hususunda jeolog bilirkişiden,

taşınmazın toprak yapısı ve niteliği hususunda üç kişilik ziraat bilirkişi kurulundan ayrıntılı rapor alınmalı, uzman bilirkişi fen memurundan keşfi izlemeye, bilirkişi sözlerini denetlemeye elverişli rapor alınmalı, komşu parsellerin kadastro tespit tutanaklarının kesinleşip kesinleşmediği ve ne suretle kesinleştiği araştırılmalı, kpmşu parsellerin dayanağını oluşturan kayıtların taşınmaz yönünü ne olarak okuduğu belirlenmeli, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.