Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2013/7784 K.2013/9071

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı. Gökova Beldesinde yapılan kadastro sonucu tapulama harici bırakılmış olan ve doğusu, kuzeyi ve güneyi yol, batısı ... taşınmazı ile çevrili yaklaşık 130 m2 miktarlı taşınmaz hakkında kadastro sonrası imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı olarak 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 17. maddeleri uyarınca tescil istemiyle dava açmış;

yargılama sırasında çekişmeli yerin ... ve ... sayılı parseller olarak sırasıyla 130.70 metrekare ve 144.65 metrekare yüzölçümleriyle davalı Hazine adına ihdas suretiyle tescil edilmesi nedeniyle, davasını, tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde muhdesat bedelinin tahsili yönünde ıslah ettiğini bildirmiştir. Daha sonra ... sayılı parsel de, imar uygulamasına tabi tutularak ... ada ... sayılı imar parseli oluşturulmuştur.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, davacının davalı ... hakkındaki davasının husumet nedeniyle reddine; davacının, davalı Hazine hakkındaki davasının ise kabulü ile Muğla İli Ula İlçesi, Gökova Köyü, Kozlukuyu mevkiinde bulunan ... parsel sayılı taşınmazın davalı ... adına olan tapusunun iptali ile davacı İsmail oğlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline; yine Gökova Köyü, Kozlukuyu mevkiinde bulunan ... ada ... parsel sayılı taşınmazın davalı ... adına kayıtlı 395/2400 oranındaki hissesinin iptali ile davacı İsmail oğlu ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, tescil istemiyle açılıp; yargılama sırasında ihdas suretiyle Hazine adına tapu kayıtları oluşturulması nedeniyle, tapu iptal ve tescil, olmazsa muhdesatın bedelinin tahsili talebine dönüştürülmüştür. Mahkemece; “davacı yararına 3402 sayılı Yasa'nın 14 ve 17. maddelerinde öngörülen koşulların gerçekleştiği” gerekçesiyle yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm kurmaya yeterli bulunmamaktadır.

Öncelikle, dava konusu taşınmazların bulunduğu birliğin hangi tarihte kadastroya tabi tutulduğu ve taşınmazların hangi nedenle tespit harici bırakıldıkları, ilk defa hangi tarihte imar planı kapsamına alındıkları ve bu planın kesinleşme tarihi tam olarak açıklığa kavuşturulmadığı gibi, 3402 sayılı Yasa'nın 14. maddesindeki belgesiz araştırması da tamamlanmamış, Kadastro Müdürlüğü ve Hukuk Mahkemeleri Yazı İşleri Müdürlüğünden soruşturma yapılmamıştır.

Ayrıca komşu parsellerin kadastro tutanakları

2013/7784-9071

ve dayanak belgeleri de getirtilmemiş; dava dilekçesinde Mal Müdürlüğü numarası yazılmasına ve davalı Hazine de davacının ecrimisil ödediğini ileri sürmesine rağmen bu husustaki belgeler de temin edilerek incelenmemiştir. Öte yandan, yapılan uygulama sonucu düzenlenen teknik bilirkişi raporlarının da hüküm kurmaya yeterli ve elverişli olduğu söylenemez.

Çekişmeli taşınmazların hangi tarihli hava fotoğrafı ve haritada hangi nitelikte gözüktükleri açıklanmadığı gibi imar-ihyanın ne zaman başlayıp ne zaman bittiği ve çekişmeli taşınmazların hangi süreyle kullanıldığı, zilyetliğin ekonomik amaca uygun olup olmadığı kuşkuya yer bırakmayacak biçimde ortaya konulmamıştır.

O halde doğru sonuca varılabilmesi için; komşu parsellerin tesisinden itibaren kayıtları ve dayanak belgeleri getirtilmeli, çekişmeli taşınmazların hangi tarihte hangi nedenle tespit harici bırakıldıkları, ilk defa hangi tarihte hangi imar planı kapsamına alındıkları açıklığa kavuşturulmalı, ecrimisille ilgili belgeler celbedilmeli, dava konusu yerlere ilişkin kadastral pafta örneği, memleket haritası (1/25000 ve 1/5000 ölçekli haritalar),

1/5000 ölçekli standart topoğrafik fotogrametrik harita ile imar-ihya öncesi ve sonrası evreleri kapsayacak şekilde beşer yıllık üç ayrı evreye ait hava fotoğraflarıyla stereoskopik inceleme için model oluşturacak ardışık ve bindirmeli iki hava fotoğrafı ve varsa en eski uydu fotoğrafları temin edilmeli, mahallinde yeniden keşif yapılarak,

üç kişilik jeodozi ve fotogrametri mühendislerinden oluşturulacak bilirkişi heyeti ile Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü Öğretim Üyelerinden seçilecek üç kişilik bilirkişi kuruluna inceleme yaptırılarak çekişmeli taşınmazların imar-ihya öncesi niteliği ile imar-ihyanın hangi tarihte başlayıp, hangi tarihte tamamlandığı, zilyetliğin başlangıcı ve sürdürülüş biçimi kuşkuya yer bırakmayacak biçimde saptanmalı, yine belgesiz araştırması tamamlanmalı; böylece toplanan ve toplanacak olan deliller çerçevesinde bir karar verilmelidir.

Kabule göre de, dava konusu taşınmazlardan 3429 parsel sayılı taşınmazın imar uygulamasına tabi tutularak oluşturulan ... ada ... sayılı imar parselinde Hazine adına 395/2400 payının tescil edildiği gözetilerek, ... ada ... sayılı parselin ve onu oluşturan tüm parsellerin tapu kayıtları (kütük sayfaları) ve şuyulandırma cetveli getirtilerek, anılan imar parselindeki Hazine payının tamamının 3429 sayılı parselden gelip gelmediğinin tespiti açısından da bir denetleme yapılmamıştır.