Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2014/9420 K.2014/10043

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Yargıtay bozma ilamında özetle; "hükme esas alınan 29.09.2010 tarihli teknik bilirkişi raporunun yetersiz ve denetimden uzak olduğu belirtilerek; teknik bilirkişi krokisinde kabule karar verilen (K) ve (L) ile gösterilen bölümlerin zeminde yer aldığı belirtilen dereye göre konumunun tespiti ile bu bölümlerin çevre parselleri ve dere ile birlikte gösteren çeşitli açılardan çekilecek renkli fotoğraflarının dosya arasına konulması,11.02.2011 tarihli jeoloji yüksek mühendisi ve uzman ziraatçi tarafından birlikte düzenlenen bilirkişi raporunda (B) ve (C) harfleri ile nitelikleri açıklanan taşınmaz bölümlerinin,

önceki raporlar da dikkate alınmak sureti ile, üç kişilik teknik bilirkişinin raporunda ayrı ayrı miktarları ile gösterilmesinin sağlanması" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda 12.11.2013 tarihinde harita mühendisi bilirkişi heyet raporuna ekli koordinatlı krokide (b) harfi ile gösterilen 3.364,77 metrekarelik, (C) harfi ile gösterilen 882,16 metrekarelik, (E) harfi ile gösterilen 4.460,63 metrekarelik, (G) hargi ile gösterilen 9.868,88 metrekarelik kısımların ayrı ayrı parsel numaraları verilmek suretiyle davacı Niyazi oğlu 1948 doğumlu R..

G.. adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece; temyize konu taşınmazlar üzerinde davacı lehine, imar ihyaya dayalı tescil koşullarının oluştuğu gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Mahkemece bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozma ilamına uyulmakla taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozma ilamında işaret edilen hususların eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Mahkemece çekişmeli taşınmaz bölümlerine komşu tutanak ve dayanakları, davalı iseler dava dosyaları getirtilmemiş, çekişmeli taşınmaza ait hava fotoğrafları getirtilerek jeodezi ve fotogrametri mühendisi aracılığıyla inceleme yaptırılmamış, jeolog ve ziraat bilirkişisinden taşınmaz bölümlerinin nitelikleri ile ilgili ayrıntılı rapor alınmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve inceleme ile hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca doğru sonuca varılabilmesi için; dava tarihi olan 2005 tarihinden 15 ve 20 yıl öncesine ait (1990-1985) stereoskopik hava fotoğrafları getirtilip dosya arasına konulmalı, ayrıca tüm komşu parsellerin kadastro tutanakları ile varsa dayanağı olan kayıtlar tesisinden itibaren tüm tedavülleri ile birlikle getirtilmeli, davalı olanlar varsa dava dosyaları getirtilerek keşif tutanakları ile birlikte incelenmeli, tarafların bildirdikleri zilyetlik tanıkları ve tüm deliller belirlendikten sonra yaşlı ve yöreyi iyi bilen şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler yardımı, 2 ziraat, 1 jeolog,

1 jeodezi ve fotogrametri mühendisinden oluşacak bilirkişi heyeti aracılığıyla taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalıdır.

Keşifte, belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik çift hava fotoğraflarının stereoskop aletiyle incelemesi yaptırılmalı, temin edilebilen en eski tarihli uydu fotoğrafları değerlendirilmeli, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin önceki ve şimdiki niteliği, zilyetliğin ne şekilde sürdürüldüğü, arazinin ekonomik amacına uygun olarak tarım arazisi niteliğiyle zilyetliğine ne zaman başlanıldığı,

taşınmaz bölümlerinin önceki ve şimdiki niteliği, komşu taşınmazlarla arasındaki kot farkının neden kaynaklandığı tanıklar, yerel ve tespit bilirkişi ifadeleri de bilimsel esaslara ve maddi bulgulara dayanılarak hazırlanan 2 kişilik ziraatçi bilirkişi kurulunun ve jeolog bilirkişisinin raporlarıyla belirlenmeli;

bu beyanlar varsa komşu taşınmazlara ait tespitlerin dayanağı kayıtlarla denetlenmeli, taşınmaz bölümlerinin kadastro paftasındaki konumu bilgisayar programı aracılığıyla uydu ve hava fotoğraflarına aktarılmalı, fotogrametri ve jeodezi mühendisi bilirkişi tarafından belirtilen tarihlere ait hava fotoğrafları üzerinde stereoskopla yapılacak inceleme sonucunda taşınmaz bölümlerinin dava tarihinden 20 yıl öncesinde tarım arazisi niteliği bulunup bulunmadığı netleştirilmeli, önceki fen,