Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2015/16610 K.2018/3034

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... sırasında ...

Köyü çalışma alanında bulunan temyize konu ... ada ... parsel sayılı 249.108,49 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ise kamu orta malı mera olarak sınırlandırılmak suretiyle, ... ada ... parsel sayılı 9.371,47 metrekare ve ... ada ... parsel sayılı 993,39 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... adına, ... komisyon kararı ile de ... ada ...parsel sayılı 2.622,34 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ve müşterekleri adına; ... ada ... parsel sayılı 927,84 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz tapu kaydı nedeniyle ... adına;

... ada ... parsel sayılı 260,35 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ve ... adına; ... ada ... parsel sayılı 283,55 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... adına; ... ada ... parsel sayılı 1.280,70 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle ... ve müşterekleri adına; ... ada ... parsel sayılı 3.409,53 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle komisyon kararı uyarınca ... adına;

davacı ..., miras yoluyla gelen hakka ve tapu kayıtlarına dayanarak dava konusu taşınmazların murisi olan babası ... mirasçıları adına tescili istemiyle dava açmıştır.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne, dava konusu ... ada ... parsel sayılı taşınmazın ... tespitinin iptaline, taşınmazın isimleri ve miras payları ayrı ayrı gösterilmek suretiyle ... mirasçıları adına tesciline, ... ada ... parsel sayılı taşınmazın teknik bilirkişinin 12.09.2014 tarihli rapor ve krokisinde (A) harfi ile gösterilen 2.774,37 metrekarelik bölümünün ... tespitinin iptaline, bu kısmın isimleri ve miras payları ayrı ayrı gösterilmek suretiyle ... mirasçıları adına tesciline, taşınmazın kalan bölümünün tespit gibi mera vasfı ile sınırlandırılarak özel siciline yazılmasına, kalan ... ada ...;

... ada ..., ..., ...; ... ada ...; ... ada ... ve ... parsel sayılı taşınmazların komisyon kararı gibi tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı ... mirasçılarından ... ve davalı ... temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosya içeriğine, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, ... ada ...; ... ada ...; ... ada ..., ... ve ...; ... ada ... ve ... parsel sayılı taşınmazlar hakkında yerinde olmayan temyiz itirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün ONANMASINA,

2- ... ada ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin temyiz itirazlarına gelince; dava konusu taşınmaz 249.108,49 metrekare yüzölçümlü olarak mera vasfı ile sınırlandırılmıştır.

Davacı ...'ın ... ada ... parsel sayılı taşınmazın bir bölümünün, taşınmazın sınırında bulunan ve kendisi ile kardeşleri adına tespit edilen ... ada ... parsel sayılı taşınmaza uygulanan, dedeleri ... adına kayıtlı 3.676,00 metrekare yüzölçümlü 26/12/1936 tarihli 75 sıra numaralı tapu kaydının kapsamında kaldığı iddiası ile yaptığı itiraz üzerine ...

Komisyonunca, ... ada ... parsel sayılı taşınmaza uygulanan tapu kaydının hudutlarının “tepe”, “mera” ve “hendek” okuduğu, söz konusu kaydın değişebilir ve genişletmeye elverişli sınırlar ihtiva ettiği gerekçesiyle miktarıyla geçerli kabul edilerek, ... ada ... parsel sayılı taşınmazın 3.676,00 metrekare yüzölçümü ile tespitine, miktar fazlası olan 2.774,37 metrekarelik bölümünün parselden ifrazı ile ... ada ... parsel sayılı taşınmaza eklenmesine karar verilmiştir.

Davacı ..., miras yoluyla gelen hakka ve aynı tapu kaydına dayanarak dava açmıştır. Mahkemece, ... ada ... parsel sayılı taşınmazın 12/09/2014 havale tarihli teknik bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 2.774,34 metrekarelik bölümünün, ... ada ... parsel sayılı taşınmazın devamı niteliğinde bulunduğu ve söz konusu bölümde davacı taraf lehine zilyetlikle iktisap koşullarının oluştuğu kabul edilmek suretiyle hüküm kurulmuştur.

Mahkemece de doğru olarak belirlendiği üzere davacı tarafın dayandığı hudutları “mera, sebzelik, tepe, bayır, mektep tarlası ve ...” olan 26/12/1936 tarih, 75 sıra numaralı tapu kaydı değişir sınırlı olup, miktarıyla geçerlidir.

Dava dışı ... ada ... parsel sayılı taşınmaz, söz konusu tapu kaydı uyarınca davacı ve müşterekleri adına tespit edilmiş olup, kayıt kapsamı dışında kalan davaya konu bölüm yönünden Mahkemece yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm için yeterli bulunmamaktadır. Taşınmaz başında yapılan keşifte alınan beyanlar soyut nitelikte olup, zirai bilirkişi tarafından verilen rapor da taşınmaz bölümünün niteliğini belirlemekten uzaktır.

Mahkemece 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulundan, temyize konu taşınmaz bölümünün kullanım durumunun ne olduğunu kesin olarak belirleyen, söz konusu bölüm ile taşınmazın geriye kalan bölümü arasında doğal ya da yapay ayırt edici bir sınır bulunup bulunmadığını belirtir, bilimsel verilere dayalı gerekçeli rapor alınmamış, bu durumunun tespiti amacıyla hava fotoğraflarından da yararlanılmamıştır.

Hal böyle olunca; öncelikle, dava konusu taşınmazın tespit tarihi olan 2008 yılından, 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığından getirtilip dosya ikmal edildikten sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler (komşu köylerden ve dava konusu taşınmazların bulunduğu köyden), taraf tanıkları, jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi, teknik bilirkişi ve 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalıdır.

Yapılacak keşifte; yerel bilirkişi ve tanıklardan, temyize konu taşınmaz bölümünün öncesinin ne olduğu, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği, kim tarafından, ne zamandan beri, ne suretle kullanıldığı, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak olup olmadığı, söz konusu taşınmaz bölümünün, taşınmazın geriye kalan kısmından ne şekilde ayrıldığı, etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; yerel bilirkişi ve tanık sözleri arasında doğabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle yöntemince giderilmeli;

tespite aykırı sonuçlara ulaşılması halinde tüm tespit bilirkişileri tanık sıfatıyla dinlenilerek aykırılıkların giderilmesine çalışılmalı; yerel bilirkişi ve tanık sözleri, komşu taşınmazların ... tutanakları ve varsa dayanaklarını oluşturan kayıtlarla denetlenmeli; teknik bilirkişiden keşfi takibe elverişli krokili rapor alınmalı;

ziraat bilirkişi kurulundan temyize konu taşınmaz bölümünün toprak yapısı ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresini, taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü, taşınmazın öncesinin mera, yaylak veya kışlak niteliğinde olup olmadığını, özellikle temyize konu taşınmaz bölümüyle, taşınmazın geri kalan bölümü arasında doğal ya da yapay ayırt edici bir sınır bulunup bulunmadığını belirtir, toprak yapısını mukayese eder nitelikte ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, rapor ekinde taşınmaz bölümünün değişik yönlerden çekilmiş sınırlarını gösterecek şekilde renkli fotoğrafların eklenmesi istenilmeli,

jeodezi ve fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişiden yukarıda belirtilen tarihlerde çekilmiş üç adet hava fotoğrafının stereoskop aletiyle incelenmesi neticesinde taşınmazın sınırlarını ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şekli ve süresini, mera, yaylak veya kışlak vasfı taşıyıp taşımadığını belirtir ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı, bundan sonra tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

Mahkemece bu hususlar göz ardı edilerek eksik inceleme ile hüküm kurulması isabetsiz olup, davalı ... temsilcisinin temyiz itirazları açıklanan nedenlerle yerinde bulunduğundan kabulü ile hükmün BOZULMASINA,

3- ... ada ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin temyiz itirazlarına gelince; dava konusu taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle, komisyon kararı uyarınca davalı ... Tütüncü adına tespit edilmiştir.

Davacı ..., keşif mahallinde; “ dava konusu ettiğim ... ada ... parsel sayılı taşınmazın keşif heyetine gösterdiğim kısımları bana, kalan kısımlar ise Tütüncü’lere aittir.” şeklinde beyanda bulunmuş, taşınmaza ilişkin olarak yerel bilirkişi ve tanıklardan beyan alınmamış, keşif sonrası düzenlenen teknik bilirkişi raporunda ... ada ... parsel sayılı taşınmazı komşuları ile birlikte gösterir kroki düzenlenmiş, Mahkeme gerekçesinde taşınmaz ile ilgili olarak herhangi bir değerlendirme yapılmaksızın davanın reddine karar verilmiş ise de;

... ada ... parsel sayılı taşınmazın tamamının mı yoksa bir kısmının mı dava konusu olduğu açıklığa kavuşturulmamıştır. Hal böyle olunca, doğru sonuca varılabilmesi için, mahallinde yeniden keşif yapılarak ... ada ... parsel sayılı taşınmazın dava konusu edilip edilmediği belirlenmeli, bundan sonra tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda araştırma ve inceleme yapılıp, tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.