Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/1175 K.2018/5331

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

Yargıtay bozma ilamında özetle.

"2005 tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait en az üç ayrı evreye ilişkin hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan, aynı tarihler arasında düzenlenen fotoplan, fotometrik ve fotogrametrik paftaların ise, İl Kadastro Müdürlüğü'nden getirtilerek dosya arasına konulması, daha sonra taşınmaz başında fen bilirkişi, Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü Öğretim Üyelerinden seçilecek 3 kişilik ziraat mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalı, keşif sırasında dinlenilecek davada yararı bulunmayan yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından taşınmazların öncesinin ne olduğu,

taşınmazlar üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime ve nasıl intikal ettiği, taşınmaz üzerinde ne olduğu, imar-ihya edilip edilmediği, edilmiş ise hangi tarihte tamamlandığı hususlarının etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılması, jeodezi ve fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişiye hava fotoğrafları ve uydu fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılması,

çekişmeli taşınmazların konumu ve hangi hava fotoğrafında hangi nitelikte olduğu konusunda, 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların belirtilen dönem içindeki niteliği, imar-ihya edilip edilmediği, edilmiş ise hangi tarihte tamamlandığı ve kullanım durumunu kesin olarak belirtir şekilde ayrıntılı ve gerekçeli raporlar alınması" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, 13.05.2013 tarihli fen bilirkişi raporu ve ekindeki krokide (Z) harfi ile gösterilen (LMN) kısımla ilgili daha önce verilen karar onanarak kesinleşmiş olmakla bu kısımla ilgili herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına, ... İlçesi, ...

Mahallesinde bulunan 13.05.2013 tarihli fen bilirkişisi raporu ve ekindeki krokide mavi renkle (F) harfi ile gösterilen 962,58 metrekarelik kısmın davacılar adına eşit paylarla tapuya tesciline, 13.05.2013 tarihli fen bilirkişi raporu ve ekindeki krokide (T) harfi ile gösterilen (A), (B), (C), (D), (E), (G), (H), (1), (J), (K) kısımlar ile 135 ada 5 ve 6 nolu parseller üzerinde davacıların mülkiyet hakkı olduğunun tespitine karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.Mahkemece;

dava konusu taşınmazlar üzerinde davacılar lehine nazım imar planı öncesi zilyetlikle edinim koşulları gerçekleştiği gerekçesi ile yazılı şekilde hüküm kurulmuştur. Ancak; bozma ilamına uyulduğu halde, bozma ilamında belirtilen hususlar yerine getirilmemiş, taşınmaz başında yapılan keşifte fen bilirkişisi yer almamış, yerel bilirkişi ve tanık beyanları alınmamış, hava fotoğraflarından usulünce yararlanılmamıştır.

Bozma ilamına uyulmakla, taraflar yararına oluşan usulu müktesep hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin tam olarak yerine getirilmesi ve o doğrultuda işlem yapılması zorunlu hale gelir.

Doğru sonuca ulaşılabilmesi için, 2005 tarihinden geriye doğru 15-20-25 yıl öncesine ait en az üç ayrı evreye ilişkin hava fotoğrafları Harita Genel Komutanlığı'ndan, aynı tarihler arasında düzenlenen fotoplan, fotometrik ve fotogrametrik paftalar ise, İl Kadastro Müdürlüğü'nden getirtilerek dosya arasına konulmalı, daha sonra taşınmaz başında fen bilirkişi, Ziraat Fakültesi Toprak Bölümü Öğretim Üyelerinden seçilecek 3 kişilik ziraat mühendisinden oluşturulacak bilirkişi kurulu huzuruyla yeniden keşif yapılmalı,

keşif sırasında dinlenilecek davada yararı bulunmayan yerel bilirkişiler ve taraf tanıklarından taşınmazıların öncesinin ne olduğu, taşınmazlar üzerinde zilyetliğin bulunup bulunmadığı, varsa hangi tarihte ve ne zaman başladığı, zilyetliğin sürdürülüş biçimi, kimden kime ve nasıl intikal ettiği, taşınmaz üzerinde ne olduğu,

imar-ihya edilip edilmediği edilmiş ise hangi tarihte tamamlandığı etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı, jeodezi ve fotogrametri uzmanı harita mühendisi bilirkişiye büro incelemesine dayalı hava fotoğrafları ve uydu fotoğrafları üzerinde stereoskopik inceleme yaptırılmalı, çekişmeli taşınmazların konumu ve hangi hava fotoğrafında hangi nitelikte olduğu konusunda, 3 kişilik ziraat bilirkişi kurulundan çekişmeli taşınmazların belirtilen dönem içindeki niteliği,

imar-ihya edilip edilmediği edilmiş ise hangi tarihte tamamlandığı ve kullanım durumunu kesin olarak belirtir şekilde ayrıntılı ve gerekçeli raporlar alınmalı, daha sonra iddia ve savunma çerçevesinde toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek karar verilmelidir.