Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/15564 K.2020/1851

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Kadastro sonucu, ... Köyü çalışma alanında bulunan 238 ada 4 ve 275 ada 14 parsel sayılı 908,57 ve 2.644,68 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, zilyetleri tarafından belge ibraz edilmediği belirtilerek, sırasıyla çayırlık ve fındık bahçesi vasıfları ile Hazine adına tespit ve tescil edilmiştir. Davacı ..., kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedenine dayanarak, tapu iptali ve adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, çekişmeli 238 ada 4 ve 275 ada 14 parsel sayılı taşınmazların tapu kayıtlarının iptali ile davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı vekili ile davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, çekişmeli taşınmazların fındıklık vasfında olup, zilyetlikle taşınmaz edinme koşullarının davacı taraf lehine gerçekleştiği gerekçe gösterilmek sureti ile yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Mahallinde yapılan keşif sonucu dosyaya ibraz edilen ziraat mühendisi bilirkişi raporunda, çekişmeli taşınmazların % 70-75 eğimli oldukları, 275 ada 4 parsel sayılı taşınmazın fındık bahçesi, 238 ada 4 parsel sayılı taşınmazın ise çayır vasfında olduğu belirtilmekle birlikte, dava konusu 275 ada 4 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan fındık ağaçlarının sayısı ve dağılımı gösterilmediği gibi, taşınmazlar üzerinde sürdürüldüğü belirtilen zilyetliğin süresi de belirtilmemiş, bir arazinin niteliğini,

üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini en iyi belirleme yöntemi hava fotoğraflarının incelenmesi olduğu halde hava fotoğraflarından da yararlanılmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca, doğru sonuca ulaşılabilmesi için mahkemece öncelikle, dava konusu taşınmazlara ilişkin tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait üç ayrı dönemde çekilmiş stereoskopik hava fotoğrafları ile taşınmazlara komşu taşınmazların kadastro tespit tutanakları ile varsa dayanakları getirilip dosya ikmal edilmeli, bundan sonra mahallinde, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları ile jeodezi ve fotogrametri mühendisi, 3 kişilik ziraat mühendisi,

bilirkişi kurulu ve fen bilirkişinin katılımı ile yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşif sırasında dinlenilecek yerel bilirkişi ve taraf tanıklarından, taşınmazların geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandıkları, kime ait oldukları, kimden nasıl intikal ettikleri, taşınmazlar evveliyatları itibariyle imar-ihyaya konu edilebilecek yerlerden ise imar-ihyaya konu edilip edilmedikleri, imar-ihyaya konu edilmişlerse, ihyanın ne zaman başlayıp bitirildiği etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı,

beyanları arasındaki çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle giderilmeye çalışılmalı; ziraatçi bilirkişi kurulundan, önceki bilirkişi raporunu da irdeler şekilde taşınmazların toprak yapılarını ve niteliklerini, zirai durumlarını, üzerlerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmazlar üzerindeki bitki örtüsünü, imar-ihyaya konu edilmişlerse imar-ihyanın tamamlandığı tarihi, dava konusu 275 ada 14 parsel sayılı taşınmazın üzerinde bulunan fındık ağaçlarının yaşını, sayısını ve dağılımını bildirir, komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi ve taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş fotoğraflarını içerir,

bilimsel esaslara ve somut verilere dayanan, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişisinden, yukarıda belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik üç adet hava fotoğrafının stereoskop aletiyle incelenmesi yaptırılarak, taşınmazların sınırlarını ve niteliklerini, taşınmazlar üzerinde imar-ihya tamamlanmış ise tamamlandığı tarihi ve sürdürülen zilyetliğin başlangıcını, şeklini ve süresini belirtir şekilde rapor alınmalı; teknik bilirkişiden, keşfi takibe ve bilirkişi sözlerini denetlemeye elverişli, krokili rapor alınmalı;

bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu yönler göz ardı edilerek eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de; dava, tapu iptali ve tescil isteğine ilişkin olup, davalı Hazine yasal hasım konumunda bulunmadığına ve davanın kabulüne karar verildiğine göre, yargılama giderlerinin davalı Hazineden alınarak davacı tarafa verilmesine ve davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden,