Yargıtay 16. Hukuk Dairesi E.2016/17578 K.2020/1127

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldı, inceleme raporu ve dosyadaki belgeler okundu, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Davacı ..., ... İlçesi Kültür Mahallesi çalışma alanında bulunan ve kadastro sırasında tespit harici bırakılan taşınmaz bölümleri hakkında, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak adına tescili istemiyle dava açmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda davanın kabulüne, fen bilirkişileri ... tarafından düzenlenen 08.10.2015 havale tarihli raporuna ekli krokide (A) harfi ile gösterilen 8.837,81 metrekare taşınmaz ve (B) harfi ile gösterilen 654.25 metrekare taşınmazın yeni bir parsel numarası verilerek davacı adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, 4721 sayılı TMK’nın 713/1 ve 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 14. ve 17. maddeleri gereğince açılan, tapusuz taşınmaz bölümünün tescili isteğine ilişkindir. Mahkemece, fen bilirkişilerin raporunda (A) ve (B) harfleri ile gösterilen taşınmaz bölümleri üzerinde davacı yararına zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleştiği kabul edilerek davacı adına tapuya tesciline karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve inceleme hüküm vermeye yeterli bulunmamaktadır.

Mahkemece taşınmazın hangi vasıfla tespit harici bırakıldığı araştırılmamış, dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait hava fotoğrafları üzerinde inceleme yaptırılmamış ve dava konusu taşınmazların arasından geçen kanala ilişkin kamulaştırma kararının olup olmadığı araştırılmamış, varsa kamulaştırma haritası dosya arasına alınarak zemine uygulanmamıştır. Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için mahkemece öncelikle, taşınmaz bölümlerinin dava tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ilişkin en az 3 adet stereoskopik hava fotoğrafı Harita Genel Komutanlığı'ndan, taşınmazlar arasından geçen kanala ilişkin varsa kamulaştırma haritası ...

Genel Müdürlüğü'nden getirtilerek dosyaya konulmalı, davaya konu taşınmazın hangi vasıfla tescil harici bırakıldığı hususu Kadastro Müdürlüğünden sorulmalı ve dosya bu şekilde keşfe hazır hale getirildikten sonra, mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek 3 kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişi, ziraat mühendisi bilirkişi ve fen bilirkişisinin katılımı ile yeniden keşif yapılmalıdır.

Mahallinde yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi ve tanıklardan, çekişmeli taşınmaz bölümlerinin geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandıkları, kime ait oldukları, kimden kime nasıl intikal ettikleri, taşınmaz bölümlerinin imar-ihyaya konu edilip edilmedikleri, edilmiş iseler imar-ihyanın ne zaman başlayıp hangi tarihte tamamlandığı hususlarında olaylara dayalı ayrıntılı bilgi alınmalı, dinlenen mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişki giderilmeye çalışılmalı;

komşu parsellerin ne suretle oluştuğu ve varsa dayanak kayıtlarının çekişmeli taşınmaz yönünü ne şekilde okuduğu belirlenmeli; fen bilirkişisinden, keşfi takibe elverişli, dava konusu taşınmaz bölümlerini, komşularıyla birlikte gösterir krokili rapor alınmalı ve varsa kamulaştırma haritası yöntemince uygulanmalı;

ziraat mühendisi bilirkişiden taşınmaz bölümlerinin evveliyatlarını, toprak yapılarını ve niteliklerini, zirai durumlarını, üzerlerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmaz bölümleri üzerindeki bitki örtüsünü, imar-ihyaya konu edilmiş iseler imar-ihyanın tamamlandığı tarihi bildirir, komşu parsellerle karşılaştırmalı değerlendirmeyi ve taşınmazların değişik yönlerden çekilmiş renkli fotoğraflarını içerir, bilimsel esaslara ve somut verilere dayalı, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı;

jeodezi ve fotogrametri mühendisinden stereoskopik üç adet hava fotoğrafının stereoskop aletiyle incelenmesi suretiyle çekişmeli taşınmaz bölümlerinin evveliyatlarını, sınırlarını ve niteliklerini, taşınmazlarda imar-ihya tamamlanmış ise tamamlandığı tarih ile üzerlerinde sürdürülen zilyetliğin başlangıcını, şeklini ve süresini belirtir şekilde rapor alınmalı ve bundan sonra toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.