Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2012/12111 K.2014/5364

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacılar vekili, davalılar M. K. mirasçısı H. K. (çocukları S. S. K. K.) ve Y.. G.. vekili ve dahili davalı G.. H.. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacılar vekili, davalıların murisinin sürücüsü olduğu diğer davalıların işleteni ve trafik sigortacısı olduğu aracın neden olduğu kazada davacı H.. K..'ın, N.. Ç.., Ş. K. ve M. K.'ın yaralandığını, aracın hasar gördüğünü diğer davacıların annesinin de hayatını kaybettiğini ileri sürerek, ıslah dilekçesi ile davacı H..

K.. için 3.000,00 TL araç hasarı ve 18.774,39 TL işgücü kaybı tazminatı ve toplam 3.000,00 TL manevi, Ş.K. için 27,72 TL işgücü tazminatı ile 1.000,00 TL manevi ve M.. K.. için 27,72 TL işgücü kaybı tazminatı ile 1.000,00 TL manevi tazminatın, N..

Ç.. için maddi tazminat talebinden feragat ederek 2.000,00 TL manevi tazminatın diğer davacılar için ayrı ayrı 1.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmak üzere davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilleri davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacı N.. Ç..'ın maddi tazminat isteminin feragat nedeni ile reddine, davanın kısmen kabulü ile H.. K.. için 900,00 TL araç hasarı ve 18.774,39 TL işgücü kaybı tazminatı ve toplam 3.000,00 TL manevi, Ş, K, için 27,72 TL işgücü tazminatı ile 500,00 TL manevi ve M.. K.. için 27,72 TL işgücü kaybı tazminatı ile 500,00 TL manevi tazminatın, N..

Ç.. için 1.000,00 TL manevi tazminatın diğer davacılar için ayrı ayrı 1.000,00 TL manevi tazminatın G.. H.. 7.000,00 TL poliçe limiti ile maddi tazminattan sınırlı sorumlu olmak üzere davalılardan tahsiline karar verilmiş, hüküm davacılar vekili, davalılar M. K. mirasçısı Hanife Karaarslan (çocukları S., S. K. K.) ve Y.. G.. vekili ve dahili davalı G.. H.. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Mahkemece toplanıp değerlendirilen delillere, özellikle, oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranının ve tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına ve manevi tazminatın takdirinde B.K.nun 47.maddesindeki özel haller dikkate alınarak hak ve nesafet kuralları çerçevesinde hüküm kurulmuş olmasına göre davalılar M. K. mirasçısı H. K. (çocukları S., S. K. K.), Y.. G.. vekilinin yerinde görülmeyen tüm, davacılar vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Davalı araç işleteni ve sürücüsü yönünden haksız eylem nedeni sorumlu oldukları tazminat yönünden temerrüt tarihi haksız eylem, tarihidir. Davacılar Hayrullah, Meryem ve Şahver için yaralanmaya bağlı olarak talep edilen maddi tazminat ıslah dilekçesi artırılmış ve kaza tarihinden itibaren faiz uygulanması talep edilmiştir. Temerrüt tarihi tüm tazminat alacağı üzerinden kaza tarihi olup ıslah ile artırılan tazminat tutarı yönünden ıslah tarihinden faiz uygulanması doğru görülmemiştir.

3-Dahili davalı G.. H.. vekilinin temyiz itirazlarına gelince, G.. H.. davalı A.. A..'nin iflas etmiş olması nedeniyle davacı tarafından davaya dahil edilmiştir. Usul hukukumuza göre, hüküm sadece davada taraf olanlara yönelik olarak verilebilir. Bu kural uyarınca, dava dilekçesinde davalı olarak gösterilmeyen taraf, dava açıldıktan sonra ek bir dilekçe ile davaya dahil edilemeyeceği gibi “mecburi dava arkadaşlığı” dışında ıslah yolu ile dahi taraf değiştirilemez. İhbar olunan kimse HUMK.’nun 49.maddesi vd. uyarınca davada davalı sıfatını kazanamayacağı gibi, bu kişi aleyhine hüküm de kurulamaz. Buna göre, aleyhinde davacı tarafından usulen açılmış ve harcı verilmiş bir dava olmadığı halde G.. H.. aleyhine hüküm kurulması doğru görülmemiştir.

O halde, İİK 194 ve devamı maddeleri uyarınca tasfiye tamamlanıp tüzel kişilik terkin edilmemişse iflas idaresi davaya çağrılarak taraf teşkili sağlanmalı, yargılamaya devam edilmelidir.

KARŞI OY

Davaya konu trafik kazasının gerçekleştiği 15.12.2000 ve dava tarihi 30.04.2001 tarihinde yürürlükte bulunan mülga 2918 sayılı Karayolları Trafik Yasasının 108/c maddesinde "zorunlu mali sorumluluk sigortasını yapan sigortacının iflası halinde, sigortacının ödemekle yükümlü olduğu maddi ve bedensel zararlar için Türkiye Sigorta R.Şirketleri nezdinde oluşturulan G. Fonuna" başvurulacağı,

Yine haksız fiil ve dava tarihinde yürürlükte iken daha sonra kaldırılan Karayolları Trafik G. Fonu Yönetmeliğinin 8/e maddesinde de "yükümlü sigorta şirketinin iflası halinde zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamında ödenmesi gerekli tazminat ve hasar giderlerinin" Fonun Giderleri arasında bulunduğu düzenlenmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; davalılardan Y.. G..'in işleten, diğer bir kısım davalılar murisi M. K. sürücüsü olduğu .. plakalı araç 15.12.2000 kaza tarihini de kapsar şekilde 5.8.2000-5.8.2001 tarihleri arasında geçerli olmak üzere davalı A. Sigorta A.Ş.'ye ZMSS poliçesi ile sigortalanmıştır.

Davanın açıldığı 30.4.2002 tarihinde davalı A.Sigorta A.Ş'nin taraf ehliyeti bulunmaktadır (HMK.50).

Davalı sigorta şirketinin, Kadıköy Asliye Ticaret Mahkemesinin 7.2.2003 gün 2002/396 esas 2003/127 karar sayılı kararı ile iflasına karar verilmiş, karar 20.3.2003 tarihinde kesinleşmiştir.

Sigortacının iflası nedeniyle davacılar eldeki tazminat davası yönünden seçimlilik hakka sahip olup dilerlerse İİK 194 vd.maddeleri hükümlerine göre davayı iflas idaresine yöneltebilecekleri gibi dilerlerse dava tarihinde yürürlükte bulunan mülga 2918 sayılı yasanın 108/c maddesine göre G. Fonuna da tevcih edebilirler.

Davacılar seçimlik haklarından davanın G.Fonuna yöneltilmesi hakkını kullanmışlardır.

Bilindiği üzere taraf ehliyeti, davada taraf olabilme, usuli hukuki ilişkinin süjesi olabilme ehliyetidir. Taraf ehliyetine sahip olan kişi davada davacı veya davalı olabilecektir.

Taraf ehliyeti dava şartı olup davanın her aşamasında mahkemece re'sen dikkate alınacaktır.

Eğer taraf ehliyeti, dava başında mevcut iken daha sonra ortadan kalkmışsa bu durumda davanın hemen reddedilmeyip hakim diğer tarafa, tarafın mirasçılarına (yasal haleflerine) karşı davaya devam edebilmesi için süre vermesi gerekir. Davaya süresi içinde devam edilmemişse dava taraf ehliyetinin sona ermesi sebebiyle reddedilir. (Medeni Usul Hukuku-Canıtez-Atalay-Özekes sh.207)

Davanın açılmasından sonra davanın taraflarında değişiklikler olabilir. Ya dava açıldıktan sonra, davanın taraflarından birisinin yanına yeni kişiler katılarak bir dava arkadaşlığı biçiminde davaya devam edilmesi veya davacı veya davalının yerine bir ve birkaç kişinin geçerek davaya bu kişiler tarafından veya onlara karşı devam edilmesi şeklindedir.

Davanın taraflarında değişiklik ya iradi olarak tarafların anlaşması üzerine veya kanunen olabilir.

Davanın tarafı tüzel kişi ise tüzel kişiliğin sona ermesi de taraf değişikliğini gerektirebilir. (Medeni Usul Hukuku-Canıtez-Atalay-Özekes sh.207)

Somut uyuşmazlıkta; dava taraf ehliyetine sahip olan A, Sigorta A.Ş. Aleyhinde usulüne uygun şekilde açılmış olup yargılama sırasında davalı sigorta şirketinin iflasına karar verilmesi nedeni ile taraf ehliyeti son bulmuştur. Mülga 2918 sayılı yasanın 108/c maddesi gereğince G, Fonu, iflas eden sigorta şirketi yerine yasal halef olarak kain olmuştur. Yargılama sırasında yasa gereği gerçekleşen taraf değişikliği nedeniyle müflis sigorta şirketinin halefi olarak G, Fonunun davaya dahil edilmesi ve hakkında hüküm tesisinde usul hükümlerine aykırılık söz konusu değildir.

Aksinin düşünülmesi davayı taraf ehliyetine sahip sigorta şirketine yönelterek dava açan davacıya, yargılama sırasında kendisi dışında gerçekleşen nedenlerle davalının taraf ehliyetini kaybetmesinin sonuçlarını yüklemek gibi hukuken cevaz verilemeyecek bir durumun ortaya çıkmasına sebep olacaktır.

Açıklanan nedenlerle dahili davalı G.. H..nın temyiz itirazlarının reddi ile aleyhindeki kararın onanmasına karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçe ile bozulmasına ilişkin çoğunluk görüşüne karşıyım.