Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/2867 K.2016/8082

Taraflar arasındaki tenfiz davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

-K A R A R-

Davacı vekili, davalı ...'un Amerika Birleşik Devletleri'nde, ziyaret amaçlı bulunduğu sırada, kuzeni ...'a ait ... plakalı aracı ile seyir halinde iken davacının aracına çarptığını ve ciddi olarak yaralanmasına sebebiyet verdiğini, davalının kazadan kısa bir süre sonra Türkiye' ye döndüğünü ve davacıya verdiği zararın tazminine yönelik hiçbir girişimde bulunmadığını, kazadan sonra davacının vücudunun birçok yerinde kırık ve çatlak oluştuğunu, beyninde hasar meydana geldiğini, uzun yıllar geçmesine rağmen tam olarak iyileşemediğini, bu nedenle iş akdinin feshedildiğini, yeniden çalışmasının mümkün olmadığını,

doktorların kavramsal rehabilitasyon önerisinin de tedavi giderlerinin karşılanamamasından yerine getiremediğini ve zor koşullarda yaşamını sürdürmeye çalıştığını, davalının sebebiyet verdiği yaralamalı trafik kazası neticesinde davalı aleyhine açılan tazminat davası sonunda ...

Yüksek Mahkemesi' nin 20/12/2012 tarih ve CGC-99-307-852 sayılı kararı ile davacının davacıya 1.000.000,00 USD tazminat ödemesine karar verildiğini, bu kararın kesinleştiğini, 10 yıllık zaman aşımı süresi dolmadan önce yapılan başvuru ile kararın yenilenmesi talebinde bulunulduğunu, ... Yüksek Mahkemesi'nin 22/12/2012 California Yüksek Mahkemesi'nin CGC-99-307-852 sayılı kararı ile 1.857.564,75 USD'nin davalıdan tahsiline karar verildiğini, verilen bu kararın ...

Mahkemesi kurallarına göre temyiz edilmemiş olması nedeni ile 24/01/2014 tarihinde kesinleştiği, sonuç olarak Türkiye'de yaşayan ve Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan davalıdan karara bağlanan tazminat tutarının tahsili amacı ile Amerika Birleşik Devletleri San Francisco eyaleti, ... Yüksek

Mahkemesi'nin 20/12/2002 tarihli kararına istinaden oluşan 22/07/2011 tarih, CGC-99-307-852 dava sayılı mahkeme kararının tanınması ve tenfizine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili; davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan delillere göre; davanın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava; ... Yüksek Mahkemesi'nin CGC-99-307-852 sayılı kararının tenfizi istemine ilişkindir.

5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk Ve Usul Hukuku Hakkında Kanunun 54.maddesine göre (1)Yetkili mahkeme tenfiz kararını aşağıdaki şartlar dâhilinde verir:

a)Türkiye Cumhuriyeti ile ilâmın verildiği devlet arasında karşılıklılık esasına dayanan bir anlaşma yahut o devlette Türk mahkemelerinden verilmiş ilâmların tenfizini mümkün kılan bir kanun hükmünün veya fiilî uygulamanın bulunması.

b)İlâmın, Türk mahkemelerinin münhasır yetkisine girmeyen bir konuda verilmiş olması veya davalının itiraz etmesi şartıyla ilâmın, dava konusu veya taraflarla gerçek bir ilişkisi bulunmadığı hâlde kendisine yetki tanıyan bir devlet mahkemesince verilmiş olmaması.

c) Hükmün kamu düzenine açıkça aykırı bulunmaması.

ç)O yer kanunları uyarınca, kendisine karşı tenfiz istenen kişinin hükmü veren mahkemeye usulüne uygun bir şekilde çağrılmamış veya o mahkemede temsil edilmemiş yahut bu kanunlara aykırı bir şekilde gıyabında veya yokluğunda hüküm verilmiş ve bu kişinin yukarıdaki hususlardan birine dayanarak tenfiz istemine karşı Türk mahkemesine itiraz etmemiş olması.

Tenfizi talep edilen; ilam ... Yüksek Mahkemesi' nce verilmiştir. Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü'nün cevabında; ilamın verildiği devlet ile Türkiye Cumhuriyeti arasında ilamların tenfizini mümkün kılan ikili veya her iki devletin taraf olduğu çok taraflı bir anlaşma bulunmadığı belirtilmiştir.

Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü'nün müzekkere cevabı, kararın verildiği Eyalet itibariyle, Türkiye'de infaz edilecek kararın türü ve

hukuki niteliği bakımından yasal bir engelin bulunup bulunmadığına ve fiili durumun ne yönde olduğunu gösterir mahiyette değildir.

Mahkemece; Amerika Birleşik Devletleri California Eyaletinde, yabancı mahkeme ilamlarının tenfizini mümkün kılan yasal bir düzenlemenin veyahut da fiili uygulamanın bulunup bulunmadığının, ilamın türü ve hukuki niteliği itibariyle bir engel bulunup bulunmadığı ayrıntılı olarak araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı hüküm verilmesi doğru görülmemiştir.