Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2016/8621 K.2019/4522

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Davacı vekili, davacının yolcu olduğu tescilsiz motosiklete, 17/10/2012 tarihinde dava dışı aracın çarpması sonucunda davacının yaralandığını, davalı tarafından 18/03/2013 tarihinde 6.100,00 TL ödendiğini, ödemenin yetersiz olduğunu belirterek, adli yardım talebinin kabulü ile fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla sürekli sakatlık tazminatı olarak 2.000,00 TL.nin olay tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle talebini 25.895,00 TL'ye çıkartmıştır.

Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile 15.225,48 TL maddi tazminatın 26/02/2013 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalı vekili tarafından davaya cevap dilekçesinde hatır taşımasına yönelik bir savunma yapılmamakla beraber, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yürürlükte olduğu tarihte açılan davada, aktüer bilirkişi raporunun düzenlenmesini müteakip davalı vekilince bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde ileri sürülen hatır taşıması indirimi yapılmasına yönelik savunmaya (def’i) (davacı vekiline tebliğ edildiği anlaşılan), davacı vekili tarafından herhangi bir itirazda bulunulmadığının (savunmanın

genişletilmesine karşı çıkılmadığının) ve dava dışı motosiklet sürücüsü ile davacının arkadaş olduklarının dosya kapsamından anlaşılmış bulunmasına, aktüer hesap raporunda davacının gelirinin asgari ücret olarak esas alınıp hesaplama yapılmasının uygun bulunmasına, davacı vekili tarafından müterafik kusur durumu dikkate alınarak ıslah talebinde bulunulduğunun da anlaşılmasına göre, davacı vekilinin hatır taşımasına yönelik, davalı vekilinin ise aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarara dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir.

2-Davacı kaza tarihinde 19 yaşındadır ve askerlik çağında olduğu görülmektedir. Mahkemenin hükme esas aldığı aktüerya raporunda, davacının askerlikte geçecek süresini de kapsar biçimde bakiye ömür süresinin tamamı için tazminat hesaplaması yapılmış; davacının kazadaki yaralanmasından kaynaklanan %8,1 oranındaki maluliyetinin askerliğe engel teşkil edip etmeyeceği konusunda da herhangi bir araştırma yapılmamıştır. Bu yönden gerekli araştırmanın yapılmayışı, eksik inceleme niteliği taşımaktadır.

Açıklanan vakıalar karşısında mahkemece; davacının kazadan kaynaklanan %8,1 oranındaki maluliyetinin derecesi ve niteliğine göre, askerliğe engel teşkil edip etmeyeceğinin (maluliyet raporu eklenerek yazılacak yazı ile) ilgili askerlik şubesinden sorulması; alınacak cevaba göre askerlikte geçireceği sürede de efor tazminatı verilip verilmeyeceği tartışılarak davacının talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesi için, rapor düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.

3-Davalı ... tarafından yapılan ödemeyi tazminat hesabı yapılmadan önce alan davacı, hesap tarihine kadar geçen süre nedeni ile aldığı paranın yasal faizi kadar kazanım da elde etmiş olup zarar ve yararın denkleştirilmesi ilkesi gereğince, davacıya yapılan ödemenin, ödeme günü ile tazminatın hesaplandığı güne kadar geçen süredeki işlemiş yasal faizi ile birlikte hesaplanan tazminattan indirilmesi gerekir. Mahkeme gerekçesinden, davalı ... tarafından dava tarihinden önce ödenen tazminatın güncellenmiş tutarının düşülmediği anlaşılmakla, bu husus da uygun bulunmamış ve bozmayı gerektirmiştir.

4-Yargılamaya hakim olan ilkelerden olan “taleple bağlılık ilkesi” 1086 sayılı HUMK'nın 74. maddesinde (6100

sayılı HMK m. 26) düzenlenmiş olup, hakim tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır ve ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez.

Dava dilekçesinde davacı için açık bir şekilde sürekli sakatlık nedeniyle tazminat talebinde bulunulduğu ve geçici iş göremezlik nedeniyle tazminat talebinin bulunmadığı dikkate alındığında, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda geçici iş göremezlik tazminatına hükmedilerek talepten fazlasına hükmedilemeyeceğinin gözetilmemesi de doğru görülmeyip, bozma nedeni yapılmıştır.

Bu halde mahkemece yapılması gereken iş, davacının maluliyetinin askerliğe engel teşkil edip etmeyeceği tespit ettirilmeli, talep olmadığından geçici işgöremezlik zararına yönelik hesaplama yapılmayarak, yalnızca sürekli işgöremezlik zararının hesaplandığı ve davalı ... tarafından yapılan ödemenin güncelleştirilerek düşülmesi suretiyle tazminat miktarının hesaplanması yönünden aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak, bulunan zarar tutarından % 35 oranında kusur (davacı vekili tarafından temyiz nedeni yapılmayarak kabullerinde olduğu anlaşılan) ve % 20 oranında hatır taşıması indirimi yapılmak suretiyle bulunacak tazminata karar verilmesinden ibarettir.

Kabule göre de, davalı ... Hesabının sorumluluğu belirlenirken mahkeme gerekçesinde 28.258,10 TL.den % 20 hatır taşıması indirimi düşülürken 22.606,48 TL.ye karar verilmesi gerekirken hesap hatası yapılarak 15.225,48 TL olarak tazminata hükmedilmesi de uygun bulunmamıştır.