Yargıtay 17. Hukuk Dairesi E.2019/1146 K.2020/7524

Taraflar arasındaki sigorta tahkim davasında İtiraz Hakem Heyetince itirazın kabulüne dair verilen karara karşı davalı vekilince süresinde temyiz yoluna başvurulmakla dosya incelendi gereği düşünüldü;

-K A R A R-

Davacı vekili, 26/3/2014 tarihinde meydana gelen çift taraflı kazada sürücü olan müvekkilinin yaralanarak %91 oranında malul kaldığını, karşı aracın ZMSS'si olan davalıdan şimdilik 50.000,00 TL bakıcı giderinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.

Sigorta Hakem Heyeti tarafından, iddia, savunma, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre; davacının talebinin kısmen kabulü ile 38.927,73 TL'nin 01.10.2014 tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; bu karara davacı vekili İtiraz Hakem Heyeti nezdinde itiraz etmiştir.

Sigorta İtiraz Hakem Heyeti tarafından itirazın reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiş Dairemiz kararı bozmuş, Sigorta İtiraz Hakem Heyetince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda davacının itirazının kabulü ile uyuşmazlık hakem heyeti kararının kaldırılmasına, başvurunun talep gibi kabulü ile 184.453,46 TL'nin 01.10.2014 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm bu kez davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1-Dosya içerisinde, bozmaya uygun karar verilmiş olmasına kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre; davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir. 2-Dava trafik kazasından kaynaklı cismani zarara dayalı bakıcı gideri tazminatı istemine ilişkindir.

Mahkemenin, Yargıtay'ın bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak doğabileceği gibi bazı konuların bozma kararı kapsamı dışında kalması yolu ile de usuli kazanılmış hak durumu oluşabilir. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir. Bozma kararına uymuş olan mahkeme, kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez.

Bir başka anlatımla; kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına usuli kazanılmış hak oluşturur.

"Usuli kazanılmış hak" kavramı ise, davaların uzamasını önlemek, hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek amacıyla Yargıtay uygulamaları ve öğretide kabul görmüş usul hukukunun vazgeçilmez ana temellerinden olup, bir davada, mahkemenin yada tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade eder.

Somut olayda mahkemece bozma öncesi ilk kararda belirlenen tazminattan, davalı ... Şirketinin davadan önce davacıya yaptığı ödeme güncelleme yapılarak mahsup edilmiş, Dairemiz yerel mahkeme kararını "davacıya dışarıdan bir bakıcı tutulmuş olsa idi davacının ne kadar zararının olduğu belirlenerek (kusur indirimi ve güncel sigorta ödemesi mahsubu yapıldıktan sonra) sonucuna göre hüküm verilmesi" gerekçesi ile bozmuştur.

Bozma sonrası alınan ek bilirkişi raporunda davalı ... şirketinin davadan önce yaptığı ödeme güncelleme yapılmadan belirlenen tazminattan düşülmüştür. Oysa ki bakıcı gideri hesabı yapılmadan önce tazminat alan davacı, hesap tarihine kadar geçen süre nedeni ile aldığı paranın yasal faizi kadar kazanım elde etmiştir. Zarar ve yararın denkleştirilmesi ilkesi gereğince, davacıya yapılan ödemenin, ödeme günü ile bakıcı gideri tazminatının hesaplandığı güne kadar geçen süredeki işlemiş yasal faizinin de ödeme tutarı ile birlikte hesaplanan tazminattan indirilmesi gerekir.

O halde, aktüer raporunda hesaplanan tazminat tutarından sigorta ödemesinin güncellenerek mahsubu için bilirkişiden ek rapor alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, mahkemece bu husus gözetilmeden yazılı biçimde karar verilmiş olması usul ve yasaya uygun görülmediğinden kararın davalı ... yararına bozulması gerekmiştir.