Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2006/8885 K.2007/2080

Taraflar arasındaki malın iadesi tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasında 1.8.1986 tarihli bayilik sözleşmesi imzalandığını, sözleşme ile bir adet tank ve ekipmanlarının davalıya teslim edildiğini, davalının akde aykırı davranışları bulunduğunu, bu davranışlara son vermesi için müvekkilince çekilen ihtara davalının keşide ettiği ihtarnameyle sözleşmeyi 31.12.2004 tarihi itibariyle feshettiklerini bildirdiğini, ariyet sözleşmesi ile verilen ariyet konusu teçhizatın sözleşme uyarınca 10 gün içinde müvekkiline iade edilmesi gerektiği halde iade yapılmadığını,

mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararı gereği malların yediemin olarak müvekkiline iade edildiğini belirterek depolama tankı ve ekipmanlarının müvekkiline iadesine, sözleşmenin 6.maddesi hükmünce şimdilik 50.000 YTL. cezai şartın müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, depolama sisteminin değerinin 60.000 YTL. olduğunu, bu sistemin 1.8.1986 tarihli bayilik sözleşmesi gereğince müvekkiline verildiğini, müvekkilinin bu malzemelerin söz konusu tarihteki tam değeri olan 23.157.000 TL:’yi davacıya ödediğini, bu hususun sözleşmenin 3.maddesi ile de sabit olduğunu, malzemelerin iadesi için müvekkilince ödenen tutarın müvekkiline ödenmesi gerektiğini, bu bedel ödenmeden cezai şart istenemeyeceğini, dava konusu depolama sistemleri ile ilgili gerekli işlemlerin yapılması için davacıya 15.12.2004 tarihinde yazılı bildirim yapıldığını, ancak davalının hiçbir işlem yapmayarak temerrüde düştüğünü, davacının dayandığı sözleşmenin 4054 sayılı yasaya aykırı olduğunu bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, toplanan delillere göre, davanın kısmen kabulüne, 21.000 YTL. cezai şartın dava tarihinden itibaren ticari faiziyle davalıdan tahsiline, aşan istemin reddine, davaya konu menkuller İstanbul 14.Asliye Ticaret Mahkemesinin verdiği tedbir uyarınca davacıya yediemin olarak teslim edildiğinden, yeniden teslim hususunda karar oluşturulmasına yer olmadığına karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

1-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan öteki temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Taraflar arasında imzalanan ve feshedildiği anlaşılan sözleşmenin 6.maddesinde ariyet konusu eşyaların iadesini müteakip on gün zarfında depozitoların geri verileceği öngörülmüştür. Dava konusu gaz tankı ihtiyati tedbir kararıyla yedimin olarak davacıya teslim edildiğine göre birlikte ifa kuralı gereğince depozitoların da iadesine karar verilmesi gerekirken mahkemece bu yöne ilişkin sözleşme hükmünün gözetilmemiş olması doğru görülmemiştir.

3- Davacının temyizi yönünden, sözleşmenin 6.maddesinde “ ariyet konusu eşyaların yenisinin fesih tarihindeki rayiç bedeli” üzerinden cezai şart miktarının hesaplanacağı öngörülmüştür. Tarafların beyanları dava konusu gaz tankıyla ilgilidir. Dava konusu tank bedelinin sözleşmenin 6.maddesindeki cezai şart hesabına esas alınması doğru değildir. Mahkemece, bu yönün gözetilmemesi isabetsiz olduğu gibi ihtiyati tedbir kararıyla yedimin olarak davacıya teslim edilen malın uyuşmazlığı sona erdirecek biçimde kesin teslimi konusunda karar verilmemiş olması da isabetsizdir.