Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2007/9285 K.2008/2759

Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün taraf vekillerince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek.Av.... ile davalı vek.Av.... 'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı ile davalı arasında 20.12.1981 tarihinde tek satıcılık sözleşmesi imzalandığı ve sözleşmenin davalı tarafından 21.9.2001 tarihli fax ile 30.3.2002 tarihinden itibaren başlamak üzere feshedildiği konularında uyuşmazlık bulunmamaktadır.

Davacı vekili, müvekkilinin Türkiye’de hiç tanınmayan Poly-Clıp marka ürünlerin Türkiye’de tanınmasına ve markanın yayılmasına neden olduğunu, çok büyük bir müşteri kitlesi yarattığı bunları yaparken de büyük paralar harcadığı sözleşmenin fesh edilmesi ile müvekkilinin devre dışı bırakıldığını belirterek 300.000 Euro portföy tazminatının faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı vekili sözleşmenin 7.maddesinde 6 ay önceden yazılı bildirim yapılmak kaydıyla fesih edilebileceğinin hükme bağladığını, bu hakkın kullanılarak sözleşmenin fesh edildiğini feshin mutabakat içerisinde yapıldığını, davacıya sözleşme sona erdikten sonra yapılan ödeme teklifinin portföy tazminatı niteliğinde olmayıp davacının sözleşme sonrası müvekkili ile rekabet etmemesi için teklif edilen bir ücret olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda davalıya ait ürünlerin pazarda yer edinmesine davacının katkıda bulunduğunu, fesih nedeniyle davacının bazı haklardan mahrum kaldığını, davalının pazarda ürün satışına devam etmesi göz önüne alındığında Medeni Kanunun 1.maddesi de dikkate alınarak takdiren 150.000 Euro tazminatın davalıdan tahsiline, fazla istemin reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve özellikle sözleşmenin yapıldığı 20.12.1981 tarihinden sözleşmenin fesh edildiği 21.9.2001 tarihine kadar davalı firmanın ürettiği Poly Clip marka ürünlerini Türkiye Pazarında tanıtarak bu markanın yayılmasına katkıda bulunduğunun anlaşılmasına, bu şekilde müşteri çevresini tamamen veya önemli ölçüde genişleten tek satıcının sözleşmenin haklı bir neden haricinde sona erdirilmesi durumunda tek satıcıya münasip bir tazminat ödemesinin hakkaniyet gereği olmasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davalı vekilinin diğer ve davacı vekilinin temyiz itirazlarına gelince;

Portföy tazminatının tek satıcı tarafından sağlanan müşteri çevresi, sözleşmenin haksız feshi ile davacı yönünden oluşan ekonomik kayıp ve diğer unsurlar gözetilerek hakkaniyete uygun olarak belirlenmesi özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, miktarı yönünden uzman bilirkişi kurulundan rapor alınması gerektiği dairemizin emsal uygulamalarında kabul edilmiştir.

Mahkemece alınan bilirkişi raporunda doktrindeki görüşlere paralel olarak portföy tazminatının davacı şirketin son beş yılın ortalama yıllık kazancı, son yılın kazancı ve son iki yılın ortalama kazancına göre belirlenebileceği belirtilmiş ise de, davacının talep edebileceği portföy tazminatı miktarı mahkemenin takdirine bırakılmıştır.

Bu durumda mahkemece gerektirici nedenleri irdelenmek suretiyle bilirkişi raporunda belirtilen seçenekler gözetilerek hüküm kurulması, bilirkişi raporu yeterli görülmezse oluşturulacak yeni bir uzman bilirkişi kurulundan rapor alınarak, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.