Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2013/7790 K.2013/12047

BORÇLAR KANUNU(MÜLGA) (818) Madde 205

TOHUMCULUK KANUNU (5553) Madde 11

"İçtihat Metni"Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekili ile davalı E.. Tohumculuk Zirai ve Kimyevi Ürünler San. Ltd. Şti. vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkilinin fide firması olduğunu, davalı Ç.. Tarım Ltd. Şti.'nin delfin 1 domates tohumunu satan firma olduğunu, davalı E.. Ltd. Şti.'nin ise delfin 1 domates tohum çeşidini ithal eden tescil sahibi firma olduğunu, 2005-2006 döneminde delfin 1 domates tohumunda çeşit bozulması yaşandığını ve çiftçilerle muhatap olan çok sayıda firmadan şikayet aldıklarını, Ç..Tarım Ltd.

Şti. tarafından yurt dışından uzmanlar getirtilerek seralarda incelemeler yaptırıldığını, sorunun tohum çeşidindeki genetik bozukluktan kaynaklandığının tespit edildiğini, durumun Ç..Tarım Ltd.Şti'nden kaynaklandığının kabul edildiğini, bunun üzerine müvekkilinin ayıplı tohumları Ç.. Tarım Ltd.

Şti'ne iade ettiğini, tohumların davalı Ç..Tarım tarafından itirazsız olarak kabul edildiğini, ancak çiftçiler tarafından hatalı tohumlar nedeniyle tespit incelemesi yaptırılarak müvekkili aleyhine tazminat davaları açıldığını, müvekkili hakkında Antalya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2006/543 esas sayılı dosyasında yapılan yargılama sonucunda 2.198,06 TL zarar 387,80 TL yargılama gideri, 575,00 TL vekalet ücreti takdir edildiğini, kararın kesinleşmesi üzerine müvekkili hakkında Antalya 10. İcra Müd.'nün 2010/2683 esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi yapıldığını,

dosya borcuna istinaden 4.771,53 TL ödeme yapılarak takip dosya borcunun infaz edildiğini, bu ödemenin haricinde 331,47 TL tutarında harç ve yargılama gideri de ödemek zorunda kaldıklarını belirterek, davanın kabulü ile 5.103,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı Ç.. Ltd. Şti. vekili, dava dilekçesinde eksiklik bulunduğunu, açılan davayı müvekkili yönünden kabul etmediklerini, müvekkilinin diğer davalının ithal ettiği sertifikalı tohumu kapalı ve orjinal ambalajları içinde alıp satmaktan ibaret ticari faaliyeti dolayısıyla herhangi bir kusurunun bulunmadığını bildirerek, açılan davanın müvekkili şirket yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı E.. Ltd. Şti. vekili, tohumculuk kanununda belirlenen yasal sürelerin geçtiğini, talebin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin bu davada bir husumetinin bulunmadığını, davacının üçüncü kişiye satmış bulunduğu fidelerin müvekkili firma tarafından ithal edilen tohumlardan üretilip üretilmediğinin araştırılması gerektiğini, müvekkili şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığını bildirerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece, davacı şirket tarafından davalı E.. Tohmculuk Ltd. Şti tarafından ithal edilen ve diğer davalı Ç.. Tarım Ltd. Şti tarafından satılan delfin F1 domates tohumlarının satın alındığı, tohumdaki hata nedeniyle davacının ürettiği fidelerin delfin F1 domates fidesi olmadığı, davalı E..Tohumculuk Ltd.

Şti.'nin 12.06.2004 tarihli dilekçesi ile Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı'na müracaat ederek ithalat izni talebinde bulunduğu, tohumlarla ilgili olarak sunulan bilgi ve belgelerin içeriğinin doğruluğunu ve ithal edilen materyallerin sağlık ve kalite yönünden ülke zararına yol açmayacağını ve tohumlukların aktarma genli olmadığını garanti ettiği, bu konularda doğabilecek her türlü hukuki ve cezai sorumluluklar ile meydana gelmesi muhtemel zararların taraflarından karşılanacağını kabul ve taahhüt ettiği, davalı E..

Tohumculuk Ltd. Şti.'nin verdiği taahhüdü yerine getirmediği, ithal edilen domates tohumlarının delfin F1 çeşidi olmadığı, yanlış tohumdan üretilen fidelerin çiftçilere verildiği ve çiftçilerin zarara uğraması nedeniyle ithalatçı firma olan E.. Tohum.Ltd. Şti'nin kusurlu ve zararın tamamından sorumlu olduğu, E.. Tohum Ltd. Şti tarafından ithal edilen tohum paketlerinin herhangi bir işlem görmeden diğer davalı Ç..

Tarım Ltd.Şti'ne satıldığı, aynı tohumların bu firma tarafından işlem görmeden orjinali gibi davacı şirkete usulüne uygun olarak satıldığı, davalı Ç.. Çiçek Tarım Ltd.Şti'nin kusur ve sorumluluğu bulunmadığı gerekçesiyle, davalı Ç..Çiçekçilik yönünden açılan davanın reddine, davalı E..Tohumculuk Ltd. Şti yönünden açılan davanın kabulü ile, 5.103,00 TL'nin dava tarihi olan 05/07/2011 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı E..

Tohum Ltd.Şti'nden alınarak davacı şirkete verilmesine karar verilmiş olup, mahkeme kararı süresi içinde davacı vekili ve davalı E.. vekili tarafından temyiz edilmiştir.

(1) Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davalı E..Ltd. Şti. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan öteki temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

(2) Davacının talep edebileceği alacağın miktarının saptanması yönünde bilirkişi incelemesi yaptırılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu yön üzerinde durulmadan, inceleme yaptırılmadan karar verilmesi doğru görülmemiştir.

(3) Dava, satıcının ayıplı mal satışından doğan tekeffülü hükümleri ve Tohumculuk Kanunu'nun 11. maddesine dayanmaktadır. Bu durumda mahkemece satıcı olan davalı Ç.. Ltd. Şti.'nin de ayıplı mal satışından dolayı davacıya karşı müteselsilen sorumlu olduğu gözetilmeden, bu davalı hakkında davanın reddinde isabet görülmemiştir.