Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/17361 K.2017/3670

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. ... gelmiş, diğer taraftan kimse gelmemiş olduğundan onun yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

- KARAR -

Davacı vekili, müvekkili firmaya ait 30.03.2013 keşide tarihli ve dava dışı ... lehine keşide edilmiş 25.000 TL bedelli çekin dava dışı lehtara verilmek üzere dava dışı ... elinde iken bu kişinin iş yerinden çalınmak suretiyle elden çıktığını, ilk ciranta olan ...'un imzası taklit edilerek sahte imza ile çekin tedavüle çıkarıldığını, ayrıca çekin keşide tarihinde tahrifat yapılarak 30.03.2013'ten 30.05.2013'e çevrildiğini, davalının yetkili hamil olmadığını iddia ederek davalıya borçlu olmadıklarının tespiti ile davalının tazminata mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, müvekkilinin alacaklı olduğu dava dışı ...'nın borcuna karşılık dava konusu çeki ciro ederek teslim ettiğini, yasal süresinde ve usulüne uygun bankaya ibraz edilen çekin karşılıksız olduğunun öğrenilmesi üzerine icra takibi yapıldığını ve takibin kesinleştiğini, çekteki ciro zincirinde herhangi bir kopukluk söz konusu olmadığını, müvekkilinin meşru hamil olup, iyiniyetli bulunduğunu savunarak davanın reddi ile lehlerine tazminata karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece iddia, savunma toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, lehtar ...'un imzasının sahte olup olmadığının davacı keşideci yönünden sonuca etkisi olmayacağından bu husus araştırılmayarak sadece keşide tarihinde tahrifat yapılıp yapılmadığı araştırılarak çekin keşide tarihinin ilk tanziminde 30.03.2013 olarak düzenlediği ve keşide tarihinde tahrifat yapılarak 30.05.2013 durumuna getirildiği bu durumda çekin süresi içerisinde muhatap bankaya ibraz edilmediği,

söz konusu çeke dayalı olarak davalının davacıya karşı kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip yapamayacağı, anılan çekten dolayı davacının yapmış olduğu ödemeyi ödeme tarihinden itibaren davalıdan istemekte haklı olduğu, davacının tazminat isteminin koşullarının bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, çeke dayalı icra takibi nedeniyle borçlu bulunulmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Dava dilekçesinde hem çekten dolayı hem de çeke dayalı takipten dolayı menfi tespit talebine yer verilmiştir.

Dava konusu çekte tahrifat yapıldığı iddia edilmiş olup, tahrifattan önceki keşide tarihi gözetildiğinde çekin süresinde bankaya ibraz edilmediği dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.

Bu durumda somut olayda kambiyo hukukundan kaynaklanan haklar yitirilmiş ise de, çeke ciro yolu ile hamil olan davalının, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK.'nun 818/1.-m maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanan aynı kanunun 732. maddesine dayalı sebepsiz zenginleşme nedeniyle alacak talebinde bulunabileceği hususu mahkemece değerlendirilmeden eksik inceleme sonucunda yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.