Yargıtay 19. Hukuk Dairesi E.2016/633 K.2018/511

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmişse de dosya içinden posta pulu çıkmadığı anlaşıldığından incelemenin dosya üzerine yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği konuşuldu.

- KARAR -

Davacı vekili, taraflar arasında imzalanan bayilik sözleşmesinin teminatı olarak davalının taşınmazı üzerinde ipotek tesis edildiğini, 20 adet faturaya konu akaryakıt bedelinin ödenmemesi üzerine davalı hakkında ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamsız takip başlatıldığını, davalının haksız yere itiraz ettiğini ileri sürerek, itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin davacı tarafından tek taraflı olarak feshedildiğini, davalının sözleşme kapsamında davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, takip dayanağı faturalar üzerindeki ''peşin'' ibaresinin fatura bedellerinin peşin olarak ödendiğini gösterdiğini, vadeli olarak yapılan satış bedellerinin banka havalesi yoluyla ödendiğini, takibin ve davanın haksız olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre, dava faturaya dayalı alacağın tahsiline yönelik icra takibinine itirazın iptali istemine ilişkin olup, taraf defterleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen 13/05/2015 tarihli kurul rapora göre, davaya konu 20 adet faturanın her iki taraf defterinde de kayıtlı bulunduğu, davacının bu faturaları cari hesap alacağı olarak kaydetmesine karşılık davalının bu faturaları peşin ödeme olarak kaydettiğini ancak ödemeye yönelik belge sunamadığı, davacı defterinde 59.000 TL tutarında davalı ödemesinin kayıtlı olduğunun anlaşıldığı,

fatura bedellerinden davalı ödemelerinin mahsubu yoluyla yapılan hesaplamanın dosya kapsamına uygun, hükme esas alınmaya elverişli olduğu gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne, davalının Kırkağaç İcra Müdürlüğünün 2012/241 Esas sayılı İcra Takip Dosyasına yaptığı itirazın 190.446,58 TL Asıl Alacak ve 87.532,38 TL işlemiş faiz yönünden iptaline, takibin 277.978,96 TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin istemin ve icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacının alacağına dayanak yaptığı 20 adet faturanın 19 adetinin ''peşin'' kaydını ihtiva ettiği, 1 adetinin ise vadeli olduğu anlaşılmıştır. TTK'nın 21/1 md'sine göre ''Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış olan tacirden diğer taraf kendisine fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir.'' Davacının kendi düzenlediği faturaların 19'unda ''peşin'' kaydı bulunduğuna göre bunun aksini ispat külfeti davacıya aittir.

Fatura üzerinde, vadesinde ödenmeyen faturalara vade farkı uygulanacağının yazıl olmasının, bedeli peşin ödendiği kaydedilen faturalar yönünden bir etkisi yoktur.

Mahkemece bu yönde bir değerlendirme yapılarak, davacıya bu 19 faturanın peşin olmadığını ispat yönünden delil göstermesine fırsat tanınıp, vadeli olduğu yazılı olan 20. faturanın bedelinin ödendiği yönündeki davalı savunmasında ispat yükünün davalıya ait olduğu gözetilerek deliller hep birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.